مرضیه برومند: جشنواره تئاتر کودک داریم، اما تئاتر کودک نداریم
تهران (پانا) - دبیر سیویکمین جشنواره بینالمللی تئاتر کودک و نوجوان با اشاره به استقبال هنرمندان از این دوره و ثبت بیش از ۴۵۰ اثر، از حذف بخش بینالملل، تولید خودجوش آثار با محوریت میناب، اجرای نمایش در مناطق کمبرخوردار و ضرورت توسعه زیرساختهای تئاتر کودک و نوجوان سخن گفت و تأکید کرد که مهمترین دغدغه این حوزه، تحقق عدالت فرهنگی و فراهم شدن امکان دسترسی همه کودکان به تئاتر است.
نشست خبری سیویکمین جشنواره بینالمللی تئاتر کودک و نوجوان صبح یکشنبه اول آذرماه با حضور مرضیه برومند دبیر جشنواره، اتابک نادری مدیرکل هنرهای نمایشی، محمدرضا جوادی مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان و علیرضا آقایی مدیر اجرایی جشنواره برگزار شد.
در ابتدای این نشست، علیرضا آقایی ضمن خوشامدگویی به اصحاب رسانه، از همراهی خبرنگاران در انعکاس اخبار جشنواره قدردانی کرد.
اتابک نادری نیز با اشاره به دشواریهای برگزاری رویدادهای فرهنگی در شرایط کنونی، تلاش برای برگزاری جشنواره تئاتر کودک و نوجوان را جلوهای از مقاومت فرهنگی دانست و گفت که همراهی نهادهای مختلف برای حفظ فرهنگ، وحدت و انسجام اجتماعی ارزشمند است.
محمدرضا جوادی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان نیز با قدردانی از مرضیه برومند و همکاران دبیرخانه جشنواره، ابراز امیدواری کرد که این دوره از رویداد بتواند دستاوردی امیدبخش برای کودکان و نوجوانان کشور داشته باشد.
استقبال بیش از ۴۵۰ گروه از جشنواره در شرایط دشوار
مرضیه برومند، دبیر سیویکمین جشنواره بینالمللی تئاتر کودک و نوجوان، با اشاره به استقبال هنرمندان از این دوره گفت: در ابتدا تصور نمیکردم با توجه به سال سختی که پشت سر گذاشتیم، آثار زیادی با چنین کیفیت فنی به جشنواره برسد. فکر میکردم به هر شکل باید جشنواره را برگزار کنیم و از گروهها حمایت کنیم، اما با کمال حیرت بیش از ۴۵۰ اثر ثبتنام کردند که در میان آنها آثار برجستهای وجود داشت.
او با بیان اینکه کیفیت آثار، فرآیند انتخاب را برای هیات انتخاب دشوار کرده بود، افزود: متوجه شدم هر زمان شرایط سخت میشود، هنرمند احساس وظیفه بیشتری میکند و نیروی تازهای برای خلق اثر به دست میآورد. امیدوارم دیگر چنین شرایطی پیش نیاید، اما از تمام گروههایی که با وجود دشواریها آثار خود را خلق کردند، قدردانی میکنم.
برومند ادامه داد: امکان تولید اثر جدید و حضور آن در جشنواره را فراهم کردیم و در نهایت ۳۳ اثر به بخش اصلی راه پیدا کردند. امیدوارم این امکان در همه شهرها وجود داشته باشد تا کودکان و نوجوانان بتوانند فعالیت هنری داشته باشند؛ چراکه کار ما زمانی معنا پیدا میکند که امکان مواجهه با مخاطب فراهم شود.
تولید خودجوش آثار با محوریت میناب و حمایت از کودکان آسیبدیده از جنگ
دبیر جشنواره در تشریح برنامههای این دوره با اشاره به توجه ویژه به موضوع آب و محیط زیست اظهار کرد: به سه اثر با محوریت آب و محیط زیست جایزه میدهیم و از دو اثر نیز تقدیر خواهیم کرد. هیچ سفارشی به گروهها ندادهایم، اما هنرمندان به شکل خودجوش آثار درخشانی با محوریت میناب تولید کردهاند.
