هیچ بحرانی نباید چراغ آموزش را خاموش کند/ سازمان‌های مدعی حقوق بشر در برابر شهادت دانش‌آموزان کجا هستند؟

به گزارش پانا، علیرضا کاظمی صبح امروز شنبه ۱۶ آبان‌ماه در نشست «روایت همبستگی خانواده و مدرسه در پاسداری از حق آموزش در جنگ رمضان» با اشاره به اهمیت استمرار جریان تعلیم و تربیت در شرایط بحرانی، اظهار کرد: آموزش یکی از مهم‌ترین حقوق طبیعی و اساسی هر انسان است و هیچ‌کس در هیچ شرایطی نباید از این حق حیاتی محروم شود.

وی با گرامی‌داشت یاد و خاطره امام شهدا، شهدای جنگ رمضان و دانش‌آموزان شهید میناب و لامرد، به خانواده‌های شهدای دانش‌آموز ادای احترام کرد و افزود: آنچه در میناب و لامرد اتفاق افتاد، دو جنایت فجیع، دردناک و فراموش‌نشدنی بود. ضمن عرض تسلیت و ابراز همدردی با خانواده‌های معظم شهدا، برای آنان صبر، استقامت و پایداری آرزو می‌کنم.

آموزش؛ زیربنای رشد و توسعه انسان

وزیر آموزش‌وپرورش با بیان اینکه آموزش حتی بسیاری از نیازهای مادی انسان نیز از اهمیت و اثرگذاری پایدارتر برخوردار است، تصریح کرد: سلامت جسمی، روحی و روانی، سعادت، رفاه و آسایش افراد به میزان سرمایه‌گذاری در حوزه آموزش و تربیت وابسته است. به همین دلیل، بهترین سرمایه‌گذاری هر خانواده، سرمایه‌گذاری بر آموزش و تربیت فرزندان است.

کاظمی ادامه داد: آموزش اساس بسیاری از دستاوردهای فردی و اجتماعی است و آثار آن در توسعه کشور و ساخت آینده جامعه نمایان می‌شود. به همین دلیل، رئیس‌جمهور نیز با وجود همه مسائل و اتفاقات کشور، آموزش‌وپرورش را در شمار اولویت‌های مهم دولت قرار داده است.

خسارت‌های آموزشی جنگ، فراتر از خسارت‌های مادی است

وی با اشاره به آسیب‌پذیری نظام تعلیم و تربیت در شرایط جنگ و بحران گفت: یکی از مهم‌ترین حوزه‌هایی که در جنگ‌ها و بحران‌ها در معرض آسیب قرار می‌گیرد، حوزه آموزش است؛ خسارت‌هایی که از این ناحیه به یک کشور وارد می‌شود، به‌سادگی قابل محاسبه و ارزش‌گذاری نیست.

وزیر آموزش‌وپرورش افزود: ممکن است برای تخریب یک ساختمان بر اثر بمباران، میزان خسارت مادی تعیین شود، اما خسارت‌های تربیتی و فرصت‌های ازدست‌رفته برای رشد و پرورش یک انسان، قابل قیمت‌گذاری نیست. تجربه تعطیلی مدارس در دوران کرونا و سایر بحران‌ها نشان داد که وقفه در آموزش می‌تواند پیامدهای عمیق و ماندگاری برای نسل آینده داشته باشد.

کاظمی با تاکید بر ضرورت صیانت از جریان آموزش در شرایط جنگی بیان کرد: دولت‌ها باید در شرایط جنگ و بحران مراقب باشند که نظام آموزشی آسیب نبیند. در همین راستا، با ارائه گزارشی از پیامدهای تعطیلی مدارس، مصوبه‌ای برای تعریف چارچوب‌های جدید مدیریت تعطیلی مدارس به تصویب رسید تا تعطیلی مدارس بدون مجوز وزیر آموزش‌وپرورش انجام نشود.

وی با اشاره به تدوین دستورالعمل مدیریت آموزش در شرایط جنگی اظهار کرد: بخش نخست این دستورالعمل طراحی و برای اجرا به استانداران کشور ابلاغ شده است تا تصمیم‌گیری درباره وضعیت مدارس، متناسب با شرایط هر منطقه و با هماهنگی و مجوزهای لازم از شورای تأمین استان انجام شود.

آسیب ۱۵۰۰ واحد آموزشی در جنگ رمضان

وزیر آموزش‌وپرورش با تشریح بخشی از خسارت‌های واردشده به نظام تعلیم و تربیت در جریان جنگ رمضان گفت: در این جنگ، حدود هزار و ۵۰۰ واحد آموزشی به‌صورت مستقیم و غیرمستقیم آسیب دیدند که مدرسه شجره طیبه میناب یکی از نمونه‌های شاخص آن بود.

کاظمی ادامه داد: با مشارکت خیرین، حمایت دولت و همراهی دستگاه‌های اجرایی، تاکنون هزار و ۲۸۸ واحد آموزشی بازسازی و به چرخه آموزش بازگشته‌اند.

وی با اشاره به دیگر پیامدهای جنگ بر نظام آموزشی اظهار کرد: جابه‌جایی و مهاجرت خانواده‌ها، ترس و اضطراب دانش‌آموزان، اختلال در فرایند یادگیری و انتقال بخشی از مسئولیت آموزش به خانواده‌ها از جمله پیامدهای این شرایط بود.

