در گفت‌وگوی پانا با پدر علم کویرشناسی ایران عنوان شد؛

تصمیم وزارت نیرو برای انتقال آب خلیج فارس به ۱۳ استان

پدر علم کویرشناسی ایران از تصمیم وزارت نیرو برای انتقال آب خلیج فارس به ۱۳ استان بحرانی کشور خبر داد و گفت: طبق برآورد های انجام شده فلات مرکزی ایران تا ۵۰ سال آینده بی آب می شود.

کد مطلب: ۴۷۵۹۵۵
لینک کوتاه کپی شد
پروفسور پرویز کردوانی در گفت و گو با خبرنگار اجتماعی پانا، درخصوص طرح دولت برای انتقال آب خلیج فارس به کویر مرکزی ایران و استان یزد گفت: اوایل انقلاب توسعه کشاورزی و صنعت مطرح شد و متاسفانه به توسعه بی رویه در این بخش ها با الگوبرداری از کشورهای دنیا اقدام شد، اما به این فکر نشد که کشورهای دنیا با چه شرایطی نسبت به توسعه کشاورزی و صنعت اقدام کردند. شرایط کشور ما به گونه دیگری است به طوری که سایر کشورها صنایع خود را در کنار رودها و دریاها مستقر کردند اما در کشور ما صنایع بزرگ در خشک ترین مناطق مانند اردکان یزد، سیرجان، سرچشمه رفسنجان در استان کرمان دایر شد.
وی افزود: اولویت مصرف آب پس از شرب به صنعت و کشاورزی داده شد که به دنبال این مساله شهرک های بزرگ صنعتی در یزد و کرمان بیش از اندازه آب سطحی، زیرزمینی و چاه ها را مصرف کردند، اما در حال حاضر آبی در این مناطق وجود ندارد. از طرفی میلیاردها دلار در این مناطق صنعتی هزینه شده که اگر آبی به آن ها نرسد مثل این می ماند که کسی ماشینی دو میلیاردی خریده باشد و اگر بنزین لیتری ۱۰هزار تومان باشد نیز فرد ناچار است، بنزین بخرد تا بتواند از ماشین استفاده کند. لذا این صنایع که با کمبود آب مواجه شدند خواستار انتقال آب حتی از دریا هستند.
شکایت شهرها و صنایع در کویر مرکزی از کمبود آب
استاد نمونه دانشگاه تهران با بیان اینکه شهرها و صنایع در کویر مرکزی ایران از کمبود آب شاکی هستند، بیان کرد: نه تنها صنایع آب ندارند بلکه شهرها نیز با بی آبی روبرو هستند. این شد که وزارت نیرو تن به انتقال آب از دریا به کویر مرکزی داد. البته دکتر ابتکار رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با انتقال آب از منطقه ای به منطقه دیگر مخالف است اما با توجه به شرایط موجود سکوت کرده است.
استان یزد دارای بدترین وضعیت آبی در کشور
کردوانی با اعلام اینکه استان یزد وضعیت بدی نسبت به سایر شهرها در کمبود آب دارد، گفت: در واقع یزد کم باران ترین نقطه ایران بوده و متوسط بارندگی در این منطقه حدود ۶۲ تا ۶۳ میلیمتر است. در یزد هر چه منابع آب وجود داشته مصرف شده است و از آنجا که رودی در این استان وجود ندارد، طرح انتقال آب از دریا به یزد مطرح شده است. در این طرح قرار است آب از بندرعباس به حاجی آباد سپس به سیرجان و رفسنجان در کرمان و بعد به یزد انتقال داده شود.
این استاد دانشگاه ادامه داد: انتقال آب از طریق کانال به سرمایه گذاری عظیمی نیاز دارد. مثلا ممکن است هر متر مکعب آب، متری ده هزار تومان قیمت گذاری شود که البته بنده فکر می کنم اگر آب منتقل شود هر متر مکعب ۲۰ هزار تومان و شاید بیشتر تعیین شود.
۳ چالش شیرین‌کردن آب دریا