او با بیان اینکه نحوه پرداخت هنرمندان به این موضوع به گونهای است که کودکان هنگام تماشای آثار آسیب نبینند، گفت: در بخش فضای باز نیز دو اثر با موضوع میناب داریم که آنها هم به شکل خودجوش تولید شدهاند. همچنین نمایشی از مرجان پورغلامحسین به احترام کودکان میناب اجرا خواهد شد.
برومند درباره بخش بینالملل نیز توضیح داد که با توجه به شرایط اقتصادی و هزینههای این بخش، تمایلی به برگزاری آن نداشته است، اما تصمیمگیری درباره حذف این بخش بهتنهایی در اختیار دبیر جشنواره نبوده است.
او افزود: در جریان دعوت از گروههای خارجی، متولیان برخی کشورها به هنرمندان خود توصیه میکردند به دلیل شرایط موجود در این رویداد شرکت نکنند و سلامت آنها را تضمین نمیکردند. از سوی دیگر، هزینههای این بخش میتوانست صرف حمایت از گروههای داخلی شود. در نهایت تصمیم گرفتیم بخش بینالملل را حذف کنیم.
دبیر جشنواره با اشاره به برنامهریزی برای اجرای نمایشها در مناطق مختلف استان همدان، از جمله روستاها، گفت: تلاش کردیم کودکان مناطق محروم نیز امکان حضور در اجراها را داشته باشند و تجربه تماشای تئاتر را به دست آورند. نخستین تجربههای تئاتری در ذهن کودکان ماندگار میشود و هدف ما فراهم کردن چنین فرصتی برای آنهاست.
او همچنین اعلام کرد حدود ۶۰ کودک که در دو جنگ گذشته پدر یا مادر خود را از دست دادهاند، مهمان جشنواره خواهند بود تا در این رویداد فرصتی برای شادی و تجربه فضایی متفاوت داشته باشند.
اجرای برنامههای جشنواره در بیش از ۲۰۰ نقطه همدان
محمدرضا جوادی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان، نیز با تشریح برنامههای اجرایی این دوره گفت: بر اساس برنامهریزی انجامشده، برنامههای جشنواره در بیش از ۲۰۰ نقطه اجرا خواهد شد. با همکاری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان تلاش میکنیم پوشش جشنواره در روستاهای استان افزایش پیدا کند و ضریب نفوذ آن در مناطق کمبرخوردار نیز گسترش یابد.
او افزود: در هشت سالن شهر همدان و ۹ سالن در مناطق پیرامونی برنامه خواهیم داشت و امیدواریم هفتهای پربار برای مدارس و مجموعههای فعال در حوزه کودک رقم بخورد.
برومند: جشنواره تئاتر کودک داریم، اما تئاتر کودک نداریم
برومند در بخش پرسش و پاسخ، درباره استفاده از فناوریهای دیجیتال در اجراهای تئاتری گفت: بسیاری از گروهها به سمت استفاده از این امکانات رفتهاند و تقریبا همه آنها از پروجکشن استفاده میکنند. من شخصا تئاتر را به شکل ناب آن دوست دارم، اما محدودیت امکانات و افزایش هزینهها باعث شده است اتفاق چندانی در این زمینه رخ ندهد. حتی تامین پروجکشن برای گروهها یکی از چالشهای ما بود.
او درباره تفاوت دوره دبیری خود با دورههای گذشته نیز با اشاره به دشواریهای مالی برگزاری جشنواره بیان کرد: من که نمیتوانم معجزه کنم؛ اگر این جشنواره برگزار شود، خودش معجزه است. شرایط برگزاری مانند کسی است که میخواهد مراسم عروسی برگزار کند و همه برنامهها را به جا بیاورد، اما پولی در اختیار ندارد. تلاش کردم از سازمانهای مختلف منابع مالی جذب کنم و بخش زیادی از وقتم به جای پرداختن به ابعاد هنری جشنواره، صرف تامین بودجه شد.
