آنها که روی صندلی دبیری «سینماحقیقت» نشستند/ درباره ۴ دبیر جشنواره‌ای ۲۰ ساله
تهران (پانا) - اواخر دهه هشتاد شمسی، در روزهای تنوع و تکثر فرهنگ و سینما، جشنواره تخصصی مستند سینمای ایران به همت محمد آفریده مدیر عامل وقت مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی متولد شد.
«سینماحقیقت» قرار بود در کنار جشنواره فیلم فجر و جشنواره دیرپای فیلم کوتاه تهران، کامل کننده مثلث جشنواره‌های تخصصی ایران باشد، سینمای ایرانِ آن روزها، پرفروغ در محافل بین المللی و درخشان در آسیا، الگویی برای کشورهای منطقه بود. سینمایی پر از استعدادهای نابِ جوان که در جشنواره های فیلم کوتاه و پس از آن مستند، برای نخستین بار دیده و مطرح می‌شدند.
محمد آفریده دبیری ۳ دوره جشنواره «سینماحقیقت» را بین سال‌های ۱۳۸۶ تا ۱۳۸۸ به عهده داشت، او که این روزها تهیه کننده سینماست، همچنان مدیری محبوب است و سینماگران بسیاری که امروز به میانسالی رسیده اند، از کشف‌های آفریده هستند. به آرشیو سینمای ایران، «سینماحقیقت» و مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی که رجوع کنیم هومن سیدی، بهرام توکلی، محسن امیریوسفی، آیدا پناهنده، نرگس آبیار و ... در دوره او گام‌های نخست فیلمسازی را برداشته و دیده شده اند.
در دولت محمود احمدی نژاد، شفیع آقامحمدیان به عنوان مدیر مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی منصوب و ۳ دوره جشنواره «سینماحقیقت» را برگزار کرد. آقامحمدیان از مدیران صدا و سیما و کارگردان سینما بود. آقا محمدیان کوشید در دوران ریاستش بر مرکز گسترش و برگزاری «سینماحقیقت» از حواشی دوری کند و سینماگران مستند را گردهم آورد.
محمدمهدی طباطبایی‌نژاد در دولت یازدهم به عنوان مدیرعامل مرکز گسترش انتخاب شد و ۶ دوره دبیر «سینماحقیقت» بود. این مدیر تلویزیون که سابقه دوستی و همکاری با محمد حمیدی مقدم داشت و دارد، مانند او از سیما به سینما آمد. طباطبایی نژاد را با جسارت در تصمیم گیری و حمایت از مستندسازان به یاد می‌آورند. او هم مانند همه مدیران دولتی، مخالفان و موافقان بسیاری دارد، اما اغلب سینماگران مستند که در دوران او، با مرکز گسترش همکاری کرده یا در «سینماحقیقت» فیلم داشته‌اند باور دارند که او می‌کوشید حلقه واسط میان بدنه سینمای مستند و حاکمیت باشد. «سینماحقیقت» در دوران او، پس از سه دوره محمد آفریده، سال‌های پررونقی را پشت سر گذاشت.
طباطبایی نژاد که بعدها به دبیری جشنواره فیلم فجر هم رسید از هفتمین دوره جشنواره بین‌المللی «سینماحقیقت» تا دوره دوازدهم رروی صندلی دبیری جشنواره جذاب «سینماحقیقت» نشست.
محمد حمیدی مقدم پیش از رسیدن به سینمای مستند و «سینماحقیقت» تهیه کننده، برنامه ساز و مجری تلویزیون بود. یک مجری کارشناس متخصص و خوش سیما که برنامه هایش در دهه هفتاد، بینندگان فراوانی داشت. او در پرچالش ترین و سخت ترین دوره های سینمای مستند ایران، به مرکز گسترش آمد و گمان نمی کرد از شیوع ویروس کرونا تا دو جنگ بزرگ با اسرائیل و آمریکا را تجربه کند.
حمیدی مقدم از دوره سیزدهم تا بیستمین دوره که آذرماه امسال برگزار می‌شود به عنوان دبیر «سینماحقیقت» منصوب شده، در دوره او در برگزاری جشنواره تغییرهای اساسی ایجاد شد، از صنوف مختلف در برگزاری رویدادها بیشتر استفاده و سینمای مقاومت و استراتژیک، یکی از بخش‌های اساسی جشنواره شد. عرضه و دیده شدن سینمای مستند در پلتفرم ها از دستاوردهای دوران مدیریت او در مرکز گسترش است. طبیعی است که دوره طولانی حضور او به عنوان دبیر، به تولد گروهی از مخالفان دامن زده باشد، حمیدی مقدم تلاش کرده در تریبون‌های رسمی از پاسخ دادن به مخالفانش پرهیز کند.
قرار است بیستمین جشنواره بین‌المللی فیلم مستند ایران «سینماحقیقت» در روزهای پرتب و تابِ ایران، آذرماه پیش رو برگزار شود، سینمای مستند در دو جنگی که پشت سر گذاشتیم، راوی و ثبت کننده بوده و همراه «سینماحقیقت» به دوران جوانی رسیده است. باید دید «سینماحقیقت» امسال با تمرکز بر چه محورهایی بر این همراهی و همدلی می افزاید.
ارسال دیدگاه