مرکز پژوهشهای مجلس؛
تاریخ مصرف سربازان نگهبان و خدماتی خاتمه یافته است
خبرگزاری پانا: مرکز پژوهشهای مجلس با بررسی کلان سیستم خدمت وظیفه عمومی و الگوهای نوین خدمتی با رویکرد آیندهپژوهی و ارائه دو الگوی جدید پیشنهادی اعلام کرد: تاریخ مصرف سربازانی که صرفا به مأموریتهای خدماتی و نگهبانی و غیرتخصصی به سبک سدههای گذشته میپردازند، خاتمه یافته است.
به گزارش خبرگزاری پانا به نقل از روابط عمومی مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، دفتر مطالعات سیاسی این مرکز با توجه به مبانی نظری و رویکردهای نوین در عرصه خدمت نظام وظیفه و اهمیت تحولات و تغییرات عقلانی متناسب با شرایط زمان و مکان و الزامات فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و به ویژه امنیتی ـ دفاعی، با ملحوظ نظر قرار دادن مؤلفه اساسی آینده جمهوری اسلامی ایران در ابعاد و عرصههای مختلف و روندهای پیچیده و چند بعدی داخلی ـ منطقهای و جهانی و همچنین با عنایت به اشکالات و کاستیهای شایان توجه در وضعیت کنونی سیستم خدمت وظیفه عمومی در ابعاد گوناگون که نتیجه آن کاستی بهرهوری در این سیستم است، سیر تحولات و تاریخچه خدمت وظیفه عمومی را در ایران و جهان بررسی کرد و با بیان این مطلب که همه بررسیها و مطالعات بیانگر پیدایش تغییرات و تحولات بسیار اساسی در رویکردها و سازوکارهای سربازی در میان کشورهای مختلف به ویژه کشورهای توسعه یافته است، اعلام کرد: نقش و تأثیر شگرف فناوریهای نوین نظامی الزامات نوینی را در ارتباط با فلسفه سربازی پدید آورده است و بسیاری از کشورها با مطالعات تطبیقی و بررسی هزینههای اقتصادی و اجتماعی سبکهای سنتی سربازی با سبکهای نوین و سنجش هزینه ـ فایده اقدام به ایجاد تغییرات و تحولات منطقی در سیستم سربازی کردهاند و واقعیت این است که تاریخ مصرف سربازان وظیفهای که صرفا به مأموریتهای خدماتی و نگهبانی و غیرتخصصی به سبک سدههای گذشته میپردازند، خاتمه یافته است و به تعبیر تحلیلگر بلژیکی مرکز مطالعات سیاسی اروپا در مصاحبه با شبکه REF/RL سلاحهای جدید نظامی فقط توسط سربازان حرفهای کاربرد پیدا خواهد کرد و نه سربازان وظیفهای که فقط قرار است به مدت یک سال و یا کمتر خدمت کنند، استفاده از سربازان وظیفه برای به کارگیری تکنولوژیهای نوین، ایده خوبی نیست. نکته شایان توجه دیگر در همین ارتباط مقوله چابکسازی سازمانها و نیروهای مسلح است که در بسیاری از کشورها به منظور افزایش کارآمدی نیروهای مسلح در حال انجام است و به نظر میرسد حرفهای شدن نیروهای مسلح و اصل چابکی در قالبهای سربازی وظیفه با شکل سنتی و قدیمی آن در تقابل است.
در یک مطالعه و بررسی علمی انجام شده در خصوص خدمت نظام وظیفه در ۱۹۷ کشور جهان نتایج زیر در قالب شش مدل خدمتی به دست آمده است که بدین شرح است:
در ۱۱۲ کشور جهان (۵۷ درصد کشورهای مورد مطالعه) اساسا سربازی اجباری وجود ندارد.
۲۸ کشور سربازی اجباری یک سال و کمتر دارند دکه ۱۴ درصد حجم نمونه را شامل میشود.
۲۰ کشور یا حدود ۱۰ درصد حجم نمونه سربازی اجباری ۱۸ ماه و یا بیشتر و غیرانتخابی همراه با به کارگیری در امور عملیاتی نظامی دارند.
۱۴ کشور (۷ درصد حجم نمونه) فقط سربازی انتخابی دارند.
۱۵ کشور (۸ درصد حجم نمونه، از ترکیب نیروهای داوطلب و اجباری استفاده میکنند.
و بالاخره ۸ کشور (۴ درصد نمونه مطالعاتی) صرفا در امور مدنی یا به صورت نظامی غیرمسلح از نیروی سرباز استفاده میکنند.
مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در ادامه مزایا و مطلوبیتهای سربازی داوطلبانه بسیجی محور و نیز حرفهای را برای کشور بدین شرح برشمرد:
الف ـ مزایا و مطلوبیتهای سربازی داوطلبانه بسیجی محور عبارتند از:
۱ـ همسویی این مدل و الگو با نظام معنایی و گفتمان انقلاب اسلامی ایران که در آن حاکمیت فرهنگ و ارزشهای اسلامی از یک سو و رضایت مردم و سرمایه اجتماعی محور تصمیمگیریها قلمداد میشود.
۲ـ بروز و ظهور عنصر حق انتخاب و اختیار که در بعد داوطلبانه بودن خدمت معنا و مفهوم پیدا میکند.
۳ـ بروز و ظهور کرامت انسانی و عزت نفس و شخصیت سربازان.
۴ـ زمینهسازی برای افزایش نرخ بهرهوری خدمت سربازی در کشور.
۵ـ بهرهگیری فعال از تواناییها و تخصصهای داوطلبان در طی خدمت.
ب ـ مزایا و مطلوبیتهای سربازی حرفهای (علمی ـ تخصصی)
۱ـ حذف قاعده اجبار و تکلف از سربازی.
۲ـ ارزش یافتن تخصص و کارآمدی در دوره سربازی.
۳ـ امکان ارتقای عزت نفس و منزلت اجتماعی سربازان.
۴ـ تغییر نگاه و رویکرد جامعه نیروهای مسلح به سربازان از نیروهای ضعیف و مسلوب الاراده به نیروهایی همسان سایر درجه داران و افسران نیروهای مسلح.
۵ـ زمینه برای صرفهجویی اقتصادی و مالی در نیروهای مسلح به دلیل امکان استفاده از این سربازان پیمانی و حرفهای پنج ساله ـ ۱۰ ساله و ۱۵ ساله و نهایتا ۲۰ ساله.
ارسال دیدگاه