تأکید بر نقش سازمان دانش‌آموزی در هدایت فرهنگی دانش‌آموزان/ هنر و رسانه باید به متن زندگی دانش‌آموزان وارد شود

به گزارش پانا، علی جانباز عصر امروز شنبه سی‌ویکم مردادماه در نخستین روز از گردهمایی مدیران سازمان دانش‌آموزی با اشاره به تجربه چندین‌ساله خود در ارتباط با تشکل‌های دانش‌آموزی اظهار کرد: در دوره‌های مختلف، هر یک از تشکل‌های فعال در سپهر انقلاب اسلامی متناسب با شرایط زمان، نقش و اثرگذاری متفاوتی داشته‌اند، اما اقتضائات اجتماعی، فرهنگی و سیاسی امروز جامعه، ظرفیت ویژه‌ای برای سازمان دانش‌آموزی ایجاد کرده است. از این رو سازمان دانش‌آموزی از ظرفیت اجتماعی قابل توجهی برخوردار است و این سازمان با توجه به شرایط امروز جامعه و نوع ارتباطی که با مخاطبان خود دارد، می‌تواند کارکرد مؤثر و گسترده‌ای در میدان اجتماعی داشته باشد.

رئیس حوزه هنری کودک و نوجوان گفت: در ساختار آموزش و پرورش، تجربه ساختاری مشابه سازمان دانش‌آموزی کمتر دیده شده و امروز این مجموعه از ظرفیت‌های مهمی برای نقش‌آفرینی در حوزه دانش‌آموزی برخوردار است.

هنر و رسانه باید به متن زندگی دانش‌آموزان وارد شود

وی با تمرکز بر اهمیت شناخت مخاطب نوجوان و جوان، اظهار کرد: هنر و رسانه دیگر نمی‌توانند به عنوان حوزه‌هایی جدا از زندگی و صرفاً در قالب گالری، صحنه یا فعالیت‌های محدود فرهنگی مورد توجه قرار گیرند؛ بلکه هنر باید به متن زندگی وارد شود. برای مواجهه مؤثر با هنر و رسانه، باید مخاطب امروز را به‌درستی شناخت؛ چراکه دانش‌آموزان و نوجوانان امروز بیش از گذشته با موضوعات فرهنگی و هنری در زندگی روزمره خود درگیر هستند و همین مسئله، ضرورت شناخت دقیق‌تر ذائقه و رفتار رسانه‌ای آنان را افزایش داده است.

شناخت مخاطب؛ پیش‌نیاز سیاستگذاری فرهنگی

جانباز با بیان اینکه شناخت مخاطب باید مبتنی بر مطالعه و بازنگری مستمر باشد، تصریح کرد: اگر درباره مخاطب صحبت می‌کنیم، باید ابتدا مخاطب خود را بشناسیم و بدانیم ادعاها و برنامه‌های ما بر چه نوع شناختی از او استوار است.

وی یکی از ویژگی‌های مهم نسل امروز را مواجهه گسترده با اطلاعات دانست و گفت: اطلاعات دیگر مانند گذشته طبقه‌بندی‌شده و محدود نیست و مخاطب امروز با حجم بسیار گسترده‌ای از داده‌ها و اطلاعات مواجه است.

رئیس حوزه هنری کودک و نوجوان، سرعت بالای انتقال اطلاعات را یکی دیگر از ویژگی‌های نسل جدید عنوان کرد و افزود: در چنین شرایطی، مفهوم زمان و حتی صبر برای این نسل تغییر کرده است و نوجوان امروز با سرعت بسیار بیشتری به دنبال دریافت پاسخ و رسیدن به نتیجه است.

وی همچنین با اشاره به نقش پررنگ فناوری در شکل‌گیری ادراک مخاطب اظهار کرد: نسل جدید در ارتباط مستقیم‌تری با ماشین و فناوری قرار گرفته و در بسیاری از موقعیت‌ها، ادراک و پاسخ‌های مبتنی بر فناوری را به رسمیت می‌شناسد.

جانباز با اشاره به گسترش دسترسی نوجوانان به اطلاعات و محتوا، گفت: در گذشته، تعداد پرسش‌ها و مسیرهای رسیدن به پاسخ محدودتر بود، اما امروز تقریباً برای هر پرسشی امکان جست‌وجو وجود دارد و مخاطب می‌تواند با یک جست‌وجوی ساده به انبوهی از پاسخ‌ها دسترسی پیدا کند. بنابراین مسئله امروز صرفاً افزایش انتخاب نیست، بلکه انتخاب‌ها به شکل‌های مختلف مدیریت می‌شوند و نظام‌های جست‌وجو، پیشنهاد محتوا و فناوری‌های هوشمند در اینکه مخاطب چه چیزی را ببیند و مصرف کند، نقش دارند.

رئیس حوزه هنری کودک و نوجوان تأکید کرد: در چنین شرایطی، یکی از وظایف مهم سازمان دانش‌آموزی می‌تواند هدایتگری باشد؛ چراکه مخاطب ممکن است بسیاری از انتخاب‌های رسانه‌ای خود را تغییر دهد، اما در محیط مدرسه، حیاط مدرسه و فضای اجتماعی حضور دارد و همین حضور فیزیکی، فرصت مهمی برای اثرگذاری تربیتی و فرهنگی ایجاد می‌کند. اگر قرار است در حوزه هنر و رسانه اثرگذار باشیم، باید نسبت به «مصرف» و «انتخاب» مخاطب نقش داشته باشیم و این مسئله می‌تواند یکی از کارکردهای مهم فعالیت‌های هنری و رسانه‌ای در سازمان دانش‌آموزی باشد.

تغییر ذائقه فرهنگی دانش‌آموزان 

وی با اشاره به تغییر ذائقه فرهنگی دانش‌آموزان گفت: نوع سرگرمی و مصرف فرهنگی نوجوانان نسبت به گذشته تغییر کرده است و اگر مدیران و برنامه‌ریزان فرهنگی با این تغییرات آشنا نباشند، نمی‌توانند با مخاطب امروز ارتباط مؤثر برقرار کنند. بنابراین تولید و انتخاب محتوای فرهنگی برای کودکان و نوجوانان باید با شناخت دقیق از سازوکارهای ذهنی و تخیلی آنان انجام شود.

جانباز تأکید کرد: سازمان دانش‌آموزی با توجه به گستره ارتباط خود با دانش‌آموزان و ظرفیت اجتماعی موجود، می‌تواند یکی از مهم‌ترین بسترها برای نقش‌آفرینی واقعی در حوزه هدایت فرهنگی، هنر و رسانه باشد؛ مشروط بر اینکه شناخت مخاطب، تغییرات ذائقه فرهنگی و سازوکارهای جدید مصرف محتوا، در برنامه‌ریزی‌های آن مورد توجه جدی قرار گیرد.