دبیر جشنواره با انتقاد از نبود حمایت کافی سرمایهگذاران از رویدادهای تئاتری اظهار کرد: اینکه سرمایهداران وارد جریان حمایت از جشنواره نمیشوند، اتفاق خوبی نیست. اگر به جای برگزاری جشنواره تئاتر، یک فیلم سینمایی ساخته میشد، قطعا چنین حمایتی انجام میگرفت. تا زمانی که سازوکاری در کشور تعریف نشود تا بخشی از مالیات افراد صرف فعالیتهای فرهنگی شود، مشکلات موجود برطرف نخواهد شد.
برومند با اشاره به حمایت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از جشنواره گفت: وزارت ارشاد با وجود اینکه کمبودجهترین وزارتخانه کشور است، کمک بسیاری به این رویداد کرده است. همچنین ۷۰ درصد هر بودجهای که در اختیار جشنواره قرار بگیرد، به هنرمندان اختصاص مییابد. تلاش کردیم رقم جوایز را نیز افزایش دهیم، هرچند برخی جوایز مانند جایزه بهترین عروسک را به دلیل تعداد محدود آثار این بخش حذف کردیم.
او با اشاره به حضور ۱۰ اثر در بخش نوجوان جشنواره، سطح آثار این بخش را قابل توجه دانست و ابراز امیدواری کرد که این روند در دورههای آینده نیز ادامه پیدا کند.
برومند در ادامه با انتقاد از وضعیت زیرساختهای تئاتر کودک در کشور تصریح کرد: جشنواره تئاتر کودک داریم، اما تئاتر کودک نداریم. پس از پایان جشنواره میخواهم این موضوع را پیگیری کنم که آیا صرفا اجرای چند نمایش به معنای داشتن تئاتر کودک است؟ حتی در تهران چند نمایش کودک روی صحنه میرود؟ به تئاتر کودک جفا شده و به آن بیتوجهی کردهاند. بسیاری از سالنها نیز تجهیزات لازم برای اجرای نمایشهای کودک را ندارند.
او تاکید کرد: تئاتر کودک یعنی هر شهر یک سالن برای اجرای نمایشهای کودکان داشته باشد، اما بسیاری از بچههای ما اصلا نمیدانند تئاتر چیست و تاکنون نمایشی ندیدهاند.
ضرورت توجه به نوجوانان و توسعه زیرساختهای تئاتر
دبیر جشنواره با اشاره به کمتوجهی به تئاتر نوجوان گفت: نوجوانان به دلیل اینکه مدام با کودکان مقایسه میشوند، در چنین رویدادهایی حضور پیدا نمیکنند. آنها از ۱۲ یا ۱۳ سالگی با خانواده مقابله میکنند و میخواهند نشان دهند که دیگر کودک نیستند. محدودیتها و ممیزیهای نظام فرهنگی نیز باعث شده است کمتر به مسائل و دغدغههای آنها پرداخته شود. باید مسیر برای شکلگیری و گسترش تئاتر نوجوان باز شود.
برومند با اشاره به کیفیت آثار پذیرفتهشده در این دوره افزود: هیات انتخاب با دقت آثار را بررسی کرد و امسال بخش نوجوان بسیار قوی است. هر سال آثاری از کودکان دارای نیازهای ویژه نیز در جشنواره پذیرفته میشود، اما امسال ابتدا تصمیمی برای پذیرش این آثار نداشتم، چون نمیخواستم این اتفاق از سر ترحم باشد. با این حال، پس از تماشای اثری در کانون که بسیار جذاب بود، تصمیم گرفتیم آن را نیز بپذیریم.
علیرضا آقایی، مدیر اجرایی جشنواره نیز در این بخش اعلام کرد که آثار پس از پایان رویداد رها نخواهند شد و برخی گروهها از همین حالا قراردادهایی برای اجرای آثار خود بستهاند. همچنین یک اثر از اصفهان در بخش فضای باز حضور دارد که توسط هنرمندان دارای نیازهای ویژه اجرا میشود.
