امروز: جمعه 15 فروردین 1399 - 16:20 تبلیغات

اقتصاد دولتی

تغییر رویکرد از تأمین مالی بانک محور به بازار سرمایه محور

تأمین بسنده و بهنگام مالی در اقتصاد کشاورزی ایران بویژه در بزنگاه تحریم، مهم‌ترین عامل پیشبرد اهداف برنامه‌ای و موتور پیشرانه توسعه بخش کشاورزی است. کشاورزی ایران، بنا به سنت مألوف در تأمین منابع مالی خود عمدتاً متکی بر سیستم بانکی (بویژه بانک کشاورزی با تأمین حدود 74 درصد از منابع)، استفاده از تسهیلات آن و همواره بر منابع سرمایه‌ای و غیرسرمایه‌ای بودجه‌ای و یارانه‌های دولتی تکیه کرده است.

وزیر اقتصاد: بررسی FATF همچنان در دستور کار مجمع است

تهران (پانا) - وزیر امور اقتصادی و دارایی در پاسخ به سوالی در خصوص تاثیر شهادت سردار سلیمانی بر روند بررسی پیوستن به گروه اقدام مالی گفت: هنوز چیزی اعلام نشده و از نظر قانونی، پیوستن به FATF از دستور کار خارج نشده است.

بی‌توجهی به تاخیر تادیه

یکـی از بـدتریـن و پرمشکل‌ترین نهادهای اقتصادی ایران نظام بانکی و موسسات اعتباری و پولی است که تقریبا قریب به اتفاق فسادها به نحوی یا از بانک‌ها و موسسات اعتباری غیرقانونی شروع می‌شود یا در میانه راه سری هم به این موسسات می‌زنند! این موسسات آنقدر سود و رانت داشتند که با انواع و اقسام ترفندها، موسسات غیرمجاز را راه انداختند و در نهایت با ورشکستگی آنها در سال 1394 کار آنها متوقف شد و با اعتراض‌شان در دی ماه 96 بزرگ‌ترین بحران کشور را رقم زدند. در پرونده‌های فساد نیز همه جا رد پای نهادهای مرتبط با نظام پولی و بانکی دیده می‌شود. این وضعیت ناشی از چند علت است. اول و مهم‌تر از همه عدم شفافیت است که پشت صحنه نظام بانکی هر اتفاقی که می‌افتد، مردم و جامعه از آن مطلع نمی‌شوند. دوم نظارت‌ناپذیری موسسات مزبور است که می‌توانند از طریق اعطای وام‌های کلان و با سودهای پایین نهادهای نظارتی را دور بزنند ضمن اینکه بخشی از آنها به افراد قدرتمند وصل می‌شوند و از ابتدا خود را از دایره نظارت‌پذیری بیرون می‌برند.

اقتصاد حاشیه نشینی

سکونتگاه‌های پیرامون کلان‌شهرها را می‌توان به سه دسته تقسیم کرد: شهرهای جدید که با برنامه‌ریزی از پیش و سرمایه‌گذاری دولتی و خصوصی تاسیس می‌شوند مانند اندیشه و پرند؛ روستاهایی که به سبب اسکان و کار عموما غیررسمی تهیدستان مهاجر دیگر چندان شباهتی به روستاهای سنتی ندارند و می‌توان آنها را شهرک‌های شبه‌صنعتی-شبه‌مسکونی غیررسمی نامید مانند طالب‌آباد در جنوب تهران، اما هنوز رسما شهر شناخته نمی‌شوند؛

پاسخ قانون به منتقدان معافیت مالیاتی هنرمندان

تهران (پانا) - انتقادهای مطرح شده نسبت به اعمال صددرصدی معافیت مالیاتی خانواده فرهنگ و هنر کشور به‌دلیل عدم‌آشنایی منتقدان به نص صریح قانون است؛ چرا که مطابق قانون تنها بخشی از درآمد خانواده فعالان فرهنگ و هنر که نهاد، انجمن، صنف یا موسسه‌ای را با مجوز وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی دایر کرده باشند، مشمول معافیت مالیاتی است و هر فعالیت ورای قوانین آن صنف مشمول دریافت مالیات خواهد بود.

