رهبر معظم انقلاب در اجلاس جهانی علمای امت و بیداری اسلامی:
بیداری اسلامی سالم بماند قادر به رقم زدن تمدن اسلامی خواهد بود/غفلت مابراى دشمنان مافرصتآفرین است
خبرگزاری پانا: اجلاس علما و بیداری اسلامی صبح امروز (دوشنبه) با حضور صدها نفر از علماء، اندیشمندان، نخبگان و روحانیون برجسته جهان اسلام و با سخنان حضرت آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب اسلامی، آغاز بکار کرد.
به گزارش خبرگزاری پانا به نقل از پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری ،حضرت آیت الله خامنه ای رهبر انقلاب اسلامی در سخنان مهمی در این اجلاس ضمن آسیب شناسی نهضت های بیداری اسلامی در شمال آفریقا و منطقه از پنج منظرِ لزومِ"حفظ مرجعیت پایگاههای دینی"، "ترسیم هدف بلند مدت"، "پرهیز از تجربه تلخ دل خوش کردن به وعده های غرب"، "هوشیاری در قبال توطئه ایجاد درگیری خونین فرقه ای، مذهبی و قومی" و "فراموش نکردن موضوع فلسطین بعنوان شاخص اساسی و محک نهضت ها"، تاکید کردند: "ایستادگی بر سر اصول اسلامی" و "حضور مردم در صحنه"، دو عامل اصلی و کلیدی است که موجب خنثی شدن همه توطئه ها، ترفندها و مکر دشمنان خواهد شد.
حضرت آیت الله خامنه ای در ابتدای سخنان خود، بیداری اسلامی را پدیدهی شگرفی خواندند که اگر سالم بماند و ادامه یابد، زمینه ساز سربرآوردنِ تمدناسلامی در چشماندازی نه چندان دور دست، خواهد بود.
ایشان با اشاره به وحشت سخنگویان جبههی استکبار و ارتجاع، از به زبان آوردن نام بیداری اسلامی خاطر نشان کردند: بیداری اسلامی اکنون حقیقتی است که تقریباً در سراسر دنیای اسلام میتوان نشانههای آن را دید و بارزترین نشانهی آن، اشتیاق افکار عمومی و بویژه قشرهای جوان، به احیاء مجد و عظمت اسلام و آشکار شدن چهرهی وقیح و ستمگر و مستکبر دولتهای سلطه گر است.
رهبر انقلاب اسلامی ابعاد این بیداری مبارک را بسیار گسترده و دارای امتدادی رمزگونه دانستند و افزودند: همواره تحقق معجزهگونه وعدههای الهی، نشانهی امیدبخشی است که تحقق وعدههای بزرگتر را نوید میدهد.
حضرت آیت الله خامنه ای با بیان نمونه های قرآنی از تحقق وعده های الهی که زمینه ساز تحقق وعده های بزرگتر بوده اند، آنها را تاکتیک ربوبی خواندند و تاکید کردند: پیروزی انقلاب اسلامی در ایران یک نمونه آشکار از این تاکتیک ربوبی است زیرا آن روز که اسلام در ایران پیروز شد و توانست دژ آمریکا و صهیونیزم را در یکی از حساسترین کشورهای این منطقهی بسیار حساس، فتح کند اهل عبرت و حکمت دانستند که اگر صبر و بصیرت را به کار گیرند فتوحات دیگر پیدرپی فرا خواهد رسید، که البته، فرا رسید.
ایشان با تاکید بر اینکه پیروزی انقلاب اسلامی و تحقق واقعیتهای درخشان آن، در سایهی اعتماد به وعدهی الهی و صبر و مقاومت و استمداد از خداوند بوده است، افزودند: امروز این تجربهی گرانبها در دسترس ملتهایی است که در برابر استکبار و استبداد قد علم کرده و توانستهاند حکومتهای فاسد وگوش به فرمان و وابسته به امریکا را سرنگون ساخته یا متزلزل کنند.
رهبر انقلاب اسلامی بعد از بیان این مقدمه به آسیب شناسی بیداری اسلامی و تهدیدهای پیش روی نهضت های منطقه، پرداختند.
نقش برجسته، تاثیر گذار و هدایتگر علمای دین و مصلحان دینی در تحولات بزرگ و حرکت های اصلاحی منطقه و کشورهای اسلامی اولین نکته ای بود که حضرت آیت الله خامنه ای به آن اشاره کردند.
رهبر انقلاب اسلامی با یادآوری وظیفهی سنگین عالمان دین در این خصوص، تاکید کردند: علمای دین و رجال دیندار و دینمدار، باید بشدت مراقب و دقیق باشند.
