چرخه خدمت متوقف نشد؛ خدمات ایثارگرانه نظام سلامت در «جنگ رمضان»

گزارش‌هایی از آسیب‌دیدگی گسترده در بخش‌های مختلف نظام سلامت از سوی مسئولان منتشر شده که جزئیات آن در نشست‌ها و اظهارنظرهای رسمی تشریح شده است. مسئولان حوزه درمان و بهداشت با ارائه آمار و توضیح اقدامات انجام‌شده، وضعیت مراکز آسیب‌دیده، نحوه مدیریت جابه‌جایی‌ها، استمرار خدمات و چالش‌های به‌وجودآمده در جریان بحران اخیر را توضیح داده‌اند.

آسیب حملات دشمن به حدود ۴۰ مرکز درمانی

سجاد رضوی معاون درمان وزارت بهداشت در جلسه اخیر خیرین سلامت که اول اردیبهشت ماه برگزار شد، درباره آسیب مراکز درمانی در حملات اخیر دشمن آمریکایی - صهیونیستی گفت: ۳۰ تا ۴۰ مرکز درمانی آسیب‌دیدند. ۸ تا ۹ مرکز از مراکز آسیب‌دیده به مجوز جابه‌جایی نیاز داشتند و این مراکز را نیمه‌شب جابه‌جا کردیم. جابه‌جایی می‌بایست به سرعت انجام می‌شد تا پرسنل در امنیت کامل خدمت‌رسانی کنند.

معاون درمان وزارت بهداشت با بیان اینکه برای ارائه خدمات در شهرهای مهمان‌پذیر گفت: این مناطق با مشکلات بسیاری مواجه بودند اما تجربه جنگ ۱۲ روزه سبب شد که پوشش کامل و برنامه‌ریزی شده داشته باشیم. شدت درگیری در برخی شهرهای جنوبی بسیار زیاد بود اما پرسنل با ارائه خدمات ایثار کردند.

معاون وزیر بهداشت گفت: یک نفر از اعضای کادر درمان با ماشین شخصی خود از زاهدان با چابهار رفت و ۲۳ روز خدمت کرد؛ حتی حق الزحمه آنها پرداخت نشده است. پیگیری‌ها بیانگر این است که این نیروها به صورت داوطلب ارائه خدمت کرده‌اند. اگرچه موظف به پرداخت حق الزمه برای نیروهای داوطلب نیستیم اما می‌بایست خدمات آنها را در کتاب‌ها ثبت کنیم.

وی با بیان اینکه هیچ کمبودی در بیمارستان‌ها رخ نداد، گفت: با توجه به پیش‌بینی‌ها، هیچ کمبودی رخ نداد. تیم‌هایی بودند که نسبت به شناسایی کمبودهای پشتیبانی و درمانی اقدام کردند و آن را برطرف می‌کردند. کمبودی در حوزه ذخایر استراتژیک دارو نداشتیم؛ کمبودهایی از قبل وجود دارد و این کمبودها ادامه دارد و برخی نیز جبران شده‌اند.

رضوی با بیان اینکه حوزه پیش‌بیمارستانی و اورژانس هم در میدان حضور داشت، گفت: کیفیت بالای انتقال مجروحان سبب شد که کمترین مرگ‌ومیر را در بیمارستان داشته باشیم. ذخیره خون هم به هشت تا ۹ روز رسیده و تیم انتقال خون پشتوانه قوی بودند که بیمارستان‌ها عمل‌های جراحی را انجام دهند.

آسیب‌های ناشی از حملات آمریکایی صهیونیستی به نظام سلامت

محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت همچنین درباره آسیب‌های ناشی از حملات آمریکایی صهیونیستی به نظام سلامت گفت: برخی بیمارستان‌ها، پایگاه‌های اورژانس، مراکز بهداشتی و درمانی آسیب دیده‌اند اما آسیب مراکز درمانی سبب توقف چرخه خدمت نشده است. هزینه بازسازی مراکز آسیب‌دیده متفاوت است؛ به طور مثال، انستیتو پاستور حداقل ۳هزار میلیارد تومان آسیب دیده؛ آزمایشگاه‌ها، تجهیزات و ساختمان‌های این انستیتو آسیب دیده است.

