ثبت یک اثر معنوی دیگر شهرستان کازرون در فهرست میراث معنوی کشور
خبرگزاری پانا: مراسم محرم در روستای طبیعی – تاریخی دوان شهرستان کازرون در فهرست میراث معنوی ایران قرار گرفت.
به گزارش خبرگزاری پانا، با ثبت این آیین، جمع مواریث معنوی این شهرستان در فهرست میراث معنوی کشور به سه آیین رسید.
بر اساس این گزارش برگزاری مراسم عاشورا در شهر کازرون و دولچه دوزی در این شهرستان به عنوان دو اثر معنوی، پیش از این در فهرست میراث معنوی ایران قرار گرفته بود.
شهرستان کازرون یکی از کهن ترین شهرهای ایران و فارس به شمار می رود که دارای تنوع فرهنگی و آیینی خاص می باشد به طوری که امروزه بیش از ۲۳۰ اثر تاریخی این شهرستان در فهرست میراث تاریخی ایران قرار گرفته است.
این روستا از جمله روستاهای با قدمت تاریخی- فرهنگی در فارس و ایران می باشد که اخیرا نیز در فهرست روستاهای هدف گردشگری قرار گرفته است.
به گزارش خبرنگار پانا، روستای دوان در ۱۲ کیلومتری شمال شهر فعلی کازرون قرار گرفته است و از جاذبه های گردشگری این روستا معماری و بافت منسجم، قبرستان های تاریخی و کتیبه های مزین به خط کوفی و بقاع متبرکه (امامزاده شاه سلیمان و علامه دوانی)، حمام تاریخی دوان(موزه محلی)، تاکستان های پلکانی، زبان، گویش، آداب و مراسم خاص آن را می توان ذکر کرد.
دوانی ها هر ساله به یاد عاشورای حسینی مراسم خاصی را به جا می آورند که در نوع خود جالب و قابل توجه است. تب و تاب عاشورا از روزهای قبل از شروع محرم در میان مردم بوجود می آید. آنهایی که نذر دارند در تدارک لوازم و مواد اولیه آش و نذورات خود بر می آیند و به ساخت وسایل سینه زنی نظیر دمام و پرچم و ... می پردازند و تمامی کوچه ها را غبار روبی و محل های عزاداری را سیاه پوش می کنند.
در دوان دو محله وجود دارد. محله پایین و محله بالا. مراسم عاشورا از قدیم الایام در این دو محله به طور جداگانه اجرا می شده و تا به امروز نیز ادامه دارد. اهالی محله بالا پس از مدتی از عزاداری در محل خود به محله پایین می روند و اهالی محله پایین نیز همزمان به محله بالا می روند و جابجا می شوند و بدین نحو در هر دو محله هیات عزاداران دو محله به سینه زنی و نوحه سرایی می پردازند.
سینه زنی از شب هفتم شروع می شود و گروه سنج و دمام زن در محل تجمع شروع به نواختن سنج و دمام می کنند و بدین وسیله ندای گرد آمدن اهالی برای اجرای مراسم سینه زنی را سر می دهند.
با نواختن سنج و دمام مردان و زنان به محل تجمع می روند . تجمع مردم محله پایین در میدان کنار بقعه شاه سلیمان و تجمع مردم محله بالا در میدان کنار مسجد اسفندیاری ( مسجد جامع دوان ) صورت می گیرد.
محل تجمع عزاداران، میدانی است که وسط آن را سه دایره متحدالمرکز به فاصله چندین متر تشکیل می دهد که بوسیله رنگ خط کشی شده است. دایره کوچکتر که در مرکز قرار گرفته محل سینه زنی کودکان، دایره دوم محل سینه زنی جوانان و دایره سوم که بزرگتر است به بزرگان و ریش سفیدان اختصاص دارد. قبل از آمدن سرخون (تکخوان= نوحه خوان)، یک نفر که صدایش خوب است، اشعاری را که می توان آن را در اشعار شروع یا آغازین نامید، می خواند و بقیه جواب می دهند. این اشعار معمولا در یک تا دو بیت خلاصه می شود. سینه زنان در حالی که هر یک با دست چپ کمربند نفر سمت چپ خود را گرفته اند در یک دایره قرار می گیرند و هر چه افراد زیادتر شوند محیط دایره بزرگتر می شود.
شب عاشورا علاوه بر این که مردان در میدان سینه زنی تجمع می کنند ، زنان نیز در خانه عهده دار مراسم عاشورا در پای گهواره علی اصغر که با پارچه های رنگین تزیین شده به عزاداری مشغول می شوند و عده ای نیز به پختن آش نذری می پردازند.
در گذشته در این روستا مراسم تعزیه خوانی بر پا بوده که با ممنوعیت تعزیه و تعزیه گردانی، این سنت نیز در دوان فراموش گردید. بعد از ممنوعیت تعزیه در دوان، مردم کتلی می گرفته اند. کتلی کاروان عظیمی بوده که پیشاپیش دسته های سینه زنی به حرکت در می آمده است. در کتلی اسب های زیادی را با پارچه های رنگین تزیین می کرده اند و بر هر کدام نوجوانی که لباسی سیاه برتن داشته سوار می کرده اند که نشان دهنده اهل بیت بعد از اسارت بوده است که این سنت نیز در اثر گذشت زمان به فراموشی سپرده شد. و البته تعزیه خوانی شهر کازرون نیز در سالهای گذشته در فهرست آثار معنوی ایران جای گرفت.
با روی کار آمدن نسل جدید و مهاجرت اکثر اهالی ساکن در این روستا برخی از سنتهای مختص محرم که در گذشته انجام می گرفت رو به فراموشی و یا در حال کمرنگ شدن می باشند لذا ضرورت ثبت این سنتها که در حال منسوخ شدن و تغییر شکل می باشد احساس می گردد. و تنها وظیفه مهم کسانی که برای فرهنگ و آداب و رسوم دل می سوزانند آن است که آنها را را ضبط و ثبت کنند.
به گزارش خبرنگار پانا، تاکنون ۱۸ میراث معنوی استان فارس درفهرست میراث معنوی کشور به ثبت رسیده است که مراسم محرم در روستای تاریخی دوان در شهرستان کازرون در کنار مراسم تعزیه خوانی صحرارود فسا، خمیه های برافراشته زرقان درهمایش سراسری ثبت آیین های عاشورایی کشور که در روزهای ۲۱ و ۲۲ آذرماه جاری در مازندران برگزار شد در فهرست میراث معنوی کشور قرار گرفت.
ارسال دیدگاه