تبادل تجربیات کلان‌شهرها به تدوین الگوی مشترک در حوزه زنان و خانواده کمک می‌کند

به گزارش پانا، مریم اردبیلی، در دیدار با معاون شهردار و رئیس سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری کلان‌شهر تبریز و مدیرکل امور بانوان و خانواده این شهرداری، ضمن تشریح رویکردها، برنامه‌ها و تجربیات مدیریت شهری تهران در حوزه زنان و خانواده، بر ضرورت تبادل تجربیات میان کلان‌شهرها و تدوین الگوهای مشترک و قابل اجرا در این حوزه تأکید کرد.

اردبیلی با اشاره به تغییر رویکرد مدیریت شهری تهران از الگوی سنتی امور بانوان به رویکردی جامع در زمینه نقش‌آفرینی زنان و خانواده در اداره شهر اظهار کرد: مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران علاوه بر مأموریت‌های تخصصی خود، در حوزه‌های مشترک با سایر بخش‌های شهرداری نیز نقش‌آفرینی می‌کند و تلاش دارد نگاه زنانه و خانواده‌محور در سیاست‌گذاری‌ها، برنامه‌ها و خدمات شهری جاری شود.

وی مشارکت‌طلبی از زنان و شناسایی ظرفیت‌های آنان برای حضور مؤثر در حل مسائل شهر، خانواده و محله را از مأموریت‌های اصلی این مرکز دانست و افزود: ایجاد فرصت برای نقش‌آفرینی زنان در مدیریت شهری، تقویت زیست خانواده‌محور در شهر و توسعه زیرساخت‌های اختصاصی برای زنان و دختران از جمله محورهای فعالیت مرکز است.

فعالیت پنج معاونت تخصصی در مرکز زنان و خانواده

رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران با اشاره به فعالیت پنج معاونت تخصصی در این مرکز، به تشریح برنامه‌های این مجموعه در حوزه ظرفیت‌سازی و حمایت اجتماعی، توسعه زیرساخت‌های زنانه، فراغت و نوآفرینی، جمعیت و فرزندآوری و فرهنگ اجتماعی و خانواده‌محوری پرداخت.

اردبیلی خاطرنشان کرد: این مرکز در کنار فعالیت‌های تخصصی، از طریق شبکه مشاوران بانوان مناطق ۲۲گانه، معاونت‌ها، سازمان‌ها و شرکت‌های شهرداری، پیگیر پیشبرد برنامه‌های مشترک و گسترش نگاه خانواده‌محور در تمام بخش‌های مدیریت شهری است.

وی در ادامه با تشریح تجربه تهران در ایجاد و توسعه زیرساخت‌های ویژه زنان گفت: بیش از ۱۷۰ هکتار فضای شهری در قالب بوستان‌های بانوان و مجموعه‌های شهربانو و شهردخت به این حوزه اختصاص یافته است و در طراحی و بهره‌برداری از این فضاها تلاش شده متناسب با نیازها و ظرفیت‌های هر منطقه، خدمات متنوع فرهنگی، ورزشی، آموزشی، مشاوره‌ای و اجتماعی ارائه شود.

اردبیلی همچنین حفظ و ارتقای کیفیت زیرساخت‌های موجود را ضروری دانست و اصلاح سازوکارهای بهره‌برداری، پیش‌بینی اعتبارات بهسازی و نگهداشت و تدوین ضوابط مشخص برای ارائه خدمات در این مجموعه‌ها را از جمله اقدامات انجام‌شده برای افزایش پایداری و اثربخشی این فضاها عنوان کرد.

توسعه مشارکت اجتماعی زنان و دختران با طرح‌های محله‌محور

رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران در بخش دیگری از سخنان خود به تجربه‌های این مرکز در زمینه کنشگری زنان و دختران اشاره کرد و طرح‌های «ریحان‌شهر» و «هزار امید» را از نمونه‌های توسعه مشارکت اجتماعی زنان و دختران دانست.

وی با اشاره به ظرفیت این طرح‌ها برای توسعه فعالیت‌های محله‌محور و مردمی تصریح کرد: در این الگوها تلاش شده است به جای اجرای برنامه‌های مقطعی، زمینه شکل‌گیری گروه‌های میانی، تربیت کنشگران اجتماعی و توسعه شبکه‌های مشارکت مردمی فراهم شود.