ظفرقندی درباره آسیب به مراکز درمانی افزود: هدف قرار دادن مراکز تحقیقاتی و دانشگاهی، نشان از خباثت دشمن دارد. انستیتو پاستور، یک مجموعه تحقیقاتی، علمی و تولیدکننده واکسن است که در سطح جهان شناخته شده است. هنگامی که چنین مرکزی مورد حمله قرارمی‌گیرد، نشان‌دهنده از ابعاد رفتار غیربشری دشمن است و اینکه مردم و کشور ما مورد چه نوع تهاجمی قرار گرفته‌اند. موضوع بازسازی سریع انستیتو پاستور را دنبال می‌کنیم.

وزیر بهداشت ادامه داد: در پی حملات آمریکایی صهیونیستی، ۲۱۹ مرکز بهداشتی، ۵۱ مرکز درمانی و بیمارستانی، ۴۷ آمبولانس آسیب‌دیده‌اند. این آسیب‌ها را برمبنای چرخه خدمت با توجه به تمهیدات و هماهنگی‌های قبلی جبران کرده‌ایم.

بررسی وضعیت مراکز درمانی آسیب‌دیده در مجلس

همچنین در نشست مشترک اعضای کمیسیون بهداشت مجلس با معاونان وزارت بهداشت که روز دوم اردیبهشت ماه برگزار شد، چالش‌های نظام سلامت در شرایط جنگی و وضعیت ۴۹ مرکز درمانی آسیب‌دیده مورد بررسی قرار گرفت.

سید محمد پاکمهر، نایب رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی، در این نشست با قدردانی از تلاش‌های وزارت بهداشت و کادر درمان در ایام جنگ تحمیلی رمضان، بر لزوم اتخاذ رویکرد برنامه‌محور و ارائه راهکارهای عملیاتی برای پیشبرد اهداف حوزه سلامت تأکید کرد.

وی با اشاره به چالش‌های موجود در نظام سلامت و آسیب به ۴۹ مرکز درمانی، ضرورت مدیریت هدفمند و برنامه‌ریزی دقیق برای عبور از شرایط موجود را مورد تأکید قرار داد.

محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت نیز در جلسه‌ای جداگانه با مجمع نمایندگان استان تهران که در ستاد وزارت بهداشت برگزار شد، اظهار کرد: در این نشست، گزارشی از عملکرد حوزه بهداشت در زمان جنگ، خدمات‌رسانی به مجروحین، اقدامات انجام‌شده در بیمارستان‌ها، میزان آسیب‌دیدگی برخی بیمارستان‌ها و مراکز بهداشتی در کشور و نیز تمهیدات پیش‌بینی‌شده برای تأمین دارو و تجهیزات در ایام جنگ ارائه شد تا در آن دوران کمبودی احساس نشود.

وزیر بهداشت با اشاره به تلاش‌های کادر سلامت در دوران جنگ تحمیلی سوم تصریح کرد: همکاران ما در سراسر کشور در ایام جنگ واقعاً بدون وقفه و بدون کوچک‌ترین کمبودی خدمت ارائه کردند؛ برای مردم، برای کشور و برای سربلندی ایران.

وی تاکید کرد: امیدواریم با همکاری و همفکری نمایندگان محترم، به‌ویژه در بخش‌هایی که برای تأمین منابع نیاز به همراهی مجلس وجود دارد، بتوانیم از مشکلات موجود عبور کنیم و زمینه ارتقای هر چه بیشتر خدمات سلامت به مردم را فراهم آوریم.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که با وجود آسیب‌دیدگی قابل توجه در بخشی از زیرساخت‌های بهداشتی و درمانی، چرخه ارائه خدمات سلامت متوقف نشده و با بهره‌گیری از تمهیدات پیش‌بینی‌شده، هماهنگی میان دستگاه‌ها و تلاش مستمر کادر درمان، خدمات مورد نیاز به جمعیت تحت پوشش ادامه یافته است. مرور اقدامات انجام‌شده بیانگر آن است که بازسازی مراکز آسیب‌دیده، تقویت ظرفیت‌های پشتیبان، تأمین منابع و برنامه‌ریزی هدفمند برای تاب‌آوری بیشتر نظام سلامت، از اولویت‌های اصلی دوره پس از بحران خواهد بود. استمرار همکاری میان نهادهای اجرایی و قانون‌گذاری می‌تواند روند ترمیم و ارتقای خدمات سلامت را تسهیل کرده و از ایجاد چالش‌های مشابه در آینده جلوگیری کند.