اجرای سند راهبردی توسعه آموزش عمومی قرآن با هدف‌گذاری هوشمند و توانمندسازی معلمان دنبال می‌شود

به گزارش پانا، اسماعیل بحری‌زاده صبح امروز چهارشنبه در گردهمایی دبیران کارگروه توسعه آموزش عمومی قرآن استان‌های سراسر کشور با اشاره به اهمیت نقش دبیران استانی در تحقق اهداف این سند، اظهار کرد: مسئولیت راهبری کمیسیون آموزش عمومی قرآن کریم در استان‌ها، توفیقی ارزشمند است که باید از آن به‌درستی استفاده کرد؛ چراکه آثار و برکات خدمت به قرآن کریم، هم در دنیا و هم در آخرت، نصیب خادمان این عرصه و خانواده‌های آنان خواهد شد.

فاصله میان سند و عمل باید به‌درستی شناسایی شود

مشاور وزیر آموزش‌وپرورش، نخستین گام در مدیریت راهبردی توسعه آموزش عمومی قرآن کریم را شناخت فاصله میان وضعیت موجود و وضعیت مطلوب دانست و گفت: در مدیریت راهبردی باید بدانیم اکنون در چه نقطه‌ای قرار داریم، قرار است به کجا برسیم و چه فاصله‌ای میان این دو نقطه وجود دارد. تشخیص درست این فاصله، نخستین گام برای برنامه‌ریزی و حرکت مؤثر است.

بحری‌زاده با اشاره به ساختار سند راهبردی توسعه آموزش عمومی قرآن کریم بیان کرد: این سند دارای ۶ راهبرد و ۵۲ اقدام است که حدود نیمی از اقدامات آن به‌طور مستقیم با آموزش‌وپرورش ارتباط دارد و بخش دیگر به سایر دستگاه‌ها مربوط می‌شود. همین تقسیم کار نشان می‌دهد که آموزش عمومی قرآن کریم، مأموریتی فرابخشی است و هیچ دستگاهی به‌تنهایی نمی‌تواند این مسئولیت بزرگ را به سرانجام برساند.

وی با اشاره به ضرورت پرهیز از محدود شدن اسناد راهبردی به تدوین و تصویب، خاطرنشان کرد: همان‌طور که نسخه پزشک به‌تنهایی موجب بهبودی بیمار نمی‌شود و باید تهیه و مطابق دستور مصرف شود، اسناد راهبردی نیز زمانی اثربخش خواهند بود که از مرحله تدوین عبور کنند و به اجرا درآیند. در غیر این صورت، ممکن است در قفسه‌ها و بایگانی‌ها باقی بمانند، بدون آنکه تأثیر محسوسی در عمل داشته باشند.

مدیرکل حوزه وزارتی وزارت آموزش‌وپرورش با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای عملیاتی‌سازی سند راهبردی توسعه آموزش عمومی قرآن کریم گفت: انعقاد تفاهم‌نامه‌ها و توافق‌نامه‌ها در داخل آموزش‌وپرورش و با دستگاه‌های خارج از این وزارتخانه، نشان‌دهنده عزم برای اجرایی کردن این سند است.

وی تأکید کرد: کمیسیون آموزش عمومی قرآن کریم با قرار گرفتن در ساختار وزارت آموزش‌وپرورش و زیر نظر وزیر، باید بتواند مسیر عملیاتی‌سازی سند را با سرعت و اقتدار دنبال کند.

آموزش عمومی قرآن باید از قرائت صرف به فهم و تدبر برسد

بحری‌زاده، حرکت از آموزش صرف قرائت و حفظ قرآن به سمت فهم، تدبر و انس با این کتاب آسمانی را از جهت‌گیری‌های مهم توسعه آموزش عمومی قرآن کریم برشمرد و گفت: در مدیریت راهبردی، پیش از هر چیز باید مقصد و هدف نهایی مشخص باشد. اگر ندانیم قرار است به چه نتیجه‌ای برسیم، اقدامات ما ممکن است به تحقق اهداف اصلی منجر نشود.

وی با اشاره به اهداف پیش‌بینی‌شده در سند راهبردی توسعه آموزش عمومی قرآن کریم افزود: بر اساس اهداف مطرح‌شده در این سند، ۵۰ درصد نوجوانان و ۳۰ درصد جوانان و بزرگسالان باید بتوانند قرآن را بخوانند، از فهم و تدبر در آن بهره‌مند شوند و با قرآن انس پیدا کنند.