وی همچنین به شیرین کردن آب خلیج فارس اشاره کرد و گفت: مشکل اینجاست که می خواهند آب دریا را شیرین کنند. این فرایند اگر با مواد فسیلی مثل نفت، گازوئیل و مازوت انجام شود علاه بر اینکه هزینه زیادی دارد، آلودگی محیط زیستی داشته و کار انتقال آب حداقل ۵ سال طول خواهد کشید. از آنجا که منابع نفتی ما روز به روز روند کاهشی دارد و ممکن است تا ۳۰ سال آینده تمام شود باید گفت که احداث تاسیسات کانال کشی برای انتقال آب بی فایده خواهد بود.
تصمیم وزارت نیرو برای انتقال آب خلیج فارس به ۱۳ استان
پروفسور کردوانی با بیان اینکه وزارت نیرو تصمیم گرفته آب خلیج فارس و دریای عمان را به ۱۳ استان دارای بحران کم آبی انتقال دهد، خاطرنشان کرد: کار انتقال آب دریا باید با برنامه ریزی کارشناسی انجام شود. متأسفانه این طرح ها تا کنون بی برنامه انجام می شده است که این مثال در ذهن بنده تداعی می شود(مثلا در گرمسار می خواستند پای اسب را نعل کنند، کک هم پای خود را بالا آورد و گفت پای من هم نعل کن. درصورتی که کک پایی ندارد). بنابراین ما هم وقتی می بینیم که صنایع بزرگ در دنیا پیشرفت دارند، بدون اینکه شرایط را بسنجیم صنایع را در مناطقی که لازم نبوده توسعه داده ایم.
فلات مرکزی ایران تا ۵۰ سال آینده آب ندارد
وی در ادامه با انتقاد از بهره برداری بی رویه منابع آب زیرزمینی در ایران گفت: با این وضع بهره برداری از آب های زیرزمینی حداقل تا ۵۰ سال آینده با این روش بهره برداری، قسمت مرکزی ایران آبی ندارد. در واقع می توان گفت که دیگر اصفهان، گرمسار و سمنانی وجود ندارد. از طرفی علاوه بر اینکه شهرهای کوچک با مشکل بحران آب روبرو می شوند، شهرهای بزرگ نیز مشکل آب خواند داشت که همه مجبور می شوند آب را از دریا منتقل کنند.
ضرورت استفاده از انرژی خورشیدی در فرایند آب شیرین‌کن‌ها
کردوانی معتقد است که مسئولان برای شیرین کردن آب دریا باید ابتدا مسایل زیست محیطی را در نظر بگیرند و سپس از منابع انرژی دائمی و پاک همچون انرژی خورشید و باد در این فرایند بهره مند شوند، چرا که انرژی خورشیدی علاوه بر اینکه ارزان است آلودگی زیست محیطی نداشته و دائمی است.
وی در ادامه با اشاره به انتقال آب دریای خزر به استان سمنان نیز توضیح داد: شوری دریای خزر کمتر از یک سوم خلیج فارس است، بنابراین شیرین کردن آب خزر هزینه کمتری در بر دارد اما در این منطقه نمی توانند از انرژی خورشیدی به دلیل اینکه آفتاب زیادی وجود ندارد، استفاده کنند. از طرفی سمنان به دریای خزر نزدیک است و با انتقال آب این دریا به سمنان موافقت شده است. البته دکتر ابتکار برای انتقال آب خزر به سمنان شروطی قرار داده که اشتباه است.
دو بهانه برای انتقال آب خزر به سمنان
پدر علم کویرشناسی ایران گفت: دو بهانه برای انتقال آب خزر به سمنان وجود دارد. این است که گفته می شود اگر آب منتقل شود سطح دریای خزر پایین می آید و دریا خشک می شود یا اینکه غلظت شوری دریا به حدی زیاد می شود که ماهیان دریا می میرند، باید گفت که اینگونه نیست. چون قرار است ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون متر مکعب آب منتقل شود که این میزان اصلا تاثیری در سطح دریا نخواهد داشت. البته از کسانی که آب شیرین کن استفاده می کنند، تعهد گرفته شده که نمک را خشک کنند و قالب بزنند و سپس نمک را دفن کنند که این یک اشتباه بزرگ است.
