بذر نوآوری و خلاقیت در مدرسه کاشته می‌شود

حسین سیمایی‌صراف در آیین افتتاح و بهره‌برداری از مدرسه ۱۲ کلاسه محمد ظهور پرالک در مشهد، ضمن گرامیداشت هفته دولت و یاد و خاطره شهیدان رجایی و باهنر، اظهار کرد: هفته دولت فرصتی برای بازخوانی مسیر خدمتگزاری و تجدید عهد با آرمان‌های شهدایی است که مسئولیت خود را در خدمت به مردم و پیشرفت کشور معنا کردند و امیدواریم بتوانیم ادامه‌دهنده راه این شهیدان باشیم.

وی با اشاره به روند توسعه کشور افزود: ایران وارد مرحله جدیدی از رشد و پیشرفت شده است و برای استمرار این مسیر باید به زیرساخت‌های اساسی توجه ویژه‌ای داشت. بدون تردید یکی از مهم‌ترین نقاط آغاز توسعه، مدرسه و نظام آموزشی است؛ زیرا بسیاری از استعدادها، توانایی‌ها و ظرفیت‌های انسانی از همین محیط شکوفا می‌شوند.

وزیر علوم، تحقیقات و فناوری با بیان اینکه نگاه سنتی به منشأ نوآوری و فناوری نیازمند بازنگری است، تصریح کرد: با اطمینان می‌توان گفت نوآوری و فناوری در دنیای جدید لزوماً از دانشگاه آغاز نمی‌شود.

وی تصریح کرد: مطالعات و تجربه‌های جدید نشان می‌دهد بذر خلاقیت، نوآوری و استعداد از دوران مدرسه در وجود دانش‌آموزان کاشته می‌شود و اگر این استعدادها در همان سال‌های نخست به‌درستی شناسایی و پرورش یابند، در دانشگاه می‌توانند به ظرفیت‌های علمی، فناورانه و اقتصادی تبدیل شوند.

سیمایی‌صراف ادامه داد: اگر دانش‌آموز در محیط مدرسه فرصت تجربه کردن، پرسشگری، خلاقیت و حل مسئله داشته باشد، این توانمندی‌ها در دوره دانشگاه نیز همراه او خواهد بود و بنابراین میان مدرسه و دانشگاه یک پیوستار مهم وجود دارد و کیفیت آموزش در مدرسه، بر آینده علمی و فناورانه کشور تأثیر مستقیم خواهد داشت.

اضافه شدن ۲۴ هزار کلاس به فضای آموزشی کشور

وی در ادامه با اشاره به اجرای نهضت توسعه فضاهای آموزشی در کشور گفت: طی دو سال گذشته حدود ۲۴ هزار کلاس درس به فضای آموزشی کشور افزوده شده است و این اتفاق، نشان‌دهنده عزم جدی برای ارتقای زیرساخت‌های تعلیم و تربیت است.

وزیر علوم، تحقیقات و فناوری با اشاره به سهم خراسان رضوی از این طرح اظهار کرد: خراسان رضوی در نهضت مدرسه‌سازی و توسعه فضاهای آموزشی سهم قابل توجهی داشته است و در مجموع ۹۹۷ کلاس درس به ظرفیت آموزشی مدارس این استان افزوده خواهد شد که امروز با افتتاح این مدرسه، ۹۹۶ کلاس دیگر نیز در این استان به بهره‌برداری می‌رسد.

سیمایی‌صراف نقش خیرین مدرسه‌ساز را در توسعه زیرساخت‌های آموزشی کشور مهم دانست و افزود: ساخت مدرسه تنها ایجاد یک ساختمان نیست، بلکه سرمایه‌گذاری برای آینده کشور و فراهم کردن زمینه رشد نسل آینده است لذا مشارکت خیرین در این عرصه نشان می‌دهد توسعه آموزشی زمانی می‌تواند با سرعت و کیفیت بیشتری دنبال شود که ظرفیت‌های مردمی در کنار دستگاه‌های دولتی قرار گیرد.