حضرت آیت الله خامنه ای با اشاره به تلاش مزدوران و وابستگان آمریکا و صهیونیسم برای تراشیدن مرجعیت های فکری نامطمئن و همچنین آلوده کردن اهل دین و تقوا، خاطر نشان کردند: نشستن بر سفرهی رنگین متاع دنیا وآلوده شدن به صله و احسان صاحبان زر و زور و نمکگیر شدن در برابر طاغوتهای شهوت و قدرت، خطرناکترین عامل جدایی از مردم و از دست دادن اعتماد و صمیمیت آنها است.
دومین نکته ای که رهبر انقلاب در آسیب شناسی بیداری اسلامی به آن اشاره کردند، لزوم ترسیم هدف بلندمدت و نهایی برای بیداری اسلامی بود.
حضرت آیت الله خامنه ای تاکید کردند: این هدف نهایی، نمیتواند چیزی کمتر از «ایجاد تمدن درخشان اسلامی» باشد.
ایشان با تاکید بر اینکه نباید با نگاه شتابزده و یا بدبینانه به این چشمانداز نگریست، در تبیین لوازم تمدن سازی اسلامی، افزودند: استقرار حکومت مردمی بر اساس قوانین برگرفته از قرآن، اجتهاد و پاسخگویی به نیازهای نو به نوِ بشر، پرهیز از تحجر و ارتجاع و بدعت و التقاط، ایجاد رفاه و ثروت عمومی، استقرار عدالت، رهایی از اقتصاد مبتنی بر ویژه خواری و ربا و تکاثر، گسترش اخلاق انسانی، دفاع از مظلومان عالم، تلاش و کار و ابتکار، و شکستن حلقه انحصارات علمی و اقتصادی و سیاسی قدرتهای سلطه گر از شاخصه های تمدن اسلامی است.
توجه به تجربه تلخ و دهشتناك تبعیت از غرب در سیاست و اخلاق و رفتار و سبك زندگی، سومین نکته ای بود که رهبر انقلاب اسلامی در بیان تهدیدهای پیش روی نهضت های بیداری اسلامی مطرح کردند.
حضرت آیت الله خامنه ای با اشاره به آفات مهلکِ بیش از یك قرن تبعیت کشورهای اسلامی از فرهنگ و سیاست دولتهای مستكبر، از جمله وابستگی و ذلت سیاسی، فلاكت و فقر اقتصادی، سقوط فضیلت و اخلاق، و عقبماندگی خجلتآور علمی افزودند: وعدهها و وعیدهای آمریکا و غرب نباید در تصمیمها و اقدامهای نخبگان سیاسی و در حركت عظیم مردمی اثر بگذارد.
ایشان خاطر نشان کردند: دولت ها و حکومت هایی که در طول سالیان به وعدههای آمریكا دل خوش كردند و تسلیم مستکبران بودند، نتوانستند گِرهی از كار ملت خود بگشایند یا ستمی را از خود یا دیگران بر طرف كنند؛ وحتی نتوانستند از ویرانی یك خانهی فلسطینی در سرزمینی که متعلق به فلسطینیان است، جلوگیری کنند.
نكتهی چهارمی که رهبر انقلاب اسلامی به ان اشاره کردند، تهدید خطرناکِ تبدیل نهضت های بیداری اسلامی به معارضههای خونین فرقهئی و مذهبی و قومی و ملّی بود.
حضرت آیت الله خامنه ای گفتند: این توطئه هماكنون از سوی سرویسهای جاسوسی غرب و صهیونیزم با كمك دلارهای نفتی و سیاستمداران خودفروخته، از شرق آسیا تا شمال آفریقا و بویژه در منطقهی عربی، با جدیت و اهتمام دنبال میشود و پولی که میتوانست در خدمت بهروزی خلق خدا باشد، خرج تهدید و تكفیر و ترور و بمبگذاری و ریختن خون مسلمانان و برافروختن آتش كینههای دراز مدت شده است.
ایشان با تاکید بر اینکه نگاه هوشمندانه به صحنهی درگیریهای داخلی، دست دشمن را در پس این فاجعهها به روشنی نشان میدهد، تاکید کردند: وظیفه مصلحان و نخبگان دینی و سیاسی در این ماجرا بسیار سنگین است.
رهبر انقلاب اسلامی با اشاره به شرایط لیبی، مصر، تونس، سوریه، پاكستان، عراق و لبنان افزودند: تبلیغات غرب و رسانههای منطقهای وابسته و مزدور، جنگ ویرانگر در سوریه را نزاع شیعه و سنّی وانمود میكند و حاشیهی امنی برای صهیونیستها و دشمنان مقاومت در سوریه و لبنان پدید میآورد، درحالیکه دو طرف نزاع در سوریه، نه سنّی و شیعه، بلكه طرفداران مقاومت ضدصهیونیستی و مخالفان آنند.
