دبیر شورای عالی آموزش‌وپرورش:
تربیت تمام‌ساحتی، محور وحدت‌بخش فعالیت‌های آموزش‌وپرورش است
تهران (پانا) - دبیرکل شورای عالی آموزش‌وپرورش با تأکید بر جایگاه تربیت تمام‌ساحتی در سند تحول بنیادین، این رویکرد را محور مشترک فعالیت‌های نظام تعلیم‌وتربیت دانست و بر ضرورت تقویت هویت، مسئولیت‌پذیری و ایجاد موقعیت‌های یادگیری رشددهنده برای دانش‌آموزان تأکید کرد.
به گزارش پانا، محمود امانی طهرانی صبح امروز در دومین روز از گردهمایی رؤسای ادارات امور تربیتی، مشاوره و مراقبت در برابر آسیب‌های اجتماعی استان‌های کشور، با اشاره به اهمیت هم‌اندیشی و تبادل تجربه میان مسئولان این حوزه اظهار کرد: چنین نشست‌هایی علاوه بر فراهم کردن زمینه گفت‌وگو، موجب شکل‌گیری ارتباطات مؤثر، افزایش شناخت متقابل و ایجاد شبکه‌ای منسجم و هم‌افزا میان فعالان حوزه تربیتی می‌شود.
وی گفت: تغییرات جهانی، گسترش فناوری‌های دیجیتال و هوش مصنوعی، تحولات ساختار خانواده، پیچیده‌تر شدن فرایند تربیت و ضرورت تقویت هویت، از جمله مسائلی است که باید در برنامه‌ریزی‌های تربیتی مورد توجه قرار گیرد.
سند تحول بنیادین، مبنای وحدت‌بخشی به اهداف تربیتی
دبیرکل شورای عالی آموزش‌وپرورش با تأکید بر اینکه آموزش به‌تنهایی نمی‌تواند انسان مطلوب را پرورش دهد، تصریح کرد: یکی از مهم‌ترین دستاوردهای مفهومی سند تحول بنیادین، تبدیل تربیت تمام‌ساحتی به هدف مشترک نظام تعلیم‌وتربیت است. این سند با ترسیم چشم‌انداز مشترک و تعیین سطوحی از حیات طیبه، به فعالیت‌های آموزشی و تربیتی انسجام بخشیده است.
امانی طهرانی با بیان اینکه پیش از تدوین سند تحول بنیادین، بخش‌های مختلف آموزش‌وپرورش گاهی اهداف و مسیرهای متفاوتی را دنبال می‌کردند، افزود: این سند به نظام تعلیم‌وتربیت یک جهت‌گیری مشترک داد و زمینه هماهنگی بیشتر میان بخش‌های مختلف را فراهم کرد.
وی با تشریح سه مؤلفه هویت، انسان در موقعیت و مسئولیت، این سه ضلع را از عناصر اساسی شکل‌گیری شخصیت دانش‌آموزان دانست و گفت: نخستین مؤلفه، شناخت هویت است؛ موضوعی که باید از دوره پیش‌دبستانی آغاز شود و در تمام مراحل زندگی ادامه پیدا کند.
دبیرکل شورای عالی آموزش و پرورش ادامه داد: دانش‌آموز باید ابعاد مختلف هویت شخصی، خانوادگی، اجتماعی، ملی، دینی و تاریخی خود را بشناسد. مؤلفه دوم، قرار گرفتن انسان در موقعیت‌های یادگیری و رشددهنده است و مؤلفه سوم، مسئولیت‌پذیری در برابر این موقعیت‌هاست.
امانی طهرانی خاطرنشان کرد: زمانی که دانش‌آموز هویت خود را بشناسد، موقعیت‌های مختلف را درک کند و نسبت به انتخاب‌ها و رفتارهای خود احساس مسئولیت داشته باشد، زمینه شکل‌گیری شخصیت پایدار و مقاوم در برابر فشارها فراهم می‌شود.
حرکت معاونت پرورشی از فعالیت‌های پراکنده به برنامه‌های نظام‌مند
دبیرکل شورای عالی آموزش‌وپرورش با قدردانی از اقدامات معاونت پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش‌وپرورش در دوره اخیر بیان کرد: حرکت از فعالیت‌های پراکنده به سمت اقدامات نظام‌مند، غنی‌سازی برنامه‌ها و طراحی طرح‌های اثربخش، از جمله اقدامات قابل توجه این معاونت است.
وی با اشاره به ضرورت پیوند میان برنامه‌های تربیتی و برنامه‌های درسی رسمی مدارس افزود: برنامه‌های تربیتی نباید به‌عنوان فعالیت‌هایی جدا از جریان آموزش تعریف شوند، بلکه باید به‌صورت بخش جدایی‌ناپذیر برنامه درسی و در ارتباط با سایر حوزه‌های تعلیم‌وتربیت اجرا شوند.
امانی طهرانی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در زمینه تحول برنامه‌های درسی و طراحی پودمان‌های آموزشی گفت: هماهنگی میان معاونت‌های آموزشی، پرورشی و فرهنگی و تربیت‌بدنی و سلامت می‌تواند به شکل‌گیری یک نظام منسجم و یکپارچه در مدرسه کمک کند.
ضرورت تدوین استانداردهای حرفه‌ای برای نظام مراقبت‌های اجتماعی
وی با تأکید بر لزوم علمی و استاندارد شدن اقدامات تربیتی و مشاوره‌ای اظهار کرد: در حوزه نظام مراقبت‌های اجتماعی باید به الگوهای عملیاتی و استانداردهای مشخص برسیم تا اقدامات مدارس بر اساس شیوه‌نامه‌های روشن و قابل ارزیابی انجام شود.
