تلاش برای بازسازی ۴۸ هزار واحد جنگی؛ از آمار رسمی تا روایت یک خانواده در مغازهای در ورامین
تهران (پانا) - بازسازی ۴۸ هزار واحد آسیبدیده در جنگ رمضان وارد فاز عملیاتی شده و مسئولان از انجام تعمیرات جزئی بیش از ۴۵ هزار واحد خبر میدهند. اما در میان این آمار، هنوز صدای شهروندانی شنیده میشود که میگویند هیچ حمایتی دریافت نکردهاند؛ ازجمله خانوادهای که پنجاه روز است در مغازهای در ورامین اسکان دارد.
با گذشت بیش از دو ماه از آغاز جنگ رمضان و تخریب منازل مسکونی در جریان این جنگ، مسئولان ارشد وعدههای گستردهای برای تسریع روند بازسازی دادهاند. گزارشهای میدانی از فعالیت مستمر تیمهای فنی و حضور پررنگ نهادهای متولی در مناطق آسیبدیده حکایت دارد.
از آغاز جنگ رمضان با توجه به تجربه ایران در جنگ دوازده رزوه، دستورالعمل اجرایی بازسازی و اسکان موقت منازل آسیب دیده در این جنگ از سوی وزارت راه و شهرسازی ابلاغ شد و بنا بر این ابلاغیه منازل طبق دو گروه آسیب جزئی و تخریب کامل طبقه بندی شدند.
بر همین اساس و بر اساس این دستورالعمل، بناست تا تعمیرات جزئی واحدهای آسیبدیده با استفاده از تنخواه تخصیصی از ستاد بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و منابع داخلی بنیاد مسکن استانها و با بسیج امکانات ادارات کل راه و شهرسازی با قید فوریت انجام و در خصوص واحدهایی که به دلیل حجم بالای آسیب قابلیت سکونت ندارند، بنیاد مسکن موظف شده است با قید فوریت و با حداکثر مساعدت نسبت به اجاره واحد برای ساکنان اقدام کند.
مسئولین کشوری و مهندسان ایرانی در ایام جنگ برای تسهیل فرآیند ثبت، پیگیری و جبران خسارت از همان روزهای آغازین جنگ ۴۰ روزه رمضان، سرشمارهای در استانی را آغاز و امکان اعلام و ثبت خسارات به صورت تلفنی برای واحدهای آسیب دیده و جبران خسارات جزئی را مهیا کردند. بلافاصله پس از اعلام آتشبس نیز بخش دوم این طرح شامل بازسازی واحدها آغاز شد.
علیرضا زاکانی؛ شهردار تهران که مسئولیت بازسازی واحدهای آسیب دیده استان تهران را بر عهده دارد در آخرین صحبتهای خود درباره آخرین وضعیت واحدهای آسیبدیده در جنگ رمضان گفت: حدود ۴۸ هزار واحد مسکونی دچار آسیب شدهاند که از این میان، ۲۶۰۰ واحد نیاز به نوسازی کامل دارند و عملیات اجرایی آنها آغاز شده است.
وی همچنین در بخش دیگری از صحبتهای خود افزود: همچنین بیش از ۴۵ هزار واحد دیگر با خسارت جزئی یا متوسط مواجه بودهاند که بخش عمده تعمیرات آنها انجام شده و باقی تا هفته آینده تکمیل خواهد شد. هماهنگی میان مالکان، سازندگان و شهرداری در این مرحله نقش اصلی در سرعتبخشی به روند بازسازی دارد.
محسن هرمزی؛ معاون حملونقل و ترافیک شهرداری تهران نیز از مشارکت دو مجموعه خیریه در بازسازی واحدهای آسیبدیده خبر داد و گفت: این دو خیریه بازسازی حدود ۸۰ واحد مسکونی را برعهده گرفتهاند و عملیات اجرایی آن آغاز شده است. شهرداری نیز معرفی خانوادههای آسیبدیده و هماهنگی تأمین منابع را انجام میدهد.
حبیبالله طاهرخانی؛ معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی با اشاره به تقسیم وظایف هیئت وزیران در اواخر سال گذشته درباره ارزیابی خسارتهای ناشی از جنگ، اظهار کرد: بر این اساس، ارزیابی خسارتها، اسکان موقت و بازسازی در کلانشهرها بر عهده شهرداریها و در سایر شهرها و روستاها بر عهده وزارت راه و بنیاد مسکن قرار گرفت. بنیاد مسکن در سراسر کشور با حدود ۲۰۰۰ نیروی متخصص عملیات ارزیابی خسارتها را انجام داده است.
وی همچنین افزود: از محل اعتبارات داخلی وزارت راه و بانک مسکن، تسهیلات ودیعه مسکن برای خانوارهایی که واحدهای آنها غیرقابل سکونت بوده، در نظر گرفته شد که در مجموع در سراسر شهرها (به جز کلانشهرها) ۲۳۰۰ واحد را شامل میشود. تاکنون تسهیلات ودیعه مسکن برای ۱۷۰۰ واحد پرداخت شده است.
پرویز سروری نیز نائبرئیس شورای اسلامی شهر تهران از آغاز فرایند پرداخت تسهیلات مسکن به شهروندانی خبر داد و گفت: شهروندان آسیبدیده از روز نخست حادثه با نواحی شهرداری در ارتباط بودهاند و فرایند پرداخت از طریق همان نواحی انجام میشود. انشاءالله با مبالغی که در اختیارشان قرار میگیرد، میتوانند تا زمان نوسازی و مقاومسازی منازل، در خانههای استیجاری مستقر شوند.