حضرت آیت الله خامنه ای به مسائل بحرین نیز اشاره کردند و گفتند: در بحرین، اکثریتی مظلوم که سالهای متمادی از حق رأی و دیگر حقوق اساسی یک ملت، محروم بوده، به مطالبهی حق خود برخاستهاند، اما چون این اکثریت مظلوم، شیعهاند و حکومت جبارِ سکولار، متظاهر به سنیگری است، دستگاههای تبلیغاتی اروپا و امریکا و هم پیاله های آنها در منطقه، آن را نزاع شیعه و سنی جلوه می دهند.
ایشان با طرح این سوال که آیا این تصویر، حقیقت ماجرا است؟ تاکید کردند: این مسایل است که علمای دین و مصلحان منصف را به تأمل و دقت و احساس مسئولیت فرامیخواند و شناختن هدفهای دشمنان در عمده کردن اختلافات مذهبی و قومی و حزبی را بر همه فرض میسازد.
پنجمین و آخرین نکته ای که رهبرانقلاب اسلامی بعنوان شاخص و محک شناخت درستی مسیر نهضت های بیداری اسلامی بیان کردند، چگونگی موضعگیری آنان در قبال مسألهی فلسطین بود.
حضرت آیت الله خامنه ای تاکید کردند: هر کس که شعار آزادی قدس شریف و نجات ملت فلسطین و سرزمین فلسطین را نپذیرد و یا به حاشیه ببرد و به جبههی مقاومت پشت کند، متهم است.
ایشان افزودند: امت اسلامی باید در همه جا و همه وقت، این معیار و شاخص نمایان و اساسی را مدنظر داشته باشد.
رهبر انقلاب اسلامی در بخش پایانی سخنان خود در همایش علما و بیداری اسلامی، "ایستادگی بر سر اصول اسلامی" و "حضور مردم در صحنه" را دو عامل اساسی برای خنثی شدن توطئه دشمنان برشمردند و خاطر نشان کردند: این دو عامل در همه جا کلید فتح و فرج است.
حضرت آیت الله خامنه ای تحقق این دو عامل را منوط به "ایمان صادقانه به وعدهی الهی" و "تلاش مخلصانه و تبیین صادقانه" دانستند و افزودند: ملتی که صدق و صمیمیت پیشوایان را باور کند، صحنه را از حضور پر برکت خود رونق میبخشد؛ و هر جا که ملت با عزم راسخ در صحنه بماند هیچ قدرتی توان شکست دادن آن را نخواهد داشت.
در پایان سخنان رهبر انقلاب اسلامی در اجلاس علما و بیداری اسلامی، ایشان با حضور در جمع علما، نخبگان و متفکران از نزدیک با آنان دیدار و گفتگو کردند.
متن کامل سخنان رهبر معظم انقلاب
متن کامل بیانات ولی امر مسلمین که صبح امروز (دوشنبه) در اجلاس جهانی «علمای امت و بیداری اسلامی» ایراد فرمودند، بدین شرح است:
بسم الله الرّحمن الرّحیم
و الحمد لله ربّ العالمین و الصّلاة و السّلام علی سیّدنا محمّد المصطفی و ءاله الأطیبین
و صحبه المنتجبین و من تبعهم باحسان الی یوم الدّین
به شما میهمانان عزیز خوشامد میگویم و از خداوند عزیز و رحیم میخواهم که به این تلاش جمعی برکت دهد و آن را گام مؤثری در جهت بهروزی مسلمانان سازد. «انّه سمیع مجیب».
موضوع «بیداری اسلامی» که شما در این اجلاس به آن خواهید پرداخت، امروزه در صدر فهرست مسائل جهان اسلام و امت اسلامی است؛ پدیدهی شگرفی است که اگر باذن اللَّه سالم بماند و ادامه یابد، قادر خواهد بود سربرآوردنِ تمدن اسلامی را در چشم اندازی نه چندان دوردست، برای امت اسلامی و آنگاه برای جهان بشریت رقم زند.
آنچه امروز در برابر چشم ما است و هیچ انسان مطّلع و هوشمندی نمیتواند آن را انکار کند، آن است که اکنون اسلام از حاشیه ی معادلات اجتماعی و سیاسی جهان خارج شده و در مرکز عناصر تعیین کننده ی حوادث عالم، جایگاهی برجسته و نمایان یافته است و نگاه تازه ای را در عرصه ی زندگی و سیاست و حکومت و تحولات اجتماعی عرضه میکند؛ و این در دنیای کنونی که پس از شکست کمونیزم و لیبرالیزم، دچار خلأ عمیق فکری و نظری است. پدیده ای مهم و پرمعنی به شمار میرود. این نخستین اثری است که حوادث سیاسی و انقلابی در شمال آفریقا و منطقه ی عربی، در مقیاس جهانی بر جای گذاشته است، و خود مبشّر حقایق بزرگتری است که در آینده اتفاق خواهد افتاد.
