در نشست «بازآفرینی روستاهای ایران با نگاه به صنعت گردشگری» مطرح شد:
بازآفرینی روستاها با تکیه بر گردشگری تمدن؛ تجربه شانه‌تراش در مسیر توسعه پایدار
تهران (پانا) - علیرضا کاظمی دولابی، مشاور طرح احیای روستای گردشگری شانه‌تراش با تأکید بر ضرورت تغییر رویکرد توسعه روستایی از محرومیت‌زدایی به ارزش‌آفرینی و تولید ثروت گفت: بازآفرینی روستاها با بهره‌گیری از ظرفیت‌های گردشگری، حفظ زیست‌بوم و ایجاد فرصت‌های پایدار اشتغال می‌تواند زمینه ماندگاری جمعیت بومی و تحقق مهاجرت معکوس را فراهم کند.
به گزارش خبرنگار میراث فرهنگی پانا، نشست «بازآفرینی روستاهای ایران با نگاه به صنعت گردشگری» با محوریت تجربه احیای روستای شانه‌تراش، در پاویون «روستاهای هوشمند» دفتر نوآوری، هوشمندسازی و امنیت معاونت توسعه روستایی و مناطق محروم ریاست‌جمهوری و در حاشیه ششمین نمایشگاه بین‌المللی دستاوردهای روستایی و عشایری برگزار شد.
این نشست با هدف بررسی ظرفیت‌های گردشگری در بازآفرینی روستاها، تبیین الگوهای توسعه پایدار و بررسی تجربه شانه‌تراش در زمینه ایجاد اشتغال، حفظ محیط زیست، افزایش ارزش افزوده اقتصادی و ماندگاری جمعیت بومی برگزار شد؛ روستایی که در مسیر معرفی ظرفیت‌های خود به سازمان جهانی گردشگری قرار گرفته است.
علیرضا کاظمی دولابی، مشاور طرح احیای روستای گردشگری شانه‌تراش، در این نشست با اشاره به ضرورت بازنگری در رویکردهای توسعه روستایی اظهار کرد: ایران حدود ۳۲ هزار روستا دارد و در طول دهه‌های گذشته، بخشی از روستاهای کشور خالی از سکنه شده یا در فرایندهای جمعیتی و اداری به شهر تبدیل شده‌اند؛ موضوعی که ضرورت توجه جدی به الگوهای نوین توسعه روستایی را دوچندان می‌کند.
وی افزود: هر روستا با توجه به اقلیم، فرهنگ بومی، محیط زیست، میراث تاریخی و ظرفیت‌های اجتماعی خود، ویژگی‌های منحصربه‌فردی دارد که می‌تواند مبنای توسعه اقتصادی و گردشگری قرار گیرد؛ با این حال، یکی از خلأهای اساسی در برنامه‌ریزی روستایی، غلبه نگاه محرومیت‌زدایی بر رویکرد ارزش‌آفرینی و تولید ثروت بوده است.
کاظمی دولابی با تأکید بر ضرورت تغییر این نگرش بیان کرد: روستاها نباید صرفاً به‌عنوان مناطقی نیازمند حمایت و محرومیت‌زدایی دیده شوند، بلکه هر روستا می‌تواند گنجینه‌ای از ظرفیت‌های اقتصادی، فرهنگی و گردشگری باشد. تحقق این هدف مستلزم تغییر گفتمان توسعه روستایی و طراحی برنامه‌هایی متناسب با توانمندی‌های هر منطقه است.
مشاور طرح احیای روستای گردشگری شانه‌تراش با اشاره به اقدامات زیرساختی انجام‌شده در روستاهای کشور طی دهه‌های گذشته تصریح کرد: ایجاد راه، آسفالت و توسعه زیرساخت‌ها، اگر با برنامه‌ریزی اقتصادی و ایجاد فرصت‌های شغلی همراه نباشد، به‌تنهایی نمی‌تواند زمینه ماندگاری جمعیت را فراهم کند. تجربه نشان داده است که بدون ایجاد فعالیت اقتصادی پایدار، حتی ساکنان روستاهای برخوردار از زیرساخت نیز ممکن است به شهرها مهاجرت کنند.
وی، تولید ثروت و ایجاد اشتغال پایدار را از الزامات تحقق مهاجرت معکوس دانست و گفت: نسل جدید روستاییان با نسل‌های گذشته تفاوت دارد و نمی‌توان انتظار داشت جوانان امروز با همان الگوهای سنتی زندگی و کار در روستاها باقی بمانند. توسعه روستایی باید با نیازها، توانمندی‌ها و انتظارات نسل جدید هماهنگ شود و فرصت‌های متنوعی برای فعالیت اقتصادی و کارآفرینی در اختیار آنان قرار دهد.
کاظمی دولابی با اشاره به مفهوم توسعه پایدار خاطرنشان کرد: توسعه پایدار تنها به رشد اقتصادی یا گسترش زیرساخت‌ها محدود نمی‌شود، بلکه مستلزم توجه هم‌زمان به ابعاد اجتماعی، اقتصادی و زیست‌محیطی و مشارکت همه ذی‌نفعان است. در این مسیر، مردم محلی باید در تصمیم‌گیری‌ها و فرایند اجرای برنامه‌های توسعه‌ای نقش مؤثر داشته باشند.
وی افزود: برای دستیابی به توسعه پایدار در روستاها، باید زمینه مشارکت نسل‌های مختلف، از ساکنان قدیمی تا جوانان و نسل جدید، فراهم شود. تنها در چنین شرایطی می‌توان ضمن حفظ هویت فرهنگی و زیست‌بوم روستا، زمینه رونق اقتصادی و تداوم زندگی در این مناطق را تقویت کرد.
مشاور طرح احیای روستای گردشگری شانه‌تراش با تأکید بر اهمیت نگاه توسعه بازآفریننده و گردشگری تمدن اظهار کرد: بازآفرینی روستاها باید فراتر از مرمت کالبدی یا ایجاد امکانات زیرساختی باشد و به احیای ظرفیت‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و زیست‌محیطی منجر شود. گردشگری نیز زمانی می‌تواند نقشی مؤثر در این فرایند داشته باشد که با حفاظت از میراث بومی، صیانت از محیط زیست، تقویت مشارکت جامعه محلی و ایجاد ارزش افزوده همراه شود.
ارسال دیدگاه