امانی طهرانی با اشاره به تجربه برخی نظام‌های آموزشی در تدوین پروتکل‌های اجرایی گفت: در یک نظام حرفه‌ای، هر یک از عوامل مدرسه، مشاوران و سایر نهادهای مرتبط باید بدانند در مواجهه با موقعیت‌های مختلف چه اقداماتی انجام دهند و فرایند ارجاع و پیگیری چگونه باشد.
گزارش وضعیت و شاخص‌های معتبر؛ مکمل گزارش عملکرد
دبیرکل شورای عالی آموزش‌وپرورش، مدیریت مبتنی بر داده را از نیازهای اساسی نظام تعلیم‌وتربیت دانست و گفت: در کنار گزارش عملکرد، باید گزارش وضعیت نیز به‌صورت جدی مورد توجه قرار گیرد زیرا صرف بیان اقدامات انجام‌شده، تصویر دقیقی از شرایط موجود و میزان اثربخشی برنامه‌ها ارائه نمی‌دهد.
وی افزود: گزارش وضعیت به ما نشان می‌دهد در یک حوزه از چه نقطه‌ای آغاز کرده‌ایم، اکنون در چه شرایطی قرار داریم و اقدامات انجام‌شده چه تغییری ایجاد کرده‌اند. گاهی ارائه چند شاخص دقیق و معتبر از وضعیت موجود، ارزش بیشتری از ارائه حجم گسترده‌ای از گزارش‌های عملکرد دارد.
امانی طهرانی با اشاره به ضرورت بهره‌گیری از داده‌های معتبر در تصمیم‌گیری‌ها تصریح کرد: داده زمانی می‌تواند مبنای تصمیم‌گیری علمی قرار گیرد که ارزشمند، معتبر و پرشمار باشد. چنین داده‌هایی امکان تحلیل دقیق‌تر شرایط، ارزیابی اثربخشی اقدامات و اصلاح برنامه‌ها را فراهم می‌کنند.
وی با تأکید بر اینکه شاخص‌های ارزیابی نباید صرفاً به آمارهای ساختاری محدود شوند، گفت: شاخص‌هایی مانند نسبت دانش‌آموز به مربی، اگرچه در ارزیابی حداقل امکانات اهمیت دارند، اما باید به شاخص‌هایی دست پیدا کنیم که میزان کارایی، اثربخشی و اندازه اثر اقدامات تربیتی را نیز نشان دهند.
تربیت دانش‌آموزان با طراحی موقعیت‌های یادگیری رشددهنده
امانی طهرانی با تأکید بر اینکه تربیت صرفاً با سخنرانی، تبلیغ و انتقال مفاهیم محقق نمی‌شود، گفت: تحقق موقعیت‌های یادگیری رشددهنده به طراحی برنامه‌های دقیق، پژوهش‌محور و مبتنی بر شناخت نیازهای دانش‌آموزان نیاز دارد.
وی با اشاره به تجربه اجرای طرح «خانواده، مدرسه و جامعه» در برخی مدارس کشور بیان کرد: در این طرح، دانش‌آموزان و خانواده‌های آنان در جلسات هدفمند و برنامه‌ریزی‌شده مشارکت می‌کنند و اقدامات تربیتی با تمرکز بر مسائل رفتاری و اجتماعی دانش‌آموزان دنبال می‌شود. این نوع برنامه‌ها نشان می‌دهد که می‌توان با طراحی موقعیت‌های تربیتی مشخص، مشارکت خانواده و استفاده از ظرفیت عوامل مدرسه، اقدامات مؤثری برای بهبود رفتار و رشد دانش‌آموزان انجام داد.
دبیرکل شورای عالی آموزش‌وپرورش با تأکید بر تمایز میان تربیت و تبلیغ خاطرنشان کرد: کار اصلی مدرسه تربیت است و اگرچه فعالیت‌های تبلیغی نیز ممکن است در مدرسه انجام شود، اما محور اصلی باید طراحی و ایجاد موقعیت‌های تربیتی روشن و اثربخش برای دانش‌آموزان باشد.
وی با اشاره به مصوبات شورای عالی آموزش‌وپرورش در حوزه فعالیت‌های پرورشی و فرهنگی، از رؤسای ادارات امور تربیتی استان‌ها خواست این مصوبات را به اقدامات اجرایی و عملیاتی در مدارس تبدیل کنند.
امانی طهرانی تأکید کرد: مصوبات زمانی ارزش واقعی خود را نشان می‌دهند که مبنای عمل قرار گیرند؛ بنابراین ضروری است مسئولان این حوزه با تبدیل مصوبات به کنش‌های عملیاتی، تحقق اهدافی همچون تربیت نسل برخوردار از هویت، اخلاق و دانش را دنبال کنند.
وی با بیان اینکه اجرای مصوبات در میدان عمل، امکان شناسایی نقاط قوت و ضعف و اصلاح و بهبود آنها را فراهم می‌کند، گفت: ادارات امور تربیتی استان‌ها می‌توانند با ایفای نقش فعال در اجرای این مصوبات، بازوی مؤثری برای شورای عالی آموزش‌وپرورش در بهبود تصمیمات و راهگشایی در مسیر تحقق اهداف تربیتی باشند.
آسیه اسحاقی
ارسال دیدگاه