بیداری اسلامی که سخنگویان جبهه ی استکبار و ارتجاع حتّی از به زبان آوردن نام آن نیز پرهیز می کنند و می ترسند، حقیقتی است که اکنون تقریباً در سراسر دنیای اسلام می توان نشانه های آن را دید. بارزترین نشانه ی آن، اشتیاق افکار عمومی و بویژه در قشرهای جوان، به احیاء مجد و عظمت اسلام و آگاه شدن آنان از ماهیت نظام سلطه ی بین المللی و آشکار شدن چهره ی وقیح و ستمگر و مستکبر دولتها و کانون هائی است که بیش از دویست سال شرق اسلامی و غیراسلامی را در زیر پنجه های خونین خود فشرده و با نقاب تمدن و فرهنگ، هستی ملت ها را دستخوش قدرت طلبیِ بیرحمانه و تجاوزگرانه ی خود کرده اند.
ابعاد این بیداری مبارک بسی گسترده و دارای امتدادی رمزگونه است؛ ولی آنچه از دستاوردهای نقد آن در چند کشور شمال آفریقا دیده شد، میتواند دلها را به نتائج بزرگ و شگرف آینده به اطمینان برساند. همواره تحقق معجزگون وعده های الهی، نشانه ی امیدبخشی است که تحقق وعده های بزرگتر را نوید میدهد. حکایت قرآن از دو وعده ای که خداوند به مادر موسی داد، نمونه ای از این تاکتیک ربوبی است.
در آن هنگامه ی دشوار که فرمان به آب افکندن صندوق حامل نوزاد داده شد، خطاب الهی وعده فرمود که: «انّا رادّوه الیک و جاعلوه من المرسلین».(۱) تحقق وعده ی اول که وعده ی کوچکتر و مایه ی دلخوشی مادر بود، نشانه ی تحقق وعده ی رسالت شد، که بسی بزرگتر و البته مستلزم رنج و مجاهدت و صبر بلندمدت بود: «فرددناه الی امّه کی تقرّ عینها و لا تحزن و لتعلم انّ وعد اللَّه حقّ».(۲) این وعده ی حق، همان رسالت بزرگ است که پس از چند سال تحقق یافت و مسیر تاریخ را تغییر داد.
نمونه ی دیگر، یادآوری قدرت فائقه ی الهی در سرکوب مهاجمان به بیت شریف است، که خداوند به وسیله ی پیامبر اعظم، برای تشویق مخاطبان، به امتثال امر: «فلیعبدوا ربّ هذا البیت»(۳) به کار میبرد و میفرماید: «أ لم یجعل کیدهم فی تضلیل».(۴)
یا برای تقویت روحی پیامبر محبوبش و باور وعده ی : «ما ودّعک ربّک و ما قلی»،(۵) از یادآوری نعمت معجزگون : «أ لم یجدک یتیما فأوی. و وجدک ضالّا فهدی» بهره میگیرد. و چنین نمونه هائی در قرآن بسیار است.
آن روز که اسلام در ایران پیروز شد و توانست دژ آمریکا و صهیونیزم را در یکی از حساسترین کشورهای این منطقه ی بسیار حساس فتح کند، اهل عبرت و حکمت دانستند که اگر صبر و بصیرت را به کار گیرند، فتوحات دیگر پی درپی فرا خواهد رسید؛ و فرا رسید.
واقعیتهای درخشان در جمهوری اسلامی که دشمنان ما بدان اعتراف می کنند، همه در سایه ی اعتماد به وعده ی الهی و صبر و مقاومت و استمداد از خداوند به دست آمده است. مردم ما همواره در برابر وسوسه ی ضعفائی که در مقاطع اضطراب انگیز، ندای: «انّا لمدرکون»(۶) سر میدادند، نهیب زده اند که : «کلاّ انّ معی ربّی سیهدین».(۷)
امروز این تجربه ای گرانبهاء در دسترس ملتهائی است که در برابر استکبار و استبداد قد علم کرده و توانسته اند حکومتهای فاسد و گوش به فرمان و وابسته به آمریکا را سرنگون ساخته یا متزلزل کنند.
ایستادگی و صبر و بصر و اعتماد به وعده ی: «و لینصرنّ اللَّه من ینصره انّ اللَّه لقویّ عزیز»(۸) خواهد توانست این مسیر افتخار را تا رسیدن به قله ی تمدن اسلامی، در برابر امت اسلامی هموار کند.