فرجام ساخت‌و‌ساز در بافت‌های فرسوده

بخش مسکن یکی از مهم‌ترین بخش‌های اقتصادی کشور است. به طوری که در برخی از کشورها، از جمله عوامل رشد اقتصادی و توسعه آن کشور به حساب می‌آید و گاهی این بخش عاملی برای رکود اقتصادی در برخی کشورهای بزرگ محسوب می‌شود. برای مثال به هم خوردن مناسبات پولی و مالی در بخش مسکن زمینه رکود اقتصادی سال ۲۰۰۷ ایالات متحده را به وجود آورد. بنابراین گاهی می‌توان بخش مسکن را پیشران اقتصاد کشورها دانست.

اخبار تازه از خصوصی‌سازی شرکت‌های دولتی

تهران (پانا) - وزیر امور اقتصاد و دارایی از خصوصی‌سازی برخی شرکت‌های دولتی خبر داد که جزئیات آن‌ها در هفته آینده منتشر می‌شود و پیش‌بینی کرد که روند کاهند تورم تا پایان سال ادامه‌دار باشد.

ریشه مشترک مشکلات کشور

بسیاری از مشکلات کشور، حتی برخی مسائل که در دسته‌بندی غیراقتصادی می‌گنجند و کمتر زیر چتر حوزه اقتصادی قرار می‌گیرند، ریشه‌های مشترکی دارند که این ریشه‌ها عمدتا اقتصادی هستند. البته همین جمله کافی است تا برخی افراد، اقتصاددانان و اقتصادخوانده‌ها را نقد کنند که ایشان موضوعات اجتماعی و فرهنگی را هم با عینک اقتصادی نگاه می‌کنند و این متن را نیز در زمره آن تحلیل‌ها قرار دهند.

خصوصی‌سازی را متوقف کنید

فساد اقتصادی در کنار معضلات اجتماعی ناشی از خصوصی‌سازی‌های صورت‌گرفته آشکارا نشانه‌هایی از شکست سیاست غیر‌دولتی کردن اقتصاد ایران است که از برنامه نخست توسعه (۱۳۷۲-۱۳۶۸) آغاز شد و با ابلاغ سیاست‌های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی (۱۳۸۵-۱۳۸۴) به نحو گسترده‌ای ادامه یافت.

اجرای درست اصل 44

از آغاز اجرای قانون خصوصی‌سازی در کشور در دوره جدید، نزدیک به سه دهه می‌گذرد. بعد از خاتمه جنگ ایران و عراق و در دوران سازندگی، موضوع واگذاری بخش‌های اقتصادی دولتی به نهادهای خصوصی در فضای اقتصادی کشور مطرح شد. استدلال حامیان خصوصی‌سازی بر این پایه بود که اقتصاد دولتی رکود و بی‌تحرکی را در خود دارد و کشور برای ایجاد تکانش جدی در اقتصاد و توسعه در مقیاس جهانی نیاز به حضور فعال بخش‌های خصوصی دارد. اما نتیجه این واگذاری‌ها غیر از آنچه تصور و پیش‌بینی می‌شد؛ اتفاق افتاد.

دولت در بودجه‌ریزی به‌دنبال چیست

هدف دولت از بودجه‌ریزی چیست و بودجه اساسا چه کارکردی دارد؟ احتمالا بسیاری از سیاست‌گذاران اقتصادی پاسخ چندان دقیقی به این سوال ندارند و شاید طرح آن را نیز بیهوده بدانند، زیرا از نگاه آنان بودجه‌ریزی بر حسب عادت انجام می‌شود، نه یک رویکرد. ولی ذهنیت هر چه باشد از ارزش سوال کم نمی‌شود، چون این سوال، کلیدی‌ترین پرسش در سیاست‌گذاری مالی است. اما پاسخ سوال؛ دولت‌ها در بودجه‌ریزی به دنبال دو دسته هدف هستند: «اهداف کوتاه‌مدت و میان‌مدت»، هر دو دسته جنبه‌های اقتصادی و سیاسی و اجتماعی دارد.