برومند در ادامه با تاکید بر اینکه برگزاری جشنواره بهتنهایی نمیتواند تضمینکننده رونق یک هنر باشد، گفت: جشنواره زمانی معنا پیدا میکند که یک اثر و موضوع هنری در جامعه رونق داشته باشد، در شهرهای مختلف گسترش پیدا کند و مخاطبان به آن اقبال نشان دهند. ما جشنواره تئاتر کودک و نوجوان داریم، اما تئاتر کودک نداریم. نبود رونق نیز به دلیل فقدان زیرساختهاست.
او با اشاره به ضرورت توجه مسئولان به جایگاه تئاتر کودک و نوجوان اظهار کرد: تئاتر کودک لازمه آگاهیبخشی و امیدبخشی به بچههای ماست. انتظار داریم مسئولان زیرساختها را فراهم کنند، نه اینکه صرفا به ما پول بدهند؛ ما خودمان بلدیم پول درآوریم.
عدالت فرهنگی؛ دغدغه اصلی دبیر جشنواره
برومند درباره خروجی مورد انتظار خود از این دوره نیز گفت: تلاش میکنم جشنواره به شکلی آبرومند برگزار شود، پوستر خوبی داشته باشد و بخشهای مختلف آن منظم پیش برود. شادپیمایی را در گذشته راهاندازی کردم که بهسرعت گسترش یافت و در نقاط مختلف کشور مورد استقبال قرار گرفت.
او افزود: دغدغه شخصی من تحقق عدالت فرهنگی در کشور است. در حال حاضر کودکان بسیاری از مناطق کشور از امکانات فرهنگی محروم هستند. دستاورد این جشنواره برای من این است که بچههایی که در آن حضور پیدا میکنند، خوش بگذرانند، تجربههای خود را با یکدیگر به اشتراک بگذارند و برای فعالیتهای آینده انرژی بگیرند. در نهایت هدفم این است که در هر شهر یک سالن تئاتر داشته باشیم.
دبیر جشنواره همچنین با اشاره به ضرورت اجرای نمایش برای کودکان میناب و بازماندگان این شهر گفت که به دلیل شرایط و درگیریهای موجود هنوز امکان سفر به میناب را پیدا نکرده است، اما اجرای آثاری امیدبخش برای کودکان این منطقه و دیگر مناطق آسیبدیده کشور را ضروری میداند.
نادری: نباید امید و نشاط را از کودکان بگیریم
اتابک نادری، مدیرکل هنرهای نمایشی، در بخش دیگری از این نشست با اشاره به ظرفیت تولید و اجرای نمایش در کشور گفت: گاهی لازم است داشتههای خودمان را نیز یادآوری کنیم. خروجی صدور پروانه اجرای نمایش در مرکز، ارائه مجوز برای حدود ۱۶۰ اثر است که ۳۰ اثر کمدی شبانه و بیش از ۴۰ اثر در حوزه تئاتر کودک و نوجوان هستند.
او با تاکید بر ضرورت تقویت تابآوری و حفظ نشاط کودکان افزود: نباید امید و نشاط را از بچهها بگیریم. ما با آگاهی از اهمیت این موضوع به سراغ برگزاری جشنواره رفتهایم و برای آن هزینه میکنیم. مدیران ما نیز هنر را هزینه نمیدانند، بلکه آن را ضرورتی برای زندگی میدانند.
نادری با بیان اینکه شکلگیری و گردش آثار هنری در بستر فعالیت هنرمندان اتفاق میافتد، ادامه داد: زایش و چرخش آثار در دل حرکت هنرمندان شکل میگیرد. جشنواره بهانهای برای دورهمی هنرمندان و فراهم شدن فرصت زیست و ادامه حیات آثار است. البته تغییرات مدیریتی باعث شده است تداوم لازم در این مسیر وجود نداشته باشد. به همین دلیل نمیگویم جشنواره قرار است چه تحول بزرگی ایجاد کند، بلکه معتقدم همین گردهمایی هنرمندان تئاتر نیز مفید است.