علی نصیری؛ رئیس سازمان مدیریت بحران شهر تهران به تشریح جزئیات رسیدگی به خسارات وارده به ساختمانها در جنگ ۴۰ روزه پرداخت و اظهار کرد: در مجموع تاکنون ۴۴ هزار و ۷۵۰ واحد مسکونی در پایتخت دچار آسیب شدهاند که از این تعداد، حدود ۳۷ هزار و ۴۶۸ واحد نیازمند تعمیرات جزئی هستند.
وی افزود: این تعمیرات جزئی عمدتاً شامل شیشه، پنجره و در بوده که تاکنون ۶۲ درصد از آنها با کمک گروههای جهادی و با محوریت شهرداریهای مناطق ۲۲گانه تهران انجام شده و کمتر از ۴۰ درصد باقیمانده نیز در دست اقدام است.
نصیری ادامه داد: بخشی از آمار ممکن است شامل افرادی باشد که هنوز مراجعه نکردهاند، چراکه ثبت اطلاعات صرفاً برای افرادی لحاظ میشود که از طریق یکی از پنج مسیر تعریف شده از جمله تماس با سامانه شبانه روزی ۱۸۱۱، مراجعه حضوری به چادرهای مستقر در محل اصابت، مراجعه به شهرداری نواحی، مراجعه به مدیریت بحران مناطق و همچنین استفاده از اپلیکیشن «شهرزاد» اقدام کردهاند.
رئیس سازمان مدیریت بحران شهر تهران با اشاره به دستهبندی واحدهای آسیبدیده از جنگ، گفت: از ساختمانهای گروه «ب» که نیازمند تعمیرات متوسط هستند، تاکنون ۴ هزار و ۷۲۳ واحد تا این لحظه شناسایی شدهاند. این واحدها دچار آسیبهایی فراتر از شیشه و پنجره هستند؛ از جمله تخریب تیغهها، آسیب به آشپزخانه، سرویسهای بهداشتی، سقف کاذب یا سایر بخشهای معماری، در حالی که سازه اصلی ساختمان سالم است.
وی تصریح کرد: برای این واحدها، کارشناسان رسمی دادگستری برآورد هزینه انجام میدهند و در مواردی که هزینه تعمیر کمتر از ۵۰۰ میلیون تومان باشد، شهرداری تهران با هماهنگی بانک شهر، مبالغ را در قالب چکهای دو هفتهای به مالکان پرداخت میکند. در مواردی که هزینه بیش از ۵۰۰ میلیون تومان باشد، شهرداری مناطق با جذب پیمانکار، عملیات را به صورت غیرنقدی انجام میدهد.
اما در کنار این تلاشها، نباید از صدای مردمی غافل شد که هنوز طعم بازگشت به زندگی عادی را نچشیدهاند. برخی ساکنان محلههای آسیبدیده میگویند: «وعده و طرح داریم، اما در عمل هنوز با مشکلات حلنشدهای مثل بلاتکلیفی غرامت و شیوه پرداخت آن دست و پنجه نرم میکنیم.»
گزارش مردمی از وضعیت اسکان و حمایت پس از جنگ
یک شهروند تهرانی که خانه وی در جریان جنگهای اخیر به طور کامل تخریب شده، از عدم هرگونه حمایت و رسیدگی توسط نهادهای مسئول گلایه شدید کرد.
این شهروند که هماکنون به همراه همسر و دو فرزند خردسال دوقلوی خود در یک مغازه در روستایی در حومه ورامین ساکن است در گفتوگو با پانا گفت: «نزدیک به پنجاه روز از تخریب خانه آنها میگذرد، اما هیچ نهاد یا مقام رسمی حتی یک تماس تلفنی برای احوالپرسی یا ارائه کمک برقرار نکرده است. خانواده ما پیش از این ساکن محله نارمک تهران بوده و پس از تخریب کامل خانه زیرزمینیمان (تحت تأثیر حملات)، به ناچار به فضای اجارهای نقل مکان کردهایم.»
وی به شدت نسبت به گزارشی که از قول خبرگزاری ها مبنی بر اسکان کامل تمام آسیبدیدگان منتشر شده، انتقاد کرد و آن را "خلاف واقع" خواند و گفت: «ما اینجا داریم از گشنگی میمیریم، اما مدام آمارهای خلاف واقع منتشر میشود. هرجا رفتیم، از شهرداری تا ستاد بحران و سوله فدک، فقط زمان ما را گرفت و یا اینکه گفتند امروز کارمند مسئول این بخش نیست، فردا بیا. امروز که رفتیم، گفتند برو ناحیه یک.»
این شهروند با اشاره به بیکاری و نبود هرگونه درآمد، گفت: «وضعیت مالی مان به جایی رسیده که به تمام همسایهها بدهکاریم و حتی آب خانهمان را بستهاند. من پیشتر در میدان هفتحوض مشغول به کار بودم که حالا به دلیل تخریب امکان ادامه کار سابق خود را نیز ندارم»
او در ادامه با لحنی تلخ به این نکته اشاره کرد که با وجود حضور در راهپیماییها و ابراز وفاداری به نظام، اکنون احساس میکند صدای او به هیچ جایی نمیرسد و گفت: «مدارک فیلم و عکس از وضعیت تخریب خانه و محل اسکان فعلی خود داریم و آماده ارائه حضوری مدارک خود برای اثبات ادعاهایم است.»
با وجود تمام تلاشهای مسئولان امر برای جبران خسارات، آنچه به عنوان یک مطالبه مردمی باقی میماند، تبدیل وعدههای امیدبخش به اقدامات ملموس و معلق نماندن میان تلاش مسئولان و نداشتن سرپناه مطمئن است.
ارسال دیدگاه