نقش تعیین‌کننده مادران در استمرار آموزش

کاظمی با تاکید بر نقش خانواده‌ها در عبور از شرایط بحرانی گفت: اگر همبستگی خانواده‌ها، به‌ویژه مادران و بانوان، در کنار فرزندان وجود نداشت، قطعاً با خسارت‌های بسیار بیشتری در حوزه آموزش و تربیت مواجه می‌شدیم.

وی افزود: همراهی خانواده‌ها در کنار تلاش مجموعه آموزش‌وپرورش و برگزاری کلاس‌های جبرانی، به جبران بخشی از عقب‌ماندگی‌های آموزشی کمک کرد، اما واقعیت این است که هیچ چیزی جای آموزش حضوری را نمی‌گیرد.

وزیر آموزش‌وپرورش اضطراب، استرس، اختلال در خواب، کاهش تمرکز و تضعیف قدرت یادگیری دانش‌آموزان را از دیگر پیامدهای روانی و اجتماعی جنگ برشمرد و بر ضرورت توجه جدی به سلامت روانی و عاطفی کودکان تاکید کرد.

تقویت زیرساخت‌های آموزش مجازی و بازسازی مدارس

وی با اشاره به برنامه‌های وزارت آموزش‌وپرورش برای تداوم آموزش در شرایط بحرانی گفت: بنا نداریم اجازه دهیم جریان آموزش در سراسر کشور تحت‌تاثیر جنگ متوقف شود. تصمیم‌گیری‌ها باید به‌صورت منطقه‌ای، متناسب با شرایط هر منطقه و با رعایت ملاحظات ایمنی انجام شود.

کاظمی تقویت زیرساخت‌های آموزش مجازی را از دیگر برنامه‌های این وزارتخانه دانست و افزود: با حمایت دولت، ظرفیت زیرساخت شبکه شاد افزایش یافته و ۳۰۰ سرور به این شبکه اضافه شده است. همچنین تأمین و تحویل سرورهای جدید نیز در دستور کار قرار دارد تا آمادگی بیشتری برای ارائه خدمات آموزشی در شرایط خاص ایجاد شود.

وی با قدردانی از خیرین مدرسه‌ساز، دولت و دستگاه‌های اجرایی در بازسازی مدارس آسیب‌دیده خاطرنشان کرد: در جبران خسارت‌های مادی، با همراهی مجموعه‌های مختلف اقدامات قابل‌توجهی انجام شد و مدارس آسیب‌دیده در اولویت بازسازی و بازگشت به چرخه آموزش قرار گرفتند.

خانواده؛ یکی از ارکان اصلی استمرار آموزش

وزیر آموزش‌وپرورش با تاکید بر ضرورت تقویت نهاد خانواده در کنار نظام تعلیم و تربیت گفت: یکی از موضوعات مهمی که باید در این مسیر مورد توجه قرار گیرد، تقویت نقش خانواده در کمک به آموزش‌وپرورش است.

کاظمی افزود: انجمن اولیا و مربیان می‌تواند نقش بسیار مهمی در ایجاد همبستگی، همدلی و همراهی خانواده‌ها با مدرسه ایفا کند و زمینه استمرار جریان آموزش را در شرایط بحرانی فراهم آورد.

مستندسازی پیامدهای جنگ برای دفاع از حقوق کودکان

وی مستندسازی خسارت‌های مادی و معنوی جنگ رمضان بر کودکان و نظام آموزشی کشور را ضروری دانست و گفت: باید مجموعه‌ای دقیق، مستند و قابل استناد از اتفاقات رخ‌داده و آسیب‌های واردشده به کودکان تهیه شود تا با همکاری دستگاه قضایی و مجموعه دیپلماسی کشور، بتوانیم از حقوق ملت ایران و حقوق کودکان در عرصه بین‌المللی دفاع کنیم.

کاظمی با اشاره به شهادت دانش‌آموزان میناب و لامرد و دیگر دانش‌آموزان و فرهنگیان در جریان جنگ، اظهار کرد: این اتفاقات نباید از حافظه تاریخی ملت ایران و افکار عمومی جهان پاک شود. باید از تمام ظرفیت‌های دیپلماسی و رسانه‌ای برای بازتاب این حوادث و پیگیری حقوق قربانیان استفاده کنیم.

وی با انتقاد از عملکرد نهادهای بین‌المللی و سازمان‌های مدعی دفاع از حقوق بشر در قبال آسیب‌های واردشده به کودکان در مناطق جنگی گفت: باید از این نهادها پرسید که نتیجه سال‌ها تدوین کنوانسیون‌ها، پیمان‌نامه‌ها و منشورهای حقوق کودک در مواجهه با چنین حوادثی چیست و چرا در برابر این اتفاقات واکنش موثری نشان داده نمی‌شود؟

وزیر آموزش‌وپرورش با تاکید بر ضرورت زنده نگه‌داشتن یاد و نام دانش‌آموزان شهید میناب و لامرد تصریح کرد: باید این جنایت‌ها برای همیشه در حافظه تاریخی ملت ایران و جهان باقی بماند و با استفاده از ظرفیت‌های رسانه‌ای و دیپلماسی، اجازه ندهیم این واقعیت‌ها به فراموشی سپرده شوند.