اکنون در این جلسه ی مهم که جمعی از علمای امت از کشورها و مذاهب گوناگون اسلامی در آن حضور یافته اند، شایسته میدانم به بیان چند نکته ی لازم در مسائل بیداری اسلامی بپردازم:
اولین مطلب آن است که نخستین امواج بیداری در کشورهای این منطقه که همزمان با آغاز ورود پیشقراولهای استعمار آغاز شد، غالباً به وسیله ی علمای دین و مصلحان دینی پدید آمد. نام رهبران و شخصیتهای برجسته چون سیدجمال الدین و محمد عبده و میرزای شیرازی و آخوند خراسانی و محمود الحسن و محمدعلی و شیخ فضل اللَّه و حاج آقا نوراللَّه و ابوالاعلی مودودی و دهها روحانی معروف بزرگ و مجاهد و متنفذ از کشورهای ایران و مصر و هند و عراق در صفحات تاریخ برای همیشه ثبت و ضبط است.
در دوران معاصر هم نام درخشان «امام خمینى» عظیم چون ستارهى پرفروغى بر تارك انقلاب اسلامى ایران میدرخشد. در این میان، صدها عالم معروف و هزاران عالم غیرمعروف نیز، امروز و دیروز، نقشآفرین حوادث اصلاحى بزرگ و كوچك در كشورهاى گوناگون بودهاند. فهرست مصلحان دینى از قشرهاى غیرروحانى همچون حسنالبناء و اقبال لاهورى نیز بلند و اعجابانگیز است.
روحانیان و رجال دینشناس كمابیش در همه جا مرجع فكرى و سنگ صبور روحى مردم بودهاند و هرجا كه در هنگامهى تحولات بزرگ، در نقش هدایتگر و پیشرو ظاهر شده و در پیشاپیش صفوف مردم در مواجهه با خطرات حركت كردهاند، پیوند فكرى میان آنان و مردم افزایش یافته و انگشت اشارهى آنان در نشان دادن راه به مردم، اثرگذارتر بوده است. این به همان اندازه كه براى نهضت بیدارى اسلامى داراى سود و بركت است، براى دشمنان امت و كینهورزان با اسلام و مخالفان حاكمیت ارزشهاىاسلامى ، دغدغهآفرین و نامطلوب است و سعى میكنند این مرجعیت فكرى را از پایگاههاى دینى سلب كرده و قطبهاى جدیدى براى آن بتراشند؛ كه به تجربه دریافتهاند كه با آنان میتوان بر سر اصول و ارزشهاى ملى براحتى معامله كرد! چیزى كه در مورد عالمان باتقوا و رجال دینىِ متعهد هرگز اتفاق نخواهد افتاد.
این، وظیفهى عالمان دین را سنگینتر میكند. آنها باید با هوشیارى و دقت فراوان، و با شناخت شیوهها و ترفندهاى فریبندهى دشمن، راه نفوذ را بكلى ببندند و فریب دشمن را ناكام كنند. نشستن بر سفرهى رنگین متاع دنیا، از بزرگترین آفتها است. آلوده شدن به صله و احسانِ صاحبان زر و زور و نمكگیر شدن در برابر طاغوتهاى شهوت و قدرت، خطرناكترین عامل جدائى از مردم و از دست دادن اعتماد و صمیمیت آنها است. منیّت و قدرتطلبى كه سستعنصران را به گرایش به سوى قطبهاى قدرت فرا میخواند، بستر آلودگى به فساد و انحراف است. این آیهى قرآن را همواره باید در گوش داشته باشند كه: «تلك الدّار الأخرة نجعلها للّذین لایریدون علوّا فى الأرض و لا فسادا و العاقبة للمتّقین».(۹)
امروز در دوران حركتهاى امیدبخش بیدارى اسلامى، گاه صحنههائى دیده میشود كه نمایشگر تلاش عملهى آمریكا و صهیونیسم براى تراشیدن مرجعیتهاى فكرىِ نامطمئن از یك سو، و تلاش قارونهاى شهوتران براى كشاندن اهل دین و تقوا بر سر بساط مسموم و آلودهى خود، از سوى دیگر است. علماى دین و رجال دیندار و دینمدار، باید بشدت مراقب و دقیق باشند.
دومین نكته، لزوم ترسیم هدف بلندمدت براى بیدارى اسلامى در كشورهاى مسلمان است؛ نقطهى متعالى و والائى كه بیدارى ملتها را باید سمت و سو دهد و آنان را به آن نقطه برساند. با شناسائى این نقطه است كه میتوان نقشهى راه را ترسیم كرد و هدفهاى میانى و نزدیك را در آن مشخص نمود.
