بیپروا مطرح کرد؛
حمله به دبستان میناب؛ نقض آشکار حقوق بینالملل و مصداق جنایت جنگی
تهران (پانا) - یک پژوهشگر حقوق بینالملل با اشاره به حمله موشکی آمریکا به دبستانی در میناب، این اقدام را نقض فاحش حقوق بینالملل بشردوستانه و نمونهای روشن از جنایت جنگی دانست و بر ضرورت پیگیری عدالت برای قربانیان، بهویژه کودکان، تأکید کرد.
امیر بیپروا پژوهشگر حقوق بینالملل و فعال حقوق بشر در گفتوگو با پانا با توجه به گذشت چهلمین روز از فاجعه میناب، اظهار کرد: «در نخستین ساعات ۲۸ فوریه ۲۰۲۸ و همزمان با آغاز تجاوز نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران، دبستان «شجره طیبه» در شهر میناب هدف حملات متعدد موشکهای تاماهاک قرار گرفت.»
وی گفت: «در پی این حمله، ۱۶۸ دانشآموز به همراه تعدادی از معلمان و دیگر افراد غیرنظامی جان خود را از دست دادند که این حادثه یکی از تلخترین رخدادهای این جنگ غیرقانونی محسوب میشود.»
این کارشناس افزود: «این اقدام بهعنوان رفتاری وحشیانه در حافظه افکار عمومی جهان و ناظران بینالمللی ثبت شده است.»
وی با اشاره به جایگاه حقوق بینالملل تصریح کرد: حقوق بینالملل مسئول حفظ صلح و امنیت جهانی و حمایت از انسانهاست و قواعد روشنی برای حمایت از غیرنظامیان، بهویژه کودکان، در مخاصمات مسلحانه دارد.
بیپروا ادامه داد: «در بررسی این حادثه دو موضوع اصلی مطرح است؛ نخست، میزان نقض حقوق بینالملل بشردوستانه در این حمله و دوم، سازوکارهای موجود برای تحقق عدالت در قبال قربانیان، بهویژه کودکان.
وی گفت: بر اساس ماده ۲۷ کنوانسیون چهارم ژنو، غیرنظامیان باید از خشونت در مخاصمات مصون باشند و هدف قرار دادن دانشآموزان، نقض آشکار اصل تمایز در حقوق بینالملل بشردوستانه است.»
این پژوهشگر افزود: «همچنین طبق مواد ۵۱ و ۵۷ پروتکل الحاقی اول، حمله مستقیم به غیرنظامیان ممنوع بوده و طرفین درگیری موظف به رعایت اصول احتیاط هستند.
وی تأکید کرد: ماده ۷۷ همین پروتکل نیز بر حمایت ویژه از کودکان در جنگها تأکید دارد و کنوانسیون حقوق کودک نیز هرگونه هدف قرار دادن کودکان را ممنوع کرده است.»
شواهد و مدارک؛ عمدی بودن حمله با موشک های تاماهاک
بیپروا با اشاره به شواهد موجود گفت: «اصابت چندین موشک تاماهاک به یک دبستان نشاندهنده عمدی بودن این حمله است.»
وی افزود: «این مدرسه دارای ساختار مشخص، دیوار مجزا و ورودی مستقل بوده و تصاویر ماهوارهای سالهای گذشته نیز کاربری آموزشی آن را تأیید میکند.»
این کارشناس ادامه داد: «حضور گسترده دانشآموزان در زمان حمله نیز بهروشنی نشاندهنده غیرنظامی بودن هدف بوده است.
وی تصریح کرد: گزارشهای منتشرشده از سوی نهادهای بینالمللی از جمله دیدهبان حقوق بشر نیز تأیید میکند که این محل سالها بهعنوان مدرسه مورد استفاده قرار میگرفته است.»
بیپروا در تشریح اصول نقضشده گفت: «اصل تمایز، اصل احتیاط و اصل تناسب بهطور همزمان در این حمله نقض شدهاند. با وجود استفاده از فناوریهای پیشرفته و دادههای ماهوارهای، امکان تشخیص ماهیت غیرنظامی هدف برای مهاجمان وجود داشته اما این اصول نادیده گرفته شده است.»
این پژوهشگر ادامه داد: «حمله به مدرسه و کشته شدن دانشآموزان بههیچوجه با اصل تناسب سازگار نیست و مصداق بارز نقض فاحش حقوق بینالملل بشردوستانه است.»
موانع و راهکار های پیگیری عدالت بین المللی
وی در بخش دیگری از سخنان خود درباره پیگیری حقوقی این جنایت گفت: «از منظر قضایی، موانع متعددی برای رسیدگی به این پرونده در نهادهای بینالمللی وجود دارد.
دیوان بینالمللی دادگستری به دلیل نبود مبنای صلاحیتی و عدم پذیرش آن از سوی آمریکا، امکان رسیدگی به این موضوع را ندارد.»
وی افزود: «همچنین دیوان کیفری بینالمللی نیز به دلیل عدم عضویت ایران و آمریکا و همچنین موانع سیاسی از جمله حق وتو، عملاً فاقد کارایی در این پرونده است.»
این کارشناس تأکید کرد: «با این حال، اعمال صلاحیت جهانی در برخی کشورها میتواند راهکاری برای تعقیب عاملان این جنایت باشد.
وی ادامه داد: در سطح غیرقضایی نیز شورای حقوق بشر این اقدام را محکوم کرده اما عدم صدور قطعنامه و تشکیل کمیته حقیقتیاب، نشاندهنده رویکردی منفعلانه است.»
بیپروا گفت: «شورای امنیت نیز به دلیل حق وتوی آمریکا کارایی لازم را ندارد، اما مجمع عمومی میتواند با ایجاد اجماع سیاسی، زمینه محکومیت گسترده این اقدام را فراهم کند.»
وی خاطرنشان کرد: «با توجه به شواهد موجود، حمله به دبستان میناب مصداق روشن جنایت جنگی است و جامعه بینالمللی باید برای حمایت از قربانیان و تحقق عدالت، اقدامات مؤثرتری انجام دهد.»
الهه کلهری
ارسال دیدگاه