تداوم آموزش مجازی آذربایجان شرقی با نظارت مستمر راهبران

در روزهایی که کشور عزیزمان درگیر شرایط جنگی و فشارهای ناشی از بحران است، جامعه فرهنگیان و دانش‌آموزان نیز همگام با سایر اقشار مردم در مسیر ایستادگی و مقاومت نقش‌آفرینی می‌کنند. در این میان، یاد و خاطره دانش‌آموزان شهیدی که در مسیر وطن جان خود را تقدیم کردند، همواره در دل‌ها زنده است و مسئولیت ها را در پاسداشت آرمان‌هایشان سنگین‌تر کردند.  

در چنین شرایطی، فرهنگیان استان آذربایجان شرقی با توکل به خداوند متعال و با الهام از روحیه ایثار و مقاومت ملت ایران، تلاش کرده‌اند چراغ تعلیم و تربیت را روشن نگه دارند و روند آموزش و یادگیری دانش‌آموزان را حتی در دشوارترین شرایط ادامه دهند. همچنین همگان دست به دعا برمی‌دارند تا به لطف الهی و با رشادت‌های رزمندگان اسلام در جبهه حق علیه باطل، پیروزی و سربلندی نصیب ملت بزرگ ایران شود.  

در همین راستا، برای آگاهی از اقدامات و برنامه‌های انجام‌شده در حوزه آموزش ابتدایی استان در شرایط جنگ و بحران، گفت‌وگویی با اسفندیار صادقی، مدیرکل آموزش و پرورش استان آذربایجان شرقی انجام داده‌ایم.

 با توجه به شرایط جنگ و بحران، آموزش و پرورش استان چه اقداماتی برای تداوم روند آموزش و یادگیری دانش‌آموزان ابتدایی انجام داده است؟

از نخستین لحظات وقوع جنگ و شکل‌گیری شرایط بحرانی، در معاونت آموزش ابتدایی استان جلسات و کارگروه‌های تخصصی تشکیل شد و با برنامه‌ریزی دقیق و تقسیم کار میان همکاران، روند پیگیری وضعیت آموزشی مناطق و نواحی استان آغاز گردید. در این راستا از طریق تماس‌های تلفنی، پیامک، شبکه دانش‌آموزی شاد و سایر ابزارهای ارتباطی، وضعیت آموزشی دانش‌آموزان مورد بررسی قرار گرفت و اطلس وضعیت آموزش و یادگیری دانش‌آموزان استان تهیه شد.  

در این فرایند، دانش‌آموزانی که به اینترنت، شبکه شاد یا مدرسه تلویزیونی دسترسی داشتند شناسایی شدند و همچنین آن دسته از دانش‌آموزانی که فاقد این امکانات بودند نیز احصا شدند تا برای آنان برنامه‌های ویژه متناسب با شرایطشان طراحی و اجرا شود.

در سطح مدارس چه تمهیداتی برای مدیریت شرایط بحران در نظر گرفته شد؟

در مدارس نیز تیم‌های مدیریت بحران تشکیل شد. این تیم‌ها متشکل از مدیر مدرسه، معاونان، معلمان و اعضای انجمن اولیا و مربیان بودند. مأموریت این تیم‌ها شناسایی دانش‌آموزانی بود که نیاز به حمایت ویژه داشتند؛ از جمله دانش‌آموزانی که به امکانات آموزشی دسترسی نداشتند یا به دلیل شرایط جنگ و بحران دچار آسیب‌های جسمی یا روحی شده بودند.  

همچنین با رویکرد حمایتی تلاش شد از طریق ظرفیت‌های موجود، خدمات لازم آموزشی، مشاوره‌ای و روان‌شناختی در اختیار این دانش‌آموزان قرار گیرد.

در حوزه تأمین محتوای آموزشی چه اقداماتی انجام شد؟

در این زمینه معاونت آموزش ابتدایی استان اقدام به تهیه درس‌نامه‌های آموزشی ویژه دوره ابتدایی کرد. این درس‌نامه‌ها با تأکید بر سه درس اصلی فارسی، ریاضی و علوم و بر اساس برنامه درسی ملی و بودجه‌بندی آموزشی تهیه شد.  

این بسته‌های آموزشی از طریق معلمان چندپایه و راهبران آموزشی تربیتی در مدارس روستایی استان توزیع شد تا دانش‌آموزانی که دسترسی کمتری به امکانات آموزشی دارند نیز بتوانند از محتوای آموزشی بهره‌مند شوند.

آیا در حوزه خدمات آموزشی و مشاوره‌ای نیز برنامه‌هایی اجرا شد؟

بله، در کنار برنامه‌های آموزشی، ارائه خدمات آموزشی یادگیری و خدمات روان‌شناختی و مشاوره‌ای نیز مورد توجه قرار گرفت. در همین راستا مجموعه‌ای از محتوای چندرسانه‌ای شامل فیلم‌های تدریس، طرح‌های آموزشی، بسته‌های ارزشیابی و تکالیف آموزشی تهیه شد.  

همچنین برنامه‌هایی در قالب جشنواره‌هایی مانند «عید، هنر و داستان» و برنامه «قصه‌گوی کوچک» طراحی شد تا دانش‌آموزان علاوه بر یادگیری درسی، از نظر روحی و انگیزشی نیز مورد حمایت قرار گیرند. ارسال پیام‌ها و محتوای امیدبخش و دلگرم‌کننده و دریافت بازخورد از دانش‌آموزان و خانواده‌ها نیز از دیگر اقدامات انجام‌شده در بستر گروه‌ها و کانال‌های آموزش مجازی بود.