امروز در دوران حركتهاى امیدبخش بیدارى اسلامى، گاه صحنههائى دیده میشود كه نمایشگر تلاش عملهى آمریكا و صهیونیسم براى تراشیدن مرجعیتهاى فكرىِ نامطمئن از یك سو، و تلاش قارونهاى شهوتران براى كشاندن اهل دین و تقوا بر سر بساط مسموم و آلودهى خود، از سوى دیگر است. علماى دین و رجال دیندار و دینمدار، باید بشدت مراقب و دقیق باشند.
دومین نكته، لزوم ترسیم هدف بلندمدت براى بیدارى اسلامى در كشورهاى مسلمان است؛ نقطهى متعالى و والائى كه بیدارى ملتها را باید سمت و سو دهد و آنان را به آن نقطه برساند. با شناسائى این نقطه است كه میتوان نقشهى راه را ترسیم كرد و هدفهاى میانى و نزدیك را در آن مشخص نمود.
این هدف نهائى نمیتواند چیزى كمتر از «ایجاد تمدن درخشان اسلامى» باشد. امت اسلامى با همهى ابعاض خود در قالب ملتها و كشورها، باید به جایگاه تمدّنىِ مطلوب قرآن دست یابد. شاخصهى اصلى و عمومى این تمدن، بهرهمندى انسانها از همهى ظرفیتهاى مادى و معنوىاى است كه خداوند براى تأمین سعادت و تعالى آنان، در عالم طبیعت و در وجود خود آنان تعبیه كرده است. آرایش ظاهرى این تمدن را در حكومت مردمى، در قوانین برگرفته از قرآن، در اجتهاد و پاسخگوئى به نیازهاى نوبهنوى بشر، در پرهیز از تحجر و ارتجاع و نیز بدعت و التقاط، در ایجاد رفاه و ثروت عمومى، در استقرار عدالت، در خلاص شدن از اقتصاد مبتنى بر ویژهخوارى و ربا و تكاثر، در گسترش اخلاق انسانى، در دفاع از مظلومان عالم، و در تلاش و كار و ابتكار، میتوان و باید مشاهده كرد. نگاه اجتهادى و عالمانه به عرصههاى گوناگون، از علوم انسانى تا نظام تعلیم و تربیت رسمى، و از اقتصاد و بانكدارى تا تولید فنى و فناورى، و از رسانههاى مدرن تا هنر و سینما، و تا روابط بینالملل و غیره و غیره، همه از لوازم این تمدنسازى است.
تجربه نشان داده است كه اینها همه، كارهاى ممكن و در دسترس توانائیهاى جوامع ما است. نباید با نگاه شتابزده یا بدبینانه به این چشمانداز نگریست. بدبینى به توانائیهاىخود، كفران نعمت الهى است؛ و غفلت از امداد الهى و كمك سنتهاى آفرینش، فرو لغزیدن به ورطهى: «الظّانّین باللَّه ظنّ السّوء»(۱۰) است. ما میتوانیم حلقهى انحصارات علمى و اقتصادى و سیاسىِ قدرتهاى سلطهگر را بشكنیم و امت اسلامى را پیشروِ احقاق حق اكثریت ملتهاى جهان كه اینك مقهور اقلیت مستكبرند، باشیم.
تمدن اسلامى میتواند با شاخصههاى ایمان و علم و اخلاق و مجاهدت مداوم، اندیشهى پیشرفته و اخلاق والا را به امت اسلامى و به همهى بشریت هدیه دهد و نقطهى رهائى از جهانبینى مادى و ظالمانه و اخلاقِ به لجن كشیدهاى كه اركان تمدن امروزىِ غربند، باشد.
مطلب سوم آن است كه در نهضتهاى بیدارى اسلامى باید تجربهى تلخ و دهشتناك تبعیت از غرب در سیاست و اخلاق و رفتار و سبك زندگى، مورد توجه دائم باشد. كشورهاى مسلمان در بیش از یك قرن تبعیت از فرهنگ و سیاست دولتهاى مستكبر، به آفات مهلكى همچون وابستگى و ذلت سیاسى، فلاكت و فقر اقتصادى، سقوط فضیلت و اخلاق، عقبماندگى خجلتآور علمى، دچار شدند؛ و این در حالى بود كه امت اسلامى از سابقهاى افتخارانگیز در همهى این عرصهها برخوردار بود.
