خیابان طالقانی؛ دادگاه علنی تاریخ در صحنه جرم

متن یادداشت به شرح زیر است؛

«در آستانه سیزده آبان، بازخوانی این جغرافیا، فراتر از یک سنت تقویمی است. طالقانی انتخاب نشد تا صرفاً معبری عریض برای عبور جمعیت باشد. این مسیر، حامل حافظه تاریخی است. بیش از چهار دهه است که راهپیمایی روز ملی مبارزه با استکبار جهانی در همین نقطه متمرکز می‌شود، چون هویت این مناسبت در آجرها و تقاطع‌هایش تنیده شده است. تغییر مکان به جای دیگر، معنازدایی از واقعه بود؛ مناسک بدون کالبد تاریخی، کارکرد هویتی‌اش را می‌بازد.

تمرکز بر طالقانی، منطق بازخوانی صحنه جرم است. ساختمان سفارت سابق در تقاطع مفتح، کانون مهندسی بحران و پایگاه هدایت کودتای بیست و هشت مرداد بود. برگزاری سالروز تسخیر لانه جاسوسی در مجاورت این دیوارها، مانع از بایگانی شدن پرونده‌ای می‌شود که طرف خارجی تمایل به فراموشی‌اش دارد. حضور در این نقطه، بازگشت به مبدأ اسناد رشته‌شده است؛ یادآوری عینی شکست اطلاعاتی حریف.

این خیابان، امتداد فکری مسجد هدایت است. تفکر ضد استبدادی که از منبر سید محمود طالقانی در خیابان جمهوری آغاز شد، در این خیابان به عمل سیاسی تبدیل گشت. اما طالقانی فقط محل تظاهرات نیست؛ سنگفرش‌هایش هنوز شاهد ترورهای سال شصت است. مقابل سینما فلسطین، تروریست‌ها با نارنجک به مردم و پاسداران حمله کردند تا این شریان انقلاب را ناامن کنند. آن‌ها می‌خواستند ترس را به خیابان بیاورند، اما طالقانی به خط مقاومت بدل شد.

ارزش ژئوپلیتیکی این محور هم منحصربه‌فرد است. در غرب به میدان فلسطین می‌رسد؛ جایی که در همان روزهای اول انقلاب، نمایندگی اسرائیل تخلیه و به فلسطینی‌ها واگذار شد. در شرق، سفارت آمریکا متلاشی شد. طالقانی این دو نماد را روی یک خط مستقیم پیوند می‌زند: تقابل با صهیونیسم در غرب و مهار نفوذ واشنگتن در شرق. هم‌زمان، این خیابان فاصله فیزیکی دانشگاه تهران تا سفارت را در خود دارد؛ مسیری که پاییز پنجاه و هشت زیر پای دانشجویان طی شد.

ماندن در طالقانی، یک تمهید ترافیکی نیست؛ تثبیت یک موضع راهبردی است. خیابان طالقانی تجسم خروج یک قدرت بین‌المللی از ساختار حاکمیتی ایران است و تداوم مراسم در این بستر فیزیکی، مانع از انتزاعی شدن مفهوم مبارزه با مداخله خارجی می‌شود.»