کیفیت آموزش‌وپرورش استثنایی، مهم‌ترین شاخص ارزیابی نظام تعلیم و تربیت کشور است

به گزارش پانا، سید جواد حسینی صبح امروز چهارشنبه اول مهرماه در آیین آغاز سال تحصیلی جدید و نواختن زنگ بازگشایی مدارس در مجتمع آموزشی استثنایی سروش، ضمن گرامیداشت تقارن شور و نشاط بازگشایی مدارس با یاد و خاطره شهدای دانش‌آموز، اظهار کرد: آغاز سال تحصیلی با دوگانه مقدسی از شادی حضور فرزندانمان در سنگر علم و اندوه شهادت ۱۶۸ دانش‌آموز عزیزی همراه است که به دست شقی‌ترین انسان‌ها پرپر شدند؛ یادداشتی نیز تحت عنوان «مهر غم‌سوز» به یاد این عزیزان نگاشته‌ام.

وی با ادای احترام به بنیانگذاران حوزه خدمت به افراد دارای نیازهای ویژه، از جمله شهید فیاض‌بخش بنیانگذار سازمان بهزیستی و غلامعلی افروز بنیان‌گذار آموزش و پرورش استثنایی کشور، به تبیین سه ویژگی بنیادین آموزش‌وپرورش استثنایی پرداخت و گفت: نخست آنکه آموزش‌وپرورش استثنایی فقط به دانش‌آموزان با نیازهای ویژه خدمات نمی‌دهد، بلکه فرآیندهایی نظیر سنجش آمادگی تحصیلی، سلامت جسمانی، رویکرد تلفیقی فراگیر و مراکز مداخله در اختلالات یادگیری، خدمتی فراگیر به تمام دانش‌آموزان کشور است. دوم اینکه این سازمان، یک مینیاتور و تابلوی کامل از کل نظام تعلیم و تربیت محسوب می‌شود که علاوه بر تمام مأموریت‌های آموزشی و پرورشی، فرآیندهای تخصصی توان‌بخشی را نیز در خود جای داده است.

آموزش‌وپرورش استثنایی؛ آینه تمام‌نمای توسعه‌یافتگی و سرمایه اجتماعی

رئیس سازمان بهزیستی کشور در تشریح سومین ویژگی تصریح کرد: در تمام دنیا معیار و شاخص اصلی موفقیت یا شکست نظام تعلیم و تربیت، میزان کیفیت و کارآمدی آموزش‌وپرورش استثنایی است. اگر می‌خواهیم بدانیم در آینده جامعه‌ای باکیفیت، برخوردار از سلامت اجتماعی و دارای سرمایه اجتماعی بالا خواهیم داشت یا خیر، باید امروز آینه آموزش‌وپرورش استثنایی را نگاه کنیم؛ چراکه فردای جامعه از امروز مدارس نشأت می‌گیرد.

گذار از «مدل پزشکی» به «مدل اجتماعی» و مفهوم اصیل دسترس‌پذیری

حسینی با تأکید بر لزوم چرخش تحولی از مدل پزشکی به مدل اجتماعی خاطرنشان کرد: در مدل پزشکی، نقص فردی مبنا قرار می‌گرفت، اما در مدل اجتماعی پذیرفته‌ایم که تفاوت در هوش، استعداد، جسم و ویژگی‌های فردی امری طبیعی است. رسالت ما در مدل اجتماعی این است که جامعه و مدارس را آماده، عادلانه، ایمن و فراگیر سازیم. اگر محیطی برای همه افراد در دسترس نباشد، آن محیط و ساختار دچار نقص و بیماری است.

وی افزود: به همین دلیل پیشنهاد کردیم عنوان ستاد هماهنگی و پیگیری مناسب‌سازی کشور به ستاد دسترس‌پذیری تغییر یابد؛ زیرا دسترس‌پذیری یک حق مسلم شهروندی است، نه یک ترحم یا تفضل. جامعه و مدرسه دوستدار انسان محیطی بدون مانع برای کودکان، معلولان، سالمندان و آحاد جامعه است. امروز مفتخریم اعلام کنیم که ۱۹ شهر کشور را در مسیر الگوی شهر دوستدار انسان و دسترس‌پذیر قرار داده‌ایم.

امضای تفاهم‌نامه راهبردی؛ پیوند مراکز توان‌بخشی و مدارس

رئیس سازمان بهزیستی کشور با اشاره به همکاری مشترک با سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی اظهار کرد: این تفاهم‌نامه بر دو محور اساسی استوار است؛ نخست، اجرای طرح مرکز مدرسه که طی آن نزدیک‌ترین مراکز توان‌بخشی بهزیستی به عنوان جزئی پیوسته از مدرسه به ارائه خدمت می‌پردازند. دوم، تجمیع و یکپارچه‌سازی داده‌های جزیره‌ای میان بهزیستی، آموزش‌وپرورش و وزارت بهداشت در نظام سنجش، تا بتوانیم در زمان طلایی  مداخلات زودهنگام و اثربخشی را رقم بزنیم. 

تحقق «مدرسه بدون دیوار» و «مدرسه بدون شکست»

حسینی در بخش دیگری از سخنان خود به ضرورت تحول ساختاری در نگرش آموزشی اشاره کرد و گفت: ما به دنبال تحقق مدرسه بدون دیوار هستیم؛ مدرسه‌ای که با خانه، محله و جامعه پیوند عمیق دارد. همچنین باید به سمت مدرسه بدون شکست حرکت کنیم؛ مکانی که هیچ دانش‌آموزی در آن برچسب ناتوانی یا عقب‌ماندگی نمی‌خورد، بلکه تمام استعدادها با تفاوت‌های فردی پذیرفته شده و بستر رشد همه‌جانبه آنان فراهم می‌شود.

بازگرداندن بازماندگان از تحصیل با مشوق‌های حمایتی و اتوبوس‌های جابزی

وی با اشاره به آمار بازماندگان از تحصیل خاطرنشان کرد: تعداد ۲۸ هزار و ۸۸ دانش‌آموز بازمانده از تحصیل شناسایی شده‌اند که امسال با اجرای یک پروژه ویژه، فرآیند بازگشت آنان به سپهر تعلیم و تربیت رقم می‌خورد. برای ترغیب و حمایت از این دانش‌آموزان، به ازای بازگشت به چرخه آموزش، مشوق ماهانه ۲ میلیون تومان به حسابشان واریز خواهد شد. همچنین با راه‌اندازی پردیس‌های توانمندسازی کودکان کار و خیابان و بهره‌گیری از اتوبوس‌های مهارت‌آموزی (جابزی)، طعم شیرین آموزش و تربیت را به دل محیط‌های آسیب‌دیده می‌بریم؛ چراکه باور داریم هیچ کودکی در ایران نباید از حق آموزش جا بماند.