این سخن را نباید به معنى دشمنى با غرب دانست. ما با هیچ گروهى از انسانها به خاطر تمایز جغرافیائى، دشمنى نداریم. ما از على (علیهالسّلام) آموختهایم كه در بارهى انسانها فرمود : «امّا اخ لك فى الدّین او نظیر لك فى الخلق».(۱۱) ادعانامهى ما، علیه ظلم و استكبار، و تحكّم و تجاوز، و فساد و انحطاط اخلاقى و عملى است كه از سوى قدرتهاىاستعمارى و استكبارى بر ملتهاى ما وارد شده است. هماكنون نیز تحكّمها و دخالتها و زورگوئیهاى آمریكا و برخى دنبالهروانش در منطقه را در كشورهائى كه نسیم بیدارى در آنها به طوفان قیام و انقلاب بدل شده است، مشاهده میكنیم.
وعدهها و وعیدهاى آنان نباید در تصمیمها و اقدامهاى نخبگان سیاسى و در حركت عظیم مردمى اثر بگذارد. در اینجا نیز باید از تجربهها درس بیاموزیم. آنها كه در طول سالیان به وعدههاى آمریكا دل خوش كرده و ركون به ظالم را مبناى مشى و سیاست خود ساختند، نتوانستند گرهى از كار ملت خود بگشایند، یا ستمى را از خود یا دیگران برطرف كنند. آنها با تسلیم در برابر آمریكا نتوانستند از ویرانىِ حتّى یك خانهى فلسطینى در سرزمینى كه متعلق به فلسطینیان است، جلوگیرى كنند. سیاستمداران و نخبگانىكه فریفتهى تطمیع یا مرعوب تهدید جبههى استكبار شوند و فرصت بزرگ بیدارى اسلامى را از دست دهند، باید از این تهدید الهى بیمناك باشند كه فرمود: «أ لم تر الى الّذین بدّلوا نعمت اللَّه كفرا و احلّوا قومهم دار البوار. جهنّم یصلونها و بئس القرار».(۱۲)
نكتهى چهارم آن است كه امروز یكى از خطرناكترین چیزهائى كه نهضت بیدارى اسلامى را تهدید میكند، اختلافافكنى و تبدیل این نهضتها به معارضههاى خونین فرقهاى و مذهبى و قومى و ملّى است. این توطئه هماكنون از سوى سرویسهاى جاسوسى غرب و صهیونیزم، با كمك دلارهاى نفتى و سیاستمداران خودفروخته، از شرق آسیا تا شمال آفریقا و بویژه در منطقهىعربى ، با جد و اهتمام دنبال میشود و پولى كه میتوانست در خدمت بهروزى خلق خدا باشد، خرج تهدید و تكفیر و ترور و بمبگذارى و ریختن خون مسلمانان و برافروختن آتش كینههاى درازمدت میگردد. آنها كه قدرت یكپارچهى اسلامى را مانع هدفهاى خبیث خود میدانند، دامنزدن به اختلافها در درون امت اسلامى را آسانترین راه براى مقصود شیطانى خود یافتهاند و تفاوتهاى نظرى در فقه و كلام و تاریخ و حدیث را - كه طبیعى و اجتنابناپذیر است - دستاویز تكفیر و خونریزى و فتنه و فساد ساختهاند.
نگاه هوشمندانه به صحنهى درگیریهاى داخلى، دست دشمن را در پس این فاجعهها بروشنى نشان میدهد. این دست غدّار، بىشك از جهلها و عصبیتها و سطحىنگرىها در میان جوامع ما بهرهبردارى میكند و بر روى آتش، بنزین میریزد. وظیفهى مصلحان و نخبگان دینى و سیاسى در این ماجرا بسیار سنگین است.
اكنون لیبى به گونهاى، مصر و تونس به گونهاى، سوریه به گونهاى، پاكستان به گونهاى، و عراق و لبنان به گونهاى درگیر یا در معرض این شعلههاى خطرناكند. باید بشدت مراقب و در پى علاج بود. سادهاندیشى است كه این همه را به عوامل و انگیزههاى عقیدتى و قومى نسبت دهیم. تبلیغات غرب و رسانههاى منطقهاىِ وابسته و مزدور، جنگ ویرانگر در سوریه را نزاع شیعه و سنّى وانمود میكنند و حاشیهى امنى براى صهیونیستها و دشمنان مقاومت در سوریه و لبنان پدید مىآورد. این در حالى است كه دو طرف نزاع در سوریه، نه سنّى و شیعه، بلكه طرفداران مقاومت ضدصهیونیستى و مخالفان آنند. نه دولت سوریه یك دولت شیعى، و نه معارضهى سكولار و ضد اسلامِ آن یك گروه سنّىاند. تنها هنر گردانندگان این سناریوى فاجعهآمیز آن است كه توانستهاند از احساسات مذهبىِ سادهاندیشان در این آتشافروزى مهلك استفاده كنند. نگاه به صحنه و دستاندركاران سطوح مختلف آن، میتواند مسئله را براى هر انسان منصفى روشن كند.