بازگشت به دوران پیشا خصوصی‌سازی

اولین نکته‌ای که در حوزه ارتباط خصوصی‌سازی و وضعیت امروز کارگران باید اشاره کرد این است که تجربه خصوصی‌سازی ما(و نه آنچه بعضی‌ها با عنوان خصوصی‌سازی غلط از آن یاد می‌کنند) نشان داده است که این رویکرد در هیچ دورانی و روی هیچ کارخانه تولیدی جوابگو نبوده است.

شفافیت و مالیات‌ ستانی

سال‌هاست اقتصاد ایران با یک سوال بی‌جواب مواجه است: چرا با وجود تمام اقدامات دولت و سازمان امور مالیاتی، هنوز میزان درآمد دولتی از این محل بسیار پایین و فرار مالیاتی به یک رویه ثابت بدل شده است؟ برای پیدا کردن پاسخ این سوال باید در ابتدا شرایط اقتصاد کشور را رصد کرد و در کنار آن به کشورهایی که در مالیات‌ستانی موفق عمل کرده‌اند، با نگاهی دقیق‌تر پرداخت.

خصوصی سازی در غفلت و موانع دولتی

اقتصاد ایران عارضه‌های بسیاری دارد که دولتی بودن، یکی از مهم‌ترین آنهاست. اینکه ساختار دولتی اقتصاد ایران، تا چه حد بر کندی روند توسعه و ناپایداری رشد آن در مقاطع مختلف اثرگذار بوده، قطعا موضوع قابل‌بحثی است اما در نهایت باید پذیرفت که حاکمیت نگاه سوسیالیستی در اواخر دهه پنجاه که در اوایل انقلاب به مصادره و ملی‌سازی بسیاری از صنایع پیشروی کشور منجر شد، ابتدای راهی بود که در نهایت به گرفتاری و بلاتکلیفی اقتصاد ایران در برزخ دولتی، خصوصی یا خصولتی بودن منجر شد.

سیاست‌های مولد فقر

عده‌ای سیاست‌های کنونی را برای کمک به طبقات نیازمند ضروری می‌دانند. به‌عنوان نمونه می‌شود به ارز دولتی و یارانه پنهان و نظایر آن اشاره کرد. طرفداران این سیاست‌ها خیلی اوقات به تبعات منفی و هزینه‌ای که بر مردم تحمیل می‌شود معترفند، اما در عین حال بر این باورند که آزادسازی اقتصادی به ضرر محرومان تمام خواهد شد. پس با اصلاحات و آزادسازی مخالفت ورزیده و ادامه روال کنونی را توصیه می‌کنند.

دلایلی برای اشتباه بودن سیاست ارز دولتی

با انتشار نامه رییس کل بانک مرکزی به رییس‌جمهور و دستور روحانی برای رسیدگی به تخلفات صورت‌گرفته پیرامون رفع نشدن تعهدات ارزی، موضوع سوالات و ابهام‌های موجود در حوزه تخصیص نرخ ارز دولتی به شرکت‌های واردکننده کالا، بار دیگر مورد توجه قرار می‌گیرد؛

یارانه‌های سمی

1) مخاطب این نوشته، دریافت‌کنندگان یارانه‌های معقول و موجه و حتی دریافت‌کنندگان یارانه‌های نامعقول و ناموجه نیستند، بلکه مقام‌های دولتی و عمومی‌اند که درباره اموال مردم تصمیم می‌گیرند. چه این یارانه‌ها مربوط به مطبوعات باشد، چه در قالب دلار ۴۲۰۰ و... همچنین سخنی با مردم و درباره اموال آنهاست که نزد دولت به امانت گذاشته‌اند و قرار است در جهت مصالح عمومی هزینه شود.

عاقبت تحریف قیمت‌های نسبی

در نظامی که قبل از فروپاشی بر اتحاد شوروی حکمفرما بود، نهادی به نام «گاسپلن» مسوولیت تخصیص منابع را بر عهده داشت. «گاسپلن» تعیین می‌کرد که صدها هزار کارخانه بزرگ و کوچک چه محصولاتی تولید کنند، چگونه تولید کنند، چند کارگر داشته باشند و چقدر به آنها دستمزد دهند، از کجا مواد اولیه و کالاهای واسطه را (به چه قیمتی) بخرند و محصولات تولید شده را به چه قیمتی و به چه موسساتی بفروشند.