مشاور وزیر آموزش‌وپرورش تصریح کرد: اگر خروجی فعالیت‌های ما صرفاً افرادی باشند که قرآن را حفظ کرده‌اند یا توانایی قرائت آن را دارند، اما به فهم، تدبر، انس و بهره‌گیری از آموزه‌های قرآنی در زندگی نرسیده باشند، هنوز به هدف مورد نظر دست نیافته‌ایم. باید آثار و نشانه‌های انس با قرآن و بهره‌گیری از تعالیم آن در زندگی افراد و جامعه نمایان شود.

هدف‌گذاری قرآنی باید مشخص، قابل اندازه‌گیری و زمان‌بندی‌شده باشد

بحری‌زاده با تأکید بر ضرورت تعیین اهداف دقیق و قابل ارزیابی، هدف‌گذاری‌های کلی و غیرقابل سنجش را برای پیشبرد برنامه‌های راهبردی ناکافی دانست و گفت: عباراتی مانند «ترویج فرهنگ قرآنی در مدارس» یا «ارتقای انس دانش‌آموزان با قرآن»، هرچند ارزشمند و مطلوب‌اند، به‌تنهایی مشخص نمی‌کنند چه کسی، در چه زمانی، با چه میزان امکانات و از چه مسیری باید اقدام کند.

وی پنج ویژگی را برای هدف‌گذاری اثربخش برشمرد و اظهار کرد: هدف باید مشخص، شفاف و قابل فهم باشد؛ امکان اندازه‌گیری و ارزیابی داشته باشد؛ با توجه به منابع و ظرفیت‌های موجود قابل دستیابی باشد؛ با مأموریت و چشم‌انداز تعیین‌شده هم‌راستا باشد و زمان‌بندی مشخصی داشته باشد.

مدیرکل حوزه وزارتی وزارت آموزش‌وپرورش با بیان اینکه هدف‌گذاری غیرواقع‌بینانه می‌تواند موجب ناامیدی و کاهش انگیزه در مجموعه اجرایی شود، افزود: باید اهدافی متناسب با ظرفیت‌ها تعریف کنیم تا افراد بتوانند امکان دستیابی به نتیجه را ببینند و برای تحقق آن تلاش کنند.

وی برای تبیین اهمیت هدف‌گذاری دقیق، به مثال یک مسابقه فوتبال اشاره کرد و گفت: همان‌طور که مسابقه فوتبال بدون دروازه، زمان مشخص، تعیین نقش بازیکنان و داوری قابل ارزیابی نیست، برنامه‌های اجرایی نیز باید مقصد، شاخص، مسئولیت و زمان مشخص داشته باشند تا در پایان بتوان میزان پیشرفت و نتیجه اقدامات را سنجید.

بحری‌زاده تأکید کرد: ۵۲ اقدام ملی پیش‌بینی‌شده در سند راهبردی باید با همین رویکرد بازنگری و عملیاتی شوند و متناسب با شرایط و ظرفیت‌های هر استان، به برنامه‌های اجرایی مشخص و قابل ارزیابی تبدیل شوند.

توانمندسازی معلمان و مربیان، محور اصلی تحقق اهداف قرآنی است

مشاور وزیر آموزش‌وپرورش، نیروی انسانی را یکی از مهم‌ترین عوامل موفقیت در اجرای سند راهبردی توسعه آموزش عمومی قرآن کریم دانست و گفت: حتی اگر سند به‌خوبی تدوین شده باشد و ساختار اجرایی منسجمی نیز وجود داشته باشد، بدون برخورداری معلمان و مربیان از توانمندی‌های لازم، نتایج مورد انتظار محقق نخواهد شد.

وی افزود: معلم توانمند، ستون اصلی هر تحول در کلاس درس است و اگر قرار باشد پیام قرآن کریم به نسل امروز منتقل شود، باید تربیت و بهسازی مستمر نیروی انسانی در اولویت قرار گیرد.

بحری‌زاده با تأکید بر نقش دبیران کمیسیون آموزش عمومی قرآن کریم در استان‌ها خاطرنشان کرد: دبیران استانی، قلب تپنده اجرای سند راهبردی توسعه آموزش عمومی قرآن کریم در کشور هستند و باید با شناخت دقیق اهداف، برنامه‌ریزی متناسب با ظرفیت‌های استان و پیگیری مستمر اقدامات، زمینه تحقق اهداف این سند را فراهم کنند.

وی ابراز امیدواری کرد که با هم‌افزایی دستگاه‌های مسئول، هدف‌گذاری دقیق، اجرای مؤثر برنامه‌ها و تقویت توانمندی معلمان و مربیان، اهداف توسعه آموزش عمومی قرآن کریم محقق شود و آثار این تلاش‌ها در زندگی فردی و اجتماعی جامعه نمایان باشد.