دانشگاه‌ها مهرماه حضوری هستند

وزیر علوم، فناوری و تحقیقات درباره نحوه فعالیت دانشگاه‌ها در سال تحصیلی پیش‌رو گفت: دانشگاه‌ها از ابتدای مهرماه به‌صورت حضوری فعالیت خواهند کرد و دانشجویان می‌توانند سال تحصیلی جدید را با حضور در دانشگاه آغاز کنند.

وی با اشاره به حضور دانشجویان تحصیلات تکمیلی در ماه‌های پایانی سال تحصیلی گذشته افزود: دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری در چند ماه پایانی ترم گذشته نیز به‌صورت حضوری در دانشگاه‌ها حضور داشتند و بر همین اساس، برای آغاز سال تحصیلی جدید نیز هیچ تردیدی در برگزاری حضوری کلاس‌ها وجود ندارد.

سیمایی‌صراف درباره احتمال برگزاری کلاس‌های دانشگاه به‌صورت روزدرمیان یا حرکت به سمت آموزش مجازی با توجه به موضوع سوخت و ضرورت بهینه‌سازی مصرف انرژی نیز اظهار کرد: چنین موضوعی اساساً روی میز دولت و دانشگاه‌ها قرار ندارد و برنامه آموزش عالی کشور بر برگزاری حضوری کلاس‌ها استوار است.

وی با بیان اینکه آموزش مجازی نمی‌تواند در شرایط عادی جایگزین مناسبی برای آموزش حضوری باشد، گفت: دوره‌های مجازی در مجموع تجربه‌ای رضایت‌بخش برای آموزش عالی نیست و استفاده از این شیوه بیشتر در شرایط اضطراری ضرورت پیدا می‌کند.

وزیر علوم البته توسعه فناوری‌های آموزشی را ضروری دانست و افزود: اگر بتوانیم کلاس‌های هوشمند و آموزش هوشمند را به شکل واقعی در دانشگاه‌ها مستقر کنیم، ترکیب آموزش حضوری و غیرحضوری با استفاده از فناوری‌های جدید می‌تواند الگوی بسیار موفقی باشد؛ اما هنوز تا رسیدن به این مرحله و تجهیز کامل دانشگاه‌ها به فناوری‌های مورد نیاز فاصله داریم.

تشریح مسیر حرکت دانشگاه‌ها از آموزش تا مسئولیت‌پذیری

سیمایی‌صراف با اشاره به مفهوم نسل چهارم دانشگاه  گفت: دانشگاه‌ها در ایران تا پیش از سال ۱۳۵۷ عمدتاً آموزش‌محور بودند و مأموریت اصلی آنها آموزش دانشجویان بود، اما پس از انقلاب اسلامی دو تحول مهم دیگر در دانشگاه‌ها شکل گرفت.

وی افزود: در مرحله دوم، دانشگاه‌ها به سمت پژوهش‌محوری حرکت کردند و پژوهش در کنار آموزش قرار گرفت لذا  در مرحله بعد نیز حرکت دانشگاه‌ها به سمت فناوری و تجاری‌سازی دانش و دستاوردهای علمی آغاز شد که از جمله نتایج آن می‌توان به شکل‌گیری پارک‌های علم و فناوری و توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان و فناور اشاره کرد.

وزیر علوم ادامه داد: امروز حدود ۱۵ هزار شرکت و هسته فناور در کشور فعالیت می‌کنند و حدود ۱۶۱ هزار نفر در این مجموعه‌ها مشغول به کار هستند و پارک‌های علم و فناوری نیز دست‌کم ۵۰ هزار محصول نسبتاً پیشرفته و پیچیده تولید می‌کنند که حدود دو هزار محصول از این میان در زمره محصولات تحریمی قرار دارند.

وی این دستاوردها را بخشی از مسیر حرکت دانشگاه‌ها از آموزش صرف به سمت تولید علم، فناوری و ثروت دانست و تصریح کرد: دانشگاه امروز دیگر نمی‌تواند خود را از مسائل جامعه جدا بداند و صرفاً به تولید مقاله و آموزش دانشجو محدود شود.

