آمریکا در مدتی کوتاه، بخش‌های مختلف تفاهم اسلام‌آباد را نقض کرد/ تفاهمنامه وارد مرحله بحران شده است

اسماعیل بقائی در نشست خبری امروز (۲۲ تیرماه ۱۴۰۵) بیان کرد: هفته گذشته هفته ایران و هفته ملت ایران بود، ما ایرانی‌تر از هر زمانی و روز ۱۷ تیر به عنوان روز برادری میان دو ملت ایران و عراق در تاریخ روابط دوکشور ثبت شد.

سخنگوی‌ وزارت امور خارجه ادامه داد: باز هم ایران در سوگ، قامت راست کرد. سرزمینی که قرن هاست که ایستادن بین آتش و خون را مانند دماوند آموخته است. از تهران تا قم از نجف و کربلا تا مشهد، گویی تاریخ، عظمت و وقار ملت را روایت کرد.

وی در پاسخ به سوالی درباره برنامه وزارت امور خارجه برای خونخواهی شهدا به خصوص رهبر شهید انقلاب گفت: براساس موازین سیاسی و اخلاقی مطالبه عدالت برای افرادی که در ارتکاب جنایات شنیع، عاملیت داشتند یک اصل است. جنایاتی که در ۴۰ روز و ۱۲ روز حملات وحشیانه علیه ملت ما رخ داد به هیچ عنوان مشمول زمان نخواهد شد. مقابله با بی‌کیفرمانی یک اصل مورد اجماع بین‌المللی است جنایاتی که کماکان  علیه ملت ایران مرتکب می‌شوند. 

بقائی ادامه داد: پیگیری اجرای عدالت و خونخواهی رهبر شهید و تمامی شهدا یک اصل جدی و مورد مطالبه همگانی است. وزارت امور خارجه بخشی از این روند است که در سطح بین المللی از تمامی ابزارها و فرصت‌ها برای مستندسازی جنایات استفاده خواهد کرد. 

تفاهم اسلام آباد وارد مرحله بحران شده است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ سوالی درباره آینده تفاهمنامه اسلام‌آباد بعد از اقدامات آمریکا گفت:اینکه این تفاهم وارد مرحله بحران شده، تردیدی نیست؛ اما باید این نکته را در نظر داشته باشیم که جمهوری اسلامی ایران هیچ‌گاه پیش‌قدم در نقض تعهدات خود نبوده است. با افتخار عرض می‌کنیم که جمهوری اسلامی ایران در هر مذاکره‌ای با جدیت، وسواس و با در نظر داشتن منافع و مصالح ملت ایران وارد شده و هر زمان که به تفاهم رسیده، در ایفای تعهدات خود با حسن نیت و جدیت عمل کرده است.

وی ادامه داد: طرفی که مستمراً مرتکب نقض عهد شده، طرف آمریکایی است. در نظر داشته باشید که آن‌قدر در پیمان‌شکنی کم‌صبر بودند که حتی اجازه ندادند بازه زمانی یک‌ماهه‌ای که در بند ۵ یادداشت تفاهم، در رابطه با تعهدات ایران درباره تنگه هرمز پیش‌بینی شده بود، سپری شود و از همان روزهای نخست شروع به دبه‌درآوردن کردند. اگر ۱۴ بند یادداشت تفاهم و اجزای مختلف آن را در نظر بگیریم، آمریکایی‌ها در همین مدت کوتاه، به نوعی آن را مثله کردند. ما نیز از ابتدا گفتیم «تعهد در برابر تعهد». مادامی که طرف مقابل به تعهدات خود پایبند باشد، ما نیز تعهدات خود را اجرا خواهیم کرد. در عمل نیز نشان دادیم که هر جا طرف مقابل تعهدات خود را نقض کرد، ما نیز تعهدات خود را اجرا نکردیم.

سخنگوی وزارت امور‌ خارجه درباره ادعای رئیس جمهور آمریکا درخصوص مذاکرات مسقط که درباره موضوع هسته‌ای توافق شده است، گفت: دروغ‌گویی بخشی از رفتار هیات حاکمه آمریکا شده است. مذاکرات روز شنبه در مسقط بر موضوع تنگه هرمز متمرکز بود. تلاش ما این بود که با مشورت عمان سازوکاری برای عبور ایمن کشتی‌ها از تنگه را فراهم کنیم بنابراین در مسقط راجع به هیچ موضوع دیگری صحبت نشد.

سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران در خصوص بیانیه اخیر سه کشور اروپایی علیه ایران گفت: بیانیه سه کشور اروپایی مطلقاً هیچ وجاهتی ندارد. کشورهای اروپایی اصرار دارند واقعیت‌ها را وارونه جلوه دهند. واقعیت این است که همه آنچه امروز منطقه و جهان با آن مواجه هستند و از آن آسیب می‌بینند، ناشی از اقدام تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی در اسفند سال گذشته و تداوم همان رویکرد در منطقه است.‌ کشورهای اروپایی می‌توانستند و همچنان می‌توانند نقش سازنده و مسئولانه‌ای در قبال تحولات منطقه ایفا کنند، اما ظاهراً به دلیل عادت به تبعیت از آمریکا، چنین اراده‌ای ندارند.

وی افزود: به نظر می‌رسد همچنان باید شاهد صدور این‌گونه بیانیه‌های تکراری و یک‌جانبه باشیم. این بیانیه‌ها نه کمکی به حل‌وفصل موضوع خواهد کرد و نه به ارتقای جایگاه اروپا.

اجازه نخواهیم داد تنگه هرمز به محلی برای تهدید امنیت ملی ایران تبدیل شود/ تفسیر از متن صریح یادداشت تفاهم اسلام‌آباد، جایز نیست/ مسئولیت مستقیم رویدادهای اخیر بر عهده آمریکاست

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ادعای وجود تفسیرهای مختلف درباره بند ۵ یادداشت تفاهم پیرامون تنگه هرمز گفت:  تفسیر در برابر نص جایز نیست و این اصل مبنایی است. متن بسیار صریح نوشته شده است. ما به دلیل بدگمانی و بی‌اعتمادی مطلقی که به‌حق نسبت به آمریکا داشتیم، تلاشمان این بود که این متن، هرچند کوتاه، چنان دقیق نوشته شود که هیچ‌گونه مجالی برای تفسیر به رأی برای آمریکا باقی نگذارد.

وی ادامه داد: خواهش می‌کنم متن بند ۵ یادداشت تفاهم را، هم در نسخه فارسی و هم در نسخه انگلیسی، با دقت ملاحظه بفرمایید و خودتان قضاوت کنید که آیا اساساً این بند تفسیرپذیر است یا خیر و اصولاً چرا این بند را در یادداشت تفاهم تنظیم کردیم. دلیل آن این بود که در طول جنگ تحمیلی، از این تنگه و از کرانه‌های جنوبی آن برای آسیب زدن به امنیت و منافع ملی ایران سوءاستفاده شده بود. ما به‌عنوان دولت ساحلی و به‌عنوان کشوری که بیشترین ساحل را در کرانه‌های خلیج فارس و دریای عمان دارد، حتماً حق داریم و موظف هستیم که برای صیانت از امنیت و منافع ملی خود، اقدامات لازم را انجام دهیم.

بقائی افزود: ما نمی‌توانیم اجازه دهیم که آمریکا و رژیم صهیونیستی از این تنگه برای ترددهایی که به حاکمیت و امنیت ملی ایران آسیب می‌زند، استفاده کنند. دلیل اینکه در بند ۵ یادداشت تفاهم بر مدیریت آتی تنگه توسط ایران، با مشورت عمان به‌عنوان دولت دیگر ساحلی و البته با گفت‌وگو با کشورهای منطقه، اصرار شد، همین بود که هم امنیت و منافع ملی ایران محفوظ بماند و هم بتوانیم برای تردد ایمن و امن کشتیرانی در تنگه هرمز تدابیر لازم را بیندیشیم.

