نظام مدیریت مورد؛ نقشه راهی برای حمایت مستمر از دانش‌آموزان آسیب‌دیده

مهدی مرتضوی در جلسه ستاد راهبری نماد استان، ضمن قدردانی از تلاش مجموعه‌های همکار در اجرای برنامه‌های طرح نماد، بر ضرورت هماهنگی بیشتر دستگاه‌های عضو و پیگیری جدی مصوبات تأکید کرد و افزود: جلسات شورای ائتلاف نماد باید به‌صورت فصلی برگزار شود و دستگاه‌های عضو نیز پیش از تشکیل هر نشست، درباره اقدامات و میزان پیشرفت مصوبات مورد مطالبه و ارزیابی قرار گیرند. مسئولیت پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی تنها بر عهده آموزش‌وپرورش نیست و همه دستگاه‌های عضو باید متناسب با وظایف و مأموریت‌های خود نقش‌آفرینی کنند؛ ازاین‌رو لازم است در هر جلسه، چند دستگاه اجرایی گزارشی از اقدامات خود ارائه دهند.

وی با اشاره به در پیش بودن ۱۳ آبان، خواستار برنامه‌ریزی زودهنگام برای برگزاری مراسمی باشکوه و پرشور با حضور آگاهانه دانش‌آموزان، فرهنگیان، خانواده‌ها و اقشار مختلف مردم شد و اظهار کرد: هماهنگی با شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی در سطح شهرستان‌ها باید از همین حالا دنبال شود تا زمینه حضور گسترده و اثرگذار جامعه دانش‌آموزی فراهم شود. مرتضوی همچنین بر پیش‌بینی میزهای خدمت در میادین اصلی شهرستان‌ها در شب ۱۳ آبان تأکید کرد.

مدیرکل آموزش‌وپرورش خراسان جنوبی، ایجاد غرفه‌های رفع اشکال در کنار میزهای خدمت را از دیگر برنامه‌های پیشنهادی دانست و افزود: با حضور معلمان بسیجی و فرهنگیان داوطلب، می‌توان زمینه پاسخ‌گویی به پرسش‌های درسی دانش‌آموزان را فراهم کرد تا آنان به همراه خانواده‌های خود از این فرصت آموزشی بهره‌مند شوند.

وی همچنین وضعیت اجرای برنامه غربالگری و استعدادیابی دانش‌آموزان را در برخی شهرستان‌ها نیازمند پیگیری فوری دانست و تأکید کرد: در شهرستان های استان گروه‌های تخصصی متشکل از معاونان پرورشی، کارشناسان مشاوره و نیروهای باتجربه تشکیل شود و در روند غربالگری به مدارس کمک کنند.

مدیرکل آموزش‌وپرورش خراسان جنوبی در بخش دیگری از سخنان خود، تبیین قانون حمایت از اطفال و نوجوانان برای مدیران، معلمان و عوامل اجرایی مدارس را ضروری دانست و گفت: گاهی رفتارهای پرخطر، نشانه‌های آسیب جسمی و روانی یا علائم اولیه اعتیاد دانش‌آموزان، به اشتباه به اقتضائات دوره نوجوانی نسبت داده می‌شود؛ در حالی که شناخت دقیق این نشانه‌ها و آگاهی از تکالیف قانونی، به عوامل مدرسه کمک می‌کند میان خطاهای معمول تربیتی و رفتارهای آسیب‌رسان تمایز قائل شوند و در زمان لازم، مداخله و پیگیری قانونی داشته باشند.

مرتضوی با تأکید بر اینکه مدرسه نباید در برابر آسیب‌های اجتماعی رویکردی منفعلانه داشته باشد، افزود: در شرایطی که دانش‌آموز با مشکلات جدی خانوادگی، محرومیت از تحصیل یا خطراتی همچون اعتیاد والدین مواجه است، مدیران و عوامل مدرسه باید با شناخت مسئولیت‌های قانونی خود، از حقوق دانش‌آموز حمایت کنند. آموزش این قانون علاوه بر فراهم‌کردن پشتوانه حقوقی و اداری برای کارکنان، از برخوردهای سلیقه‌ای، پنهان‌کاری‌های غیرمسئولانه و ترک فعل‌های احتمالی جلوگیری می‌کند.

وی در تبیین اهمیت نظام مدیریت مورد نیز اظهار کرد: در این نظام، همه عوامل درون مدرسه‌ای از جمله مدیر، معاونان، مشاور و عوامل اجرایی حول یک پرونده و هدف مشترک فعالیت می‌کنند و برای هر دانش‌آموز در معرض آسیب، نقشه راه مشخصی برای مداخله، حمایت و پیگیری ترسیم می‌شود. اقدامات مقطعی و هیجانی در مواجهه با آسیب‌های اجتماعی اثربخش نیست و باید وضعیت دانش‌آموز پس از مداخلات اولیه نیز به‌صورت مستمر از نظر روحی، تحصیلی و شرایط محیطی مورد پایش قرار گیرد.

مدیرکل آموزش‌وپرورش استان با اشاره به اینکه مدرسه به‌تنهایی نه تخصص و نه امکان درمان آسیب‌های عمیق اجتماعی و خانوادگی را دارد، بر ضرورت تقویت همکاری میان آموزش‌وپرورش، مراکز تخصصی درمان، بهزیستی، دادگستری، شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر و سایر نهادهای حمایتی تأکید کرد و خواستار تبیین مفهوم نماد و مأموریت‌های آن برای تمامی دستگاه‌های عضو در سطح شهرستان‌ها شد.