وی افزود: دریای خزر مثل انسان دارای "کلیه" است و آب شور را دفن می کند. خلیج "قَرَه‌ بُغاز" که یک تالاب داخلی بزرگ از دریای خزر واقع در شمال غربی ترکمنستان است این عمل را انجام می دهد. در اطراف این منطقه کارخانه هایی است که نمک را از دریا می گیرند و از نمک استفاده می کنند.
اظهارات اشتباه درباره بسته بودن فضای خلیج فارس
این جغرافیدان ایرانی درخصوص برخی اظهارات گفته شده مبنی بر اینکه خلیج فارس یک محیط بسته بوده و شوری دریا با استفاده از آب شیرین کن ها چندین برابر می شود، بیان کرد: نه اینگونه نیست، دریا موج دارد و عمیق ترین بخش خلیج فارس به سمت ایران است که ما نباید از این بابت ناراحت باشیم بلکه کشورهای حاشیه باید ناراحت باشند چرا که آن ها دائما از آب شیرین کن استفاده می کنند و آب شور را به دریا اضافه می کنند بنابراین ما نباید این مسایل را مطرح کنیم.
انتقال آب دریا برای توسعه صنعت و کشاورزی اشتباه است
کردوانی همچنین درباره انتقال آب خلیج فارس برای توسعه کشاورزی در منطقه مرکزی کشور نیز گفت: پیش از این گفته می شد که می خواهند آب دریا را به کویر مرکزی بدهند تا کویر را آباد کنند، نه اینطور نیست. من معتقدم انتقال آب به شهرها اگر برای توسعه صنعت و کشاورزی باشد، اشتباه است. این کار را در گذشته نیز انجام دادند و آب را از زاینده رود به اصفهان و سپس به یزد بردند اما نگفتند که این آب از کجا آمده و بی برنامه مصرف شد. لذا تأمین آب باید در ابتدا برای شرب باشد و هر قدر هم گران باشد، صرفه اقتصادی دارد.
وی تأکید کرد: در هیچ کجای دنیا آب را از دریایی که شوری آن از اقیانوس هم بیشتر است برای توسعه کشاورزی منتقل نمی کنند، چرا که این مساله اصلا اقتصادی نیست. پیش از این عربستان نسبت به شیرین کردن آب دریا برای کشت گندم اقدام کرد به این بهانه که می خواهد خودکفا باشد، اما پشیمان شد. بنابراین کشاورزی و صنعت فعالیت اقتصادی است و نباید هزینه انتقال آب در این بخش صرف شود.
۸۵ درصد روستاهای یزد خالی شده است
استاد نمونه دانشگاه تهران خاطرنشان کرد: اگر قرار است آبی منتقل شود باید فقط برای آب شرب باشد. امروز ۸۵ درصد روستاهای یزد خالی شده است. متأسفانه به دلیل بحران آب شرب روستاها تخلیه می شوند و به شهرهای بزرگ تر رو می آوردند بدون اینکه بدانند در شهرهای بزرگ نیز موضوع آب بحرانی است. بنابراین مردم را باید آگاه کرد و مسئولان باید بدانند که شهرها به شکل غیرمستقیم در حال بزرگ تر شدن هستند.
به گزارش پانا، طرح انتقال آب از دریای خزر به شهرهای کویر مرکزی و سمنان چندین سال است که روی میز تصمیم‌ گیری دولت قرار دارد اما با توجه به تشدید بحران آب در این مناطق، طرح مذکور به طور جدی در دستور کار دولت یازدهم قرار گرفته است.

ارسال دیدگاه

پربازدیدترین ها
آخرین اخبار