دانشگاه نسل چهارم؛ دانشگاهی در خدمت حل مسائل کشور

سیمایی‌صراف با تشریح ویژگی‌های دانشگاه نسل چهارم گفت: نسل چهارم دانشگاه، دانشگاه مسئولیت‌محور است؛ یعنی دانشگاهی که نسبت به سرنوشت کشور، مردم، نظام و انقلاب اسلامی بی‌تفاوت نباشد.

وی افزود: دانشگاه متعهد، دانشگاهی است که قدرت حل مسئله داشته باشد و بتواند دانش و ظرفیت علمی خود را برای رفع نیازهای واقعی جامعه به کار بگیرد و  چنین دانشگاهی باید نسبت به مسائل اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، علمی و فناورانه کشور حساس باشد و برای آنها راه‌حل ارائه کند.

وزیر علوم با بیان اینکه همه دانشگاه‌ها را نمی‌توان در یک سطح و با یک معیار ارزیابی کرد، اظهار کرد: برخی دانشگاه‌های کشور در این زمینه موفقیت‌های قابل توجهی داشته‌اند. بنابراین نمی‌توان درباره دانشگاه‌های کشور به شکل مطلق و صفر و یکی قضاوت کرد و گفت همه دانشگاه‌ها در یک مرحله قرار دارند.

وی ادامه داد: تعدادی از دانشگاه‌ها و استادان کشور عملاً وارد مرحله دانشگاه نسل چهارم شده‌اند و در مسیر مسئولیت‌پذیری اجتماعی و حل مسائل کشور حرکت می‌کنند. دانشگاه فردوسی مشهد نیز از جمله دانشگاه‌هایی است که می‌توان آن را در این دسته قرار داد.

بهره‌برداری از مدرسه ۱۲ کلاسه در مشهد

در ادامه این مراسم، مدرسه ۱۲ کلاسه محمد ظهور پرالک در ناحیه پنج آموزش و پرورش مشهد به بهره‌برداری رسید.

گفتنی است این فضای آموزشی با زیربنای حدود یک‌هزار مترمربع و با مشارکت یک خیر نیک‌اندیش و اداره‌کل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس خراسان رضوی احداث شده است. این مدرسه به یاد مرحوم محمد ظهور پرالک نامگذاری شده و دارای ۱۲ کلاس درس است.

سیمایی صراف افزود: احداث این مجموعه آموزشی با هدف توسعه زیرساخت‌های آموزشی، افزایش سرانه فضاهای آموزشی و فراهم کردن محیطی استاندارد، ایمن و مناسب برای تحصیل دانش‌آموزان دختر دوره اول متوسطه انجام شده است.

وی اذعان کرد: بهره‌برداری از این مدرسه، ظرفیت تازه‌ای به فضاهای آموزشی ناحیه پنج مشهد افزوده و امکان تحصیل دانش‌آموزان در محیطی متناسب با نیازهای آموزشی و تربیتی آنان را فراهم می‌کند.

وی افزود: مشارکت خیرین مدرسه‌ساز در اجرای این طرح نیز نمونه‌ای از همکاری ظرفیت‌های مردمی با دستگاه‌های اجرایی برای توسعه عدالت آموزشی به شمار می‌رود و  این مشارکت‌ها در سال‌های اخیر نقش مهمی در افزایش سرانه فضاهای آموزشی و جبران کمبودهای موجود در مناطق مختلف کشور داشته است.

وی در پایان گفت: همزمان با هفته دولت، ۹۹۶ فضای آموزشی دیگر نیز در نقاط مختلف کشور به بهره‌برداری خواهد رسید؛ اقدامی که در چارچوب نهضت توسعه عدالت در فضاهای آموزشی و با هدف ارتقای کیفیت و دسترسی دانش‌آموزان به محیط‌های آموزشی استاندارد انجام می‌شود.