قلعه یاراحمدی شکوهِ خشتیِ عباس‌آباد

اگر روزی گذرتان به این حوالی افتاد وسراغش را گرفتید، انتظار یک قصر سنگی و مرمرین را نداشته باشید؛ این قلعه، فرزند همین آب و خاک است. بر اساس روایات شفاهی بزرگان ایل و شواهد معماری، ساختار اصلی این قلعه به دوره قاجار و اوایل عصر پهلوی بازمی‌گردد.دورانی که «سلطان یاراحمدخان شمبوئی»، زعیمِ متنفذِ ایل، از همین قلعه، سیاست و امنیتِ بخشی از هلیل‌دشت را مدیریت می‌کرد. وقتی می‌گوییم «شناسنامه»، یعنی همین؛ سندی که ثابت می‌کند ایل شمبوئی، صرفاً یک نام در تاریخ نبوده، بلکه صاحبِ قدرت، سازماندهی و دژی بوده که در میانِ دشتی وسیع، مرکزِ ثقلِ تصمیم‌گیری‌ها و حراست از مرزهای ایلیاتی‌اش محسوب می‌شده است.قلعه یاراحمدی صرفاً یک خانه اربابی نبوده؛ بلکه مرکز مدیریت کوچ‌نشینی، دفاع از قلمرو، و رسیدگی به امور ایلیاتی در دشت پهناور رودبار بوده است. در آن روزگار که امنیت جاده‌ها و مراتع کار هر کسی نبود، این قلعه چشم و چراغ «عباس‌آباد» محسوب می‌شد. نیاکان ما با استفاده از خشت و گل بناساخته‌اند که سرپناه و جای امنی برایشان

بوده است. این قلعه، راوی قصه‌های مردم بلوچ رودبار و ایل شمبوئی است. هر خشتی که از آن فرو می‌ریزد، بخشی از تاریخ این مردم است که دارد زیر آوار بی‌توجهی دفن می‌شود. قلعه یاراحمدی هم مثل اکثر ابنیه تاریخی غیرثبتی منطقه، منتظر یک «معجزه» یا حداقل یک «بودجه» است. این قلعه در حال حاضر، سایه سار دیوارهایش هم کم‌ رمق شده و فرسایش طبیعی با سرعت هر چه تمام‌تر مشغول کار است. اگر این اثر دیرتر دیده شود، شاید تا چند سال دیگر، فقط در قصه‌ها و خاطرات پیرمردان روستا نشانی از آن باقی بماند و بس.