یارانه‌ها و هزینه فرصت

«هزینه فرصت» یکی از کلیدی‌ترین مفاهیم اقتصادی است. هزینه فرصت را می‌توان به شیوه‌های گوناگون تعریف کرد که البته همه آنها در نهایت یک معنا را می‌رسانند. رایج‌ترین تعریف این مفهوم را می‌توان چنین بیان کرد؛ هزینه فرصت هر کار (یا هر انتخاب) ارزشمند‌ترین کار (یا انتخاب) دیگری است که اگر آن کار (یا انتخاب) را نمی‌کردید، نصیبتان می‌شد.

نظارت دولت بر اقتصاد

متاسفانه در کشور ما عادت شده که به محض بروز مشکلات اقتصادی، انگشت اشاره به سمت دولت روانه شود؛ البته این امر به دلیل وجود اقتصادی عموما دولتی و دخالت و شراکت بخش‌های دولتی و خصولتی در اغلب فعالیت‌های اقتصادی این کشور بعضا اجتناب‌ناپذیر است. این در حالی است که در اقتصادهای توسعه‌یافته دولت تنها موظف به ایجاد بسترها و زیرساخت‌های مناسب و تنظیم و اجرای قوانین کارآمد به منظور ترویج رونق و افزایش رشد در اقتصاد است.

برنامه‌ریزی و سیاست

چرا دولت‌ها در ایران از جسارت و شجاعت لازم برای انجام اصلاحات اقتصادی برخوردار نیستند؟ این پرسش در وضعیت فعلی که اقتصاد ایران از هر طرف تحت فشارهای فزاینده قرار گرفته است، بیش از پیش از سوی بسیاری از کنشگران اقتصادی مطرح می‌شود و مسوولان دولتی نیز برای پاسخ شفاف و روشن به این پرسش، گویا وظیفه‌ای برای خود قائل نیستند! پاسخ را اما می‌توان تا اندازه‌ای حدس زد.

کارخانه‌های تولید قانون

چرا در نظام تصمیم‌گیری کشور، عطش زیادی برای تولید قانون وجود دارد؟ شاید یکی از دلیل این عطش را بتوان این‌گونه پاسخ داد: اوضاع اقتصادی کشور نابسامان است باید برای بسامان رسیدن آن کاری کرد. بسیاری از مدیران دولتی و نمایندگان مجلس می‌خواهند نقش مثبتی در اصلاح امور داشته باشند و گمان می‌کنند می‌توانند از طریق تولید قوانین جدید، نقش خود را ایفا یا حداقل وجدان خود را راضی کنند.

مدیرعامل شهر جدید هشتگرد:‌ افتتاح قطار شهری هشتگرد در اولویت است

تهران (پانا) - مدیرعامل عمران شرکت شهر جدید هشتگرد با بیان اینکه از هر امکاناتی برای افتتاح قطار شهری هشتگرد در آینده نزدیک استفاده می‌شود اعلام کرد اولویت پروژه‌های عمرانی در شهر جدید هشتگرد راه‌اندازی قطار شهری است.

انهدام شبکه‌ای از مفسدان اقتصادی و سوء‌استفاده‌کنندگان ارز دولتی از سوی وزارت اطلاعات

تهران (پانا) -  وزارت اطلاعات در اطلاعیه‌ای از شناسایی، انهدام و دستگیری 11 نفر از عناصر اصلی شبکه‌ای از مفسدان اقتصادی و سوء‌استفاده‌کنندگان ارز دولتی را شناسایی در استان کردستان خبر داد.

زیبا کلام: اقتصاد دولتی و فساد بلای ایران است

تهران (پانا) - صادق زیبا کلام روز پنجشنبه در نشستی با عنوان 'اقتصاد، مطلوبیت و کارآمدی دولت دوازدهم' در شهر برازجان استان بوشهر گفت: همه مسائلی که با عنوان مصائب اقتصادی در ایران وجود دارد و در دیگر کشورها وجود ندارد مربوط به دولتی بودن و مفاسد اقتصادی است.