این موج تبلیغات در مورد بحرین نیز به گونهاى دیگر به دروغ و فریب سرگرم است. در بحرین، اكثریتى مظلوم كه سالهاى متمادى است از حق رأى و دیگر حقوق اساسىیك ملت، محرومند، به مطالبهى حق خود برخاستهاند. آیا چون این اكثریتِ مظلوم شیعهاند و حكومت جبارِ سكولار، متظاهر به سنىگرى است، باید این را نزاع شیعه و سنّى دانست؟ استعمارگران اروپائى و آمریكائى و همپیالههاى آنان در منطقه البته میخواهند چنین وانمود كنند، ولى آیا این حقیقت است؟
اینها است كه علماى دین و مصلحان منصف را به تأمل و دقت و احساس مسئولیت فرا میخواند و شناختن هدفهاى دشمنان در عمده كردن اختلافات مذهبى و قومى و حزبى را بر همه فرض میسازد.
نكتهى پنجم آن است كه درستى مسیر نهضتهاى بیدارى اسلامى را از جمله باید در موضعگیرى آنان در قبال مسئلهى فلسطین جستجو كرد. از۶۰ سال پیش تاكنون داغىبزرگتر از غصب كشور فلسطین بر دل امت اسلامى نهاده نشده است. فاجعهى فلسطین از روز اوّل تاكنون، تركیبى از كشتار و ترور و ویرانگرى و غصب و تعرض به مقدسات اسلامى بوده است. وجوب ایستادگى و مبارزه در برابر این دشمن حربى و غاصب، مورد اتفاق همهى مذاهب اسلامى و محلّ اجماع همهى جریانات صادق و سالِم ملّى بوده است. هر جریانى در كشورهاى اسلامى كه این وظیفهى دینى و ملى را به ملاحظهى خواست تحكّمآمیز آمریكا یا به بهانهى توجیههاى غیرمنطقى، به دست فراموشى بسپارد، نباید انتظار داشته باشد كه به چشم وفادارى به اسلام یا صداقت در ادعاى میهندوستى به او نگریسته شود. این یك محك است. هر كس شعار آزادى قدس شریف و نجات ملت فلسطین و سرزمین فلسطین را نپذیرد یا به حاشیه ببرد و به جبههى مقاومت پشت كند، متهم است. امت اسلامى باید در همه جا و همه وقت، این معیار و شاخصِ نمایان و اساسى را در مدنظر داشته باشد.
میهمانان عزیز! برادران و خواهران!
كید دشمن را هرگز از نظر دور مدارید. غفلت ما براى دشمنان ما فرصتآفرین است. درس على(علیهالسّلام) به ما این است كه: «من نام لم ینم عنه».(۱۳) تجربهى ما در جمهورى اسلامى در این زمینه نیز عبرتآموز است. با پیروزى انقلاب اسلامى در ایران، دولتهاى مستكبر غربى و آمریكا كه مدتهاى مدید پیش از آن، طاغوتهاى ایرانى را در مشت خود گرفته و سرنوشت سیاسى و اقتصادى و فرهنگى كشورمان را رقم میزدند و نیروى پرقدرت ایمان اسلامى در درون جامعه را دستكم گرفته و از توان بسیج و هدایت اسلام و قرآن بىخبر مانده بودند، ناگهان به غفلت خود پى بردند و دستگاههاىحاكمیتى و سرویسهاى اطلاعاتى و اتاقهاى فرمان آنان به كار افتادند تا شكست فاحش خود را جبران كنند.
انواع توطئهها و ترفندها را در این سىوچند سال از آنان دیدهایم. چیزى كه مكر آنان را نقش بر آب كرده است، در اصل دو عامل اساسى است: ایستادگى بر سر اصول اسلامى، و حضور مردم در صحنه. این دو عامل در همه جا كلید فتح و فرج است. عامل اوّل به وسیلهى ایمان صادقانه به وعدهى الهى، و عامل دوم به بركت تلاش مخلصانه و تبیین صادقانه تضمین میشود. ملتى كه صدق و صمیمیت پیشوایان را باور كند، صحنه را از حضور پر بركت خود رونق میبخشد؛ و هر جا كه ملت با عزم راسخ در صحنه بماند، هیچ قدرتى توان شكست دادن آن را نخواهد داشت. این تجربهى موفقى براى همهى ملتهائى است كه با حضور خود بیدارى اسلامى را رقم زدند.
از خداوند متعال هدایت و دستگیرى و كمك و رحمتش را براى شما و همهى ملتهاى مسلمان مسئلت میكنم.
والسّلام علیكم و رحمةالله و بركاته
ارسال دیدگاه