روند نظارت و پیگیری آموزش‌های مجازی چگونه انجام شد؟

پایش و پیگیری آموزش مجازی در شبکه شاد به‌صورت روزانه انجام می‌شود. این پیگیری‌ها شامل برگزاری کلاس‌های مجازی، ارائه تدریس آفلاین و همچنین گفت‌وگوهای صوتی با دانش‌آموزان است.  

همکاران ما در معاونت آموزش ابتدایی استان و نیز در مناطق و نواحی، به‌صورت مستمر روند اجرای این برنامه‌ها را رصد و پیگیری می‌کنند تا از استمرار فرایند آموزش و یادگیری اطمینان حاصل شود.

در خصوص استفاده از ظرفیت مدرسه تلویزیونی چه اقداماتی صورت گرفت؟

یکی از ظرفیت‌های مهم در این شرایط، استفاده از برنامه‌های مدرسه تلویزیونی بود. برنامه‌های روزانه این مدرسه از طریق کانال‌های ارتباطی مختلف اطلاع‌رسانی شد و به دانش‌آموزان و خانواده‌ها توصیه شد حداکثر استفاده را از این برنامه‌ها داشته باشند.

برای تداوم آموزش در صورت ادامه شرایط جنگی چه برنامه‌هایی پیش‌بینی شده است؟

در صورت تداوم شرایط جنگ و بحران، چند برنامه مهم در دستور کار قرار دارد. نخست، ادامه تهیه و توزیع درس‌نامه‌های آموزشی مبتنی بر برنامه درسی ملی و توزیع آن‌ها از طریق راهبران آموزشی تربیتی و معلمان چندپایه است. همچنین تأکید شده است که این همکاران در مراجعه حضوری به مدارس روستایی، علاوه بر ارائه خدمات آموزشی، خدمات روان‌شناختی و مشاوره‌ای لازم را نیز ارائه دهند و بازخوردهای لازم را در اختیار دانش‌آموزان و خانواده‌ها قرار دهند.

از سوی دیگر، استفاده از ظرفیت رسانه ملی و مدرسه تلویزیونی نیز به‌طور جدی دنبال می‌شود. در این راستا معاونت آموزش ابتدایی استان برای بهره‌گیری از ظرفیت شبکه استانی سهند جهت ارائه برنامه‌های آموزشی، تدریس زنده و تولید محتوای چندرسانه‌ای شامل فیلم، عکس، انیمیشن و اینفوگرافیک اعلام آمادگی کرده است.

همچنین استفاده از شبکه شاد به‌عنوان یکی از بسترهای اصلی آموزش ادامه خواهد داشت. بر اساس شرایط مناطق مختلف و میزان دسترسی به اینترنت، برنامه‌هایی در قالب کلاس‌های مجازی، تدریس آفلاین و گفت‌وگوهای صوتی با رعایت زمان‌بندی آموزشی اجرا خواهد شد و تیم‌های مدیریت بحران مدارس نیز پیگیری لازم را برای بهره‌مندی حداکثری دانش‌آموزان انجام خواهند داد.

در حوزه ارزشیابی تحصیلی نیز برنامه‌ریزی لازم برای طراحی تکالیف مهارت‌محور و تهیه سؤالات استاندارد توسط گروه‌های آموزشی دوره ابتدایی استان انجام شده است تا روند سنجش پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان با دقت ادامه یابد.

وضعیت دسترسی دانش‌آموزان به امکانات آموزشی در استان چگونه است؟

بررسی‌های انجام‌شده نشان می‌دهد که بخشی از دانش‌آموزان در مناطق صعب‌العبور استان به امکانات آموزشی دسترسی کامل ندارند. بر اساس آمار موجود، حدود ۴۵۰۰ دانش‌آموز از شبکه شاد بهره‌مند هستند و این وضعیت در ۸۰۶ مدرسه یا کلاس با جمعیت کمتر از ۱۰ دانش‌آموز مشاهده می‌شود.  

همچنین ۱۳۰۰ دانش‌آموز از برنامه‌های مدرسه تلویزیونی بهره می‌برند و در سطح استان ۲۹۶۶ کلاس یا مدرسه چندپایه وجود دارد.  

از سوی دیگر، ۴۰۰ دانش‌آموز از هر دو بستر شبکه شاد و مدرسه تلویزیونی استفاده می‌کنند و در مجموع ۳۲۰۰ دانش‌آموز در کلاس‌های چندپایه استان تحصیل می‌کنند.

با توجه به شرایط برخی مناطق، پیشنهاد شده است که با تصویب در شورای آموزش و پرورش استان و شورای تأمین شهرستان‌ها، برای برخی کلاس‌ها و مدارس برنامه‌ریزی لازم جهت برگزاری کلاس‌های حضوری انجام شود تا دانش‌آموزان این مناطق نیز بتوانند از آموزش مناسب بهره‌مند شوند.

در پایان، مدیرکل آموزش و پرورش استان آذربایجان شرقی تأکید کرد: جامعه فرهنگیان استان با تمام توان در کنار دانش‌آموزان و خانواده‌ها ایستاده است و تلاش می‌کند حتی در شرایط سخت نیز چرخه تعلیم و تربیت متوقف نشود و دانش‌آموزان از مسیر یادگیری بازنمانند.