اردبیلی همچنین تجربه تهران در حوزه خانواده‌محوری و طراحی بازی‌های شهری و خانوادگی را تشریح کرد و افزود: در سال‌های اخیر با مشارکت بازی‌سازان و گروه‌های تخصصی، مجموعه‌ای از بازی‌های محیطی و رومیزی با هدف تقویت تعاملات خانوادگی و مشارکت خانواده‌ها در حل مسائل شهری طراحی و اجرا شده است. برگزاری لیگ بازی‌های خانواده‌محور نیز از جمله برنامه‌هایی بوده که با استقبال خانواده‌های تهرانی همراه شده است.

افزایش مراکز کوثر از ۶۲ به ۱۳۷ مرکز

اردبیلی در تشریح اقدامات حوزه حمایت اجتماعی و توانمندسازی اقتصادی زنان نیز با تأکید بر رویکرد اشتغال‌محور این مرکز اظهار کرد: تلاش کرده‌ایم با اتصال ظرفیت زنان سرپرست خانوار و کم‌برخوردار به زیرساخت‌های شهرداری و بخش خصوصی، زمینه آموزش، اشتغال پایدار و دسترسی به بازار فروش محصولات را فراهم کنیم.

وی توسعه مراکز توانمندسازی کوثر و بهره‌گیری از ظرفیت این مجموعه‌ها برای اشتغال زنان را از جمله اقدامات این حوزه برشمرد و گفت: تعداد مراکز کوثر از ۶۲ مرکز در سال ۱۴۰۰ به ۱۳۷ مرکز در سال جاری افزایش یافته است.

رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران این مجموعه‌ها را بستری برای توسعه مشاغل خرد، کسب‌وکارهای خانگی و حمایت از گروه‌های نیازمند حمایت اجتماعی دانست.

وی همچنین اجرای طرح «چشم‌روشنی» برای حمایت از خانواده‌های دارای نوزاد و طرح «کتاب‌یار» با هدف حمایت از کتاب‌فروشی‌ها و ترویج کتاب‌خوانی را از دیگر نمونه‌های برنامه‌های خانواده‌محور شهرداری تهران معرفی کرد و بر قابلیت بهره‌گیری سایر کلان‌شهرها از این تجربیات تأکید کرد.

پیشنهاد تدوین چارچوب مشترک برای فعالیت مراکز زنان و خانواده

اردبیلی در ادامه، پیشنهاد تدوین یک الگوی ملی و چارچوب اجرایی مشترک برای فعالیت مراکز و مجموعه‌های حوزه زنان و خانواده در کلان‌شهرها را مطرح کرد و گفت: تفاوت اقتضائات شهرها نباید مانع شکل‌گیری یک چارچوب منسجم و قابل اجرا شود. لازم است ضمن تعیین مأموریت‌ها، شرح وظایف و استانداردهای زیرساختی، امکان انعطاف و پاسخ‌گویی به نیازهای بومی هر شهر نیز در این الگو پیش‌بینی شود.

در این دیدار، امیر نصیربیگلی، معاون شهردار و رئیس سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری کلان‌شهر تبریز نیز با اشاره به ظرفیت‌های موجود در این شهر، برخی تجربیات و پیشنهادهای خود را در زمینه توسعه فضاهای ویژه بانوان و استفاده از ظرفیت‌های شهری مطرح کرد.

وی با اشاره به تجربه تهران در بهره‌گیری از فضاهای شهری، به‌ویژه مجموعه‌های دارای کاربری نظامی که امکان تبدیل آن‌ها به فضاهای عمومی و اختصاصی بانوان فراهم شده است، بر ضرورت توجه به موضوعاتی همچون حفظ حریم و جلوگیری از اشرافیت در طراحی این فضاها تأکید کرد.

نصیربیگلی همچنین پیشنهاد کرد با تدوین دستورالعملی مشخص، چارچوب فعالیت، خدمات و استانداردهای مراکز حوزه زنان و خانواده در کلان‌شهرها تعیین شود تا ضمن جلوگیری از اعمال سلیقه‌های متفاوت، زمینه رشد متوازن خدمات و فعالیت‌ها فراهم شود.

وی بهره‌گیری از تجربیات تهران در حوزه کنشگری دختران، توانمندسازی اقتصادی زنان، فعالیت مراکز کوثر و برنامه‌های خانواده‌محور را از زمینه‌های مناسب برای همکاری و تبادل تجربه میان دو شهر دانست.

خاطرنشان می‌شود پیش از این دیدار، معاون شهردار کلان‌شهر تبریز و مدیرکل امور بانوان و خانواده این کلان‌شهر از زیرساخت‌های ویژه زنان در مناطق ۲ و ۱۹ شهرداری تهران بازدید کردند.