مشاور خانواده در گفتوگو با پانا:
والدین به جای محدودیت صرف، «توانایی کنترل» را آموزش دهند
فردیس (پانا)- مشاور خانواده با اشاره به نگرانی بسیاری از والدین درباره استفاده نوجوانان از تلفن همراه در زمان تنهایی، تأکید کرد: کنترل مصرف گوشی تنها با تعیین ساعت استفاده ممکن نیست. خانوادهها باید «آداب مصرف رسانه» و توانایی خودکنترلی را در فرزندانشان تقویت کنند.
محمدحسین شاهآبادی، در گفتوگو با پانا اظهار کرد: «شاید سختترین ساعاتی که یک والد شاغل در ذهن خود مرور میکند، زمانی باشد که نوجوانش در خانه تنهاست و دسترسی آزاد به گوشی و اینترنت دارد. نگرانی پدر و مادرها معمولاً حول این محور میچرخد که فرزندشان چه محتوایی میبیند، چقدر زمان صرف میکند و در فضای مجازی با چه افرادی در ارتباط است؛ اما بخش زیادی از این نگرانیها با آموزش درست و مدیریت صحیح قابل حل است.»
وی با اشاره به اشتباه رایج برخی خانوادهها در تعیین صرفِ محدودیت زمانی برای استفاده از تلفن همراه افزود: «بسیاری از والدین تصور میکنند اگر بگویند «روزانه دو ساعت استفاده از گوشی کافی است»، مسئله حل میشود؛ در حالی که در سوادرسانهای مفهومی به نام «آداب مصرف» وجود دارد. آداب مصرف یعنی اینکه نوجوان چه محتوایی را مصرف میکند، در چه ساعتی، در چه فضایی و همراه با چه افرادی از گوشی استفاده میکند.»
شاهآبادی ادامه داد: «۲ ساعت استفاده از گوشی در ساعات ابتدایی شب با دو ساعت استفاده در نیمهشب تفاوت زیادی دارد. ساعت استفاده از تلفن همراه بر کیفیت خواب، خلقوخو، تمرکز و حتی روابط خانوادگی نوجوان تأثیر مستقیم میگذارد و به همین دلیل والدین باید به جای تمرکز صرف بر تعداد ساعات، برای زمان استفاده نیز چارچوب مشخص تعیین کنند.»
این مشاور خانواده خاطرنشان کرد: «بهتر است خانوادهها برای استفاده از تلفن همراه قانون مشخص داشته باشند؛ برای مثال تعیین کنند که گوشی یک ساعت قبل از خواب کنار گذاشته شود. حتی خود نوجوانان نیز میدانند که این مسئله به نفع آرامش و سلامت روان آنهاست، اما اگر قانون و چارچوب مشخصی وجود نداشته باشد، معمولاً توان جدا شدن از فضای مجازی را نخواهند داشت.»
وی در ادامه با تأکید بر ضرورت آموزش تدریجی استفاده از فناوری به نوجوانان گفت: «بهترین مدل مدیریت استفاده از گوشی، مدل «پلهپله» است؛ مدلی که در آن سن نوجوان ملاک اصلی نیست، بلکه توانایی و میزان مسئولیتپذیری او اهمیت دارد. به جای اینکه خانوادهها بگویند «تا ۱۸ سالگی حق داشتن گوشی نداری»، بهتر است سطح دسترسی به تلفن همراه را متناسب با توانایی نوجوان افزایش دهند.»
شاهآبادی توضیح داد: «در این روش، نوجوان ابتدا میتواند از گوشی ساده استفاده کند و در صورت نشان دادن مسئولیتپذیری بیشتر، به تدریج امکان استفاده از گوشی بلوتوثدار، اینترنتدار و سپس گوشی هوشمند را به دست آورد. این روند در واقع نوعی فرهنگسازی است، نه صرفاً اعمال یک قانون خشک و محدودکننده.»
وی برای روشنتر شدن این موضوع به نمونهای واقعی اشاره کرد و گفت: دختری ۱۷ ساله از مادرش گلایه میکرد که مجبور است برای تماس گرفتن با خانوادهاش از دختر ۸ ساله همسایه گوشی قرض بگیرد. این مسئله میتواند نوعی تحقیر شخصیت نوجوان باشد. بنابراین والدین باید به جای توجه صرف به سن، توانایی فرزندشان را در مدیریت و کنترل استفاده از تلفن همراه ارزیابی کنند.»
این مشاور خانواده تأکید کرد: «منظور از توانایی این است که نوجوان بتواند در زمان تعیینشده بدون بحث و تنش، گوشی را کنار بگذارد. اگر هنوز چنین مهارتی را ندارد، باید در همان مرحله قبلی بماند تا این توانایی را یاد بگیرد و تقویت کند.»
شاهآبادی در پایان گفت: «نوجوانی که نمیتواند در زمان مناسب استفاده از گوشی را متوقف کند، معمولاً خودش هم میداند که این رفتار به او آسیب میزند، اما توان کنترل آن را ندارد. وظیفه والدین این است که این مهارت و توانایی را در فرزندشان ایجاد کنند، نه اینکه فقط قانون بگذارند و او را جریمه کنند. اگر خودکنترلی در نوجوان شکل بگیرد، حتی در نبود والدین نیز میتواند رفتار خود را مدیریت کند، اما در غیر این صورت ممکن است این وابستگی و بینظمی تا سالهای بزرگسالی ادامه پیدا کند.»
ارسال دیدگاه