وی خاطر نشان کرد: هر آنچه در چند هفته اخیر، به‌ویژه در چند روز گذشته، اتفاق افتاده است، مسئولیت مستقیم آن بر عهده آمریکاست؛ زیرا از همان روز نخست تقلب کردند. آمریکایی‌ها به جای آنکه اجازه دهند ایران بر اساس بند ۵ یادداشت تفاهم، در مدت ۳۰ روز کار خود را انجام دهد؛ کاری که خودشان نیز می‌دانستند ما با جدیت در حال پیگیری آن هستیم، مسیر دیگری را در پیش گرفتند. جلسات متعددی که با طرف عمانی برگزار شد، کاملاً شفاف و روشن بود و نشان می‌داد که ما در حال طی کردن این فرآیند هستیم. متأسفانه آمریکا با تحریک کشورهای منطقه و متأسفانه، با همراهی برخی از کشورهای منطقه، تلاش کرد مسیر امن و هماهنگ‌شده با ایران را دور بزند.

وی با اشاره به اینکه نتیجه این اقدامات، چند آسیب بود؛ افزود:  نخست نقض بند ۵ یادداشت تفاهم بود. دوم اینکه با ایجاد مسیرهای موازی، امنیت کشتیرانی در منطقه را به خطر انداختند؛ زیرا بسیاری از این کشتی‌ها را مجبور به خاموش کردن ردیاب‌هایشان کردند که این امر احتمال بروز تصادف و همچنین مشکلات زیست‌محیطی را افزایش می‌دهد. در نهایت نیز با این رفتارها، موجب تشدید تنش و درگیری در منطقه شدند.

 

سخنگوی دستگاه دیپلماسی افزود: در رابطه با تنگه هرمز، موضع ما خیلی شفاف بیان شده و تکالیف ما روشن است. ما تأکید کرده‌ایم که اجازه نخواهیم داد تنگه هرمز به محلی برای تهدید امنیت ملی ایران تبدیل شود. در عین حال، صادقانه و مسئولانه برای تأمین امنیت و ایمنی کشتیرانی در این مسیر تلاش کرده‌ایم.

بقایی با بیان اینکه «طرفی که دائماً در این مسیر کارشکنی کرده، آمریکاست»، گفت: ادعایی که درباره اسکورت کشتی‌های تجاری مطرح می‌کنند، خود مؤید اصرار آمریکا بر تداوم ناامنی در منطقه است. چنین رفتارهایی قطعاً باعث ایجاد اطمینان در کشتیرانی بین‌المللی نخواهد شد و صرفاً به وضعیت ناامنی موجود دامن خواهد زد.

وی همچنین در پاسخ به سوال دیگر این خبرنگار مبنی بر اینکه آمریکایی‌ها مدعی هستند که ایران درخواست مذاکره کرده است ولی شما اعلام کردید که درخواستی از سوی ایران مطرح نشده است، گفت: بارها در این مدت اثبات شده است که طرفی که صادقانه مواضع را بیان می‌کند طرف آمریکایی نیست. مطالبی که به عنوان درخواست ایران برای مذاکره مطرح می‌شود، بخشی از بازی روانی طرف مقابل است، ما روی کار خودمان متمرکز هستیم و قرار نیست که حواس‌مان به سمت بازی تبلیغاتی دیگران برود، در عین حال که به صورت دقیق ابن مواضع را رصد می‌کنیم و در صورت لزوم موضع‌گیری می‌کنیم.

سفر وزیر خارجه روسیه به تهران در حال برنامه‌ریزی است

سخنگوی وزارت خارجه همچنین در پاسخ به سوالی در ارتباط با اخبار منتشر شده مبنی بر سفر لاوروف به تهران خاطرنشان کرد: این سفر در حال برنامه‌ریزی است و هر زمان که تاریخ و زمان آن مشخص شد، آن را اعلام می‌کنیم.

مردن لیندسی گراهام سناتور تندگو و تندخو، قطعا دل هیچ انسان آزاده‌ای را نخواهد آزرد

سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران در پاسخ به سوالی درباره فضاسازی ترامپ در خصوص تهدید امنیتی خود و مرگ «لیندسی گراهام» گفت: خوشبختانه باید در این موارد گفت که حضرت عزرائیل، عادل است. درباره این شخصی که اسم بردید، حتما قرار نیست مردم ما برای لیندسی فرزند فلورانس، نماز وحشت بخوانند. قرار نیست مردم ما، مردم منطقه و آزادگان جهان برای موجودی که فلسفه زندگی خود را در جنگ و خشونت و ارعاب تعریف کرده و افتخار می‌کرد که بزرگترین حامی نسل‌کشی و کشتار در منطقه ماست، رخت عزا به تن کنند. برای چنین فردