آموزش و پرورش در میدان بحران؛ از تداوم آموزش تا بازسازی تربیت فرهنگی

به گزارش پانا، نشست مشترک شورای معاونان وزارت آموزش و پرورش با حضور علیرضا کاظمی وزیر آموزش و پرورش، جمعی از نمایندگان کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی، معاونان و مدیران ارشد وزارت آموزش و پرورش، رؤسای سازمان‌ها و دانشگاه‌های وابسته و مسئولان حوزه‌های فرهنگی، تربیتی، آموزشی و اجتماعی، روز دوشنبه اول تیرماه ۱۴۰۵ برگزار شد.

در این نشست، عملکرد آموزش و پرورش در حوزه‌های آموزشی، فرهنگی، تربیتی، اجتماعی و مدیریتی مورد بررسی قرار گرفت و مسئولان وزارتخانه و نمایندگان مجلس، ضمن ارائه گزارش‌ها و بیان دغدغه‌ها، بر ضرورت تحول در نظام آموزشی، تقویت فعالیت‌های پرورشی، ارتقاء کیفیت مدارس دولتی، بازنگری در محتوای درسی، توجه به سلامت روان و جسم دانش‌آموزان و حمایت از فرهنگیان تأکید کردند.

تبدیل بحران به فرصت تربیتی برای کودکان و نوجوانان

حامد علامتی، مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در این نشست با تشریح بخشی از برنامه‌های فرهنگی و تربیتی این مجموعه گفت: تلاش کردیم از شرایط موجود، فرصت تربیتی ایجاد کنیم و برنامه‌های متنوعی برای تقویت هویت ملی، وطن‌دوستی، امنیت ملی و انسجام اجتماعی اجرا شد.

وی با اشاره به اجرای برنامه‌های فرهنگی در بسترهای مختلف افزود: برنامه‌های متعددی در فضای مجازی، رسانه‌ها، مدارس و مراکز فرهنگی اجرا شد و میلیون‌ها نفر از دانش‌آموزان و نوجوانان از این محتواها استفاده کردند.

علامتی از اجرای نشست‌های ادبی، تولید آثار هنری، انتشار کتاب، برگزاری رویدادهای خیابانی و ارائه خدمات فرهنگی رایگان خبر داد و گفت: ده‌ها هزار اثر فرهنگی و هنری توسط دانش‌آموزان و اعضای کانون‌های فرهنگی تولید شد.

مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان با اشاره به اقدامات حمایتی و فرهنگی در دوره بحران و جنگ اظهار کرد: در دوره جنگ و شرایط اضطراری، ۹۰ نسخه کتاب و بسته محتوایی با محور تاب‌آوری، آرامش روانی، حمایت تربیتی و تقویت خانواده به‌صورت رایگان در سایت‌ها و بسترهای فرهنگی در اختیار خانواده‌ها قرار گرفت.

وی برگزاری نمایشگاه کتاب کودک و نوجوان با حضور ۷۰ ناشر این حوزه را یکی از برنامه‌های مهم فرهنگی این ایام دانست و افزود: تلاش ما این بود که حتی در شرایط بحرانی نیز جریان فرهنگ، کتاب‌خوانی، تربیت و امیدآفرینی در جامعه متوقف نشود و کودکان و نوجوانان از فضای فرهنگی و آموزشی فاصله نگیرند.

دانشگاه فرهنگیان و توجه به تربیت مقاومتی

در بخش دیگری از نشست، مسئولان دانشگاه فرهنگیان گزارشی از برنامه‌های علمی، پژوهشی و تربیتی این دانشگاه ارائه کردند. در این گزارش، به برگزاری نشست‌های تخصصی با محورهایی همچون فلسفه تربیت مقاومتی، تاب‌آوری خانواده‌ها، تربیت اخلاقی در شرایط بحران، ترومای جنگی کودکان و نوجوانان، نظام آموزشی پساجنگ و اندیشه مقاومت اشاره شد.

همچنین اعلام شد هزاران دانشجو و استاد دانشگاه فرهنگیان در برنامه‌های فرهنگی، پژوهشی و اجتماعی مرتبط با مسائل روز مشارکت داشته‌اند و این دانشگاه تلاش کرده است نقش خود را در تربیت معلمان آینده، متناسب با نیازهای فرهنگی و اجتماعی کشور بازتعریف کند.