مدیرکل هنرهای نمایشی توسعه تئاتر عروسکی و تقویت تئاتر کودک را از اهداف این مجموعه دانست و گفت: برای توسعه تئاتر عروسکی از آقای حجازیفر درخواست کردهایم یکی از سالنهای خود را در اختیار ما قرار دهند. تقویت تئاتر کودک نیز از دیگر اهداف ماست و امیدوارم بتوانیم به این برنامهها برسیم.
نادری در بخش پایانی نشست با اشاره به رویکرد محتوایی جشنواره امسال خاطرنشان کرد: رسالت ما در این دوره معطوف به موضوع مصرف آب است و به همین دلیل چند اثر با محوریت آب در جشنواره حضور دارند.
جوادی: برای برگزاری جشنواره ۳۰ میلیارد تومان پیشنهاد دادیم
محمدرضا جوادی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان نیز با تشریح روند تامین منابع مالی جشنواره گفت: بخشی از بودجه جشنواره از سوی وزارتخانه و بخشی از منابع استان تامین میشود. همچنین بخشی از حمایتها از طریق میزبانی، جابهجایی و هماهنگی سالنها توسط استان انجام میگیرد.
او افزود: امسال ۳۰ میلیارد تومان بودجه برای برگزاری جشنواره پیشنهاد دادیم. با توجه به شرایط جنگی، ورود به این مسائل و تامین منابع مالی کار بسیار دشواری است، اما همه سختیها را به جان خریدیم.
جوادی با اشاره به برخی چالشها در مسیر تامین بودجه اظهار کرد: در زمینه تامین اعتبار، در بخشی از شورای شهر بیمهریهایی صورت گرفت، اما قرار است موضوع دوباره بررسی شود و به نتیجه برسد. با این حال، حتی اگر نتیجهای حاصل نشود، از برگزاری جشنواره عقبنشینی نمیکنیم. ما میخواهیم جشنواره در استان برگزار شود و پای آن ایستادهایم.
او با بیان اینکه تلاش مجموعه برگزارکننده، برگزاری مناسب جشنواره در کنار مدیریت هزینههاست، ادامه داد: سعی میکنیم ضمن صرفهجویی در شرایط فعلی، جشنواره را به خوبی برگزار کنیم. آموزش و پرورش نیز همکاری بسیار خوبی با ما داشته است و امیدوارم بتوانیم میزبان شایستهای برای این رویداد باشیم.
برومند از همراهی نهادهای حامی جشنواره قدردانی کرد
مرضیه برومند در پایان این نشست با اشاره به حمایت مجموعههای مختلف از برگزاری جشنواره گفت: یکی از مجموعههایی که بهشدت به ما کمک کرد و باعث دلگرمیمان شد، کارستان حوزه هنری بود. این مجموعه بخشی از بار مالی جشنواره را پذیرفت و همکاری آنها برای من بسیار ارزشمند و محترم بود.
او همچنین با قدردانی از همراهی صداوسیمای مرکز همدان بیان کرد: آنچه در همدان برای من شگفتانگیز بود، دیدار با آقای طالبنژاد و همکارانشان در صداوسیمای همدان بود. برخورد دوستانه و مثبت آنها به من آرامش خاطر داد که در مسیر برگزاری جشنواره همراه ما خواهند بود.
دبیر سیویکمین جشنواره بینالمللی تئاتر کودک و نوجوان در ادامه از همکاری معاونت اجتماعی وزارت کشور نیز قدردانی کرد و گفت که این مجموعه نیز برای حمایت مالی از جشنواره اعلام آمادگی کرده است. برومند همچنین از آقایان ایوبی و تابش به دلیل کمکها و همراهیهایشان تشکر کرد.
سیویکمین جشنواره بینالمللی تئاتر کودک و نوجوان همدان در حالی با تاکید بر امیدآفرینی، عدالت فرهنگی و ضرورت دسترسی کودکان و نوجوانان به هنرهای نمایشی برگزار میشود که سخنان مسئولان و دبیر جشنواره بار دیگر ضرورت توجه به زیرساختهای پایدار تئاتر کودک و نوجوان و حمایت مستمر از گروههای نمایشی را برجسته کرد.
ارسال دیدگاه