مدرسه باید محور نشاط و سلامت اجتماعی باشد

در ادامه نشست، محمد جعفری، معاون تربیت بدنی و سلامت وزارت آموزش و پرورش، با ارائه گزارشی از برنامه‌های این حوزه گفت: در هفته‌های اخیر هزاران برنامه ورزشی، سلامت‌محور و نشاط‌آفرین در مدارس کشور برگزار شده است.

وی تأکید کرد: مدرسه باید محور اصلی برنامه‌های تربیتی، سلامت جسمی و نشاط اجتماعی باشد و ورزش دانش‌آموزی می‌تواند به‌عنوان کارگاه عملی تعلیم و تربیت، نقش مهمی در امیدآفرینی، سلامت روانی و کاهش آسیب‌های اجتماعی ایفا کند.

برگزاری مسابقات استانی و کشوری، المپیادهای دانش‌آموزی، برنامه‌های پژوهشی، فعالیت‌های فوق‌برنامه، پویش‌های فرهنگی و برنامه‌های مرتبط با سلامت روان از جمله محورهایی بود که در گزارش حوزه تربیت بدنی و سلامت مطرح شد.

طراحی بیش از ۲۰ بسته خدمات فرهنگی و آموزشی

حجت الاسلام علی لطیفی، رئیس سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، نیز با اشاره به اقدامات انجام‌شده در حوزه تألیف، محتوا و برنامه‌ریزی درسی گفت: در حوزه محتوای آموزشی و فرهنگی، مجموعه‌ای از بسته‌های مشاوره‌ای، آموزشی، فرهنگی و اجتماعی برای مدارس و خانواده‌ها طراحی و ارائه شده است.

وی افزود: فضاسازی محیطی مدارس، نام‌گذاری فضاها به نام شهدا، تولید محتواهای فرهنگی، ارائه خدمات مشاوره‌ای و تدوین منابع مکمل آموزشی از جمله اقداماتی است که در این مدت انجام شده است.

لطیفی با اشاره به تدوین و انتشار کتاب‌ها و بسته‌های آموزشی جدید در حوزه‌های فرهنگی، اجتماعی، تربیتی و مهارتی تأکید کرد: تلاش شده است محتوای آموزشی متناسب با تحولات فرهنگی و اجتماعی روز بازطراحی شود.

رئیس سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی همچنین از اجرای برخی پروژه‌های پژوهشی و مطالعاتی برای بازنگری در محتوای آموزشی و اصلاح نظام برنامه‌ریزی درسی خبر داد.

گسترش فعالیت‌های تربیتی در سراسر کشور

حمیدرضا شیخ‌الاسلام، رئیس سازمان تعلیم و تربیت، نیز در این نشست از شکل‌گیری شبکه‌ای گسترده از فعالیت‌های تربیتی و فرهنگی در سراسر کشور سخن گفت و اظهار کرد: با استفاده از ظرفیت کارشناسان، مربیان و فعالان فرهنگی، برنامه‌های متنوعی برای کودکان و نوجوانان اجرا شد و تلاش کردیم بدون تحمیل هزینه‌های سنگین، خدمات تربیتی و فرهنگی را گسترش دهیم.

وی افزود: در بسیاری از مناطق کشور، برنامه‌های تربیتی، رسانه‌ای و فرهنگی برای کودکان و خانواده‌ها برگزار شد و حتی شبکه‌های اختصاصی کودک و نوجوان برای تولید محتوای تربیتی فعال شدند.

نمایندگان مجلس از چالش‌های تربیتی و آموزشی گفتند

در بخش دیگری از این نشست، نمایندگان مجلس شورای اسلامی به بیان دغدغه‌ها و نقدهای خود درباره وضعیت نظام تعلیم و تربیت پرداختند.

در پایان این نشست، حاضران بر ضرورت همکاری مستمر میان آموزش و پرورش، مجلس، خانواده‌ها، مساجد، دانشگاه‌ها، نهادهای فرهنگی و سایر دستگاه‌های مسئول برای حل چالش‌های تربیتی و آموزشی کشور تأکید کردند.

بازنگری در ساختارهای آموزشی، تقویت فعالیت‌های فرهنگی و پرورشی، کاهش آسیب‌های اجتماعی، توسعه عدالت آموزشی، ارتقاء کیفیت مدارس دولتی، حمایت از فرهنگیان و توجه به نیازهای روز دانش‌آموزان از جمله محورهایی بود که در جمع‌بندی این نشست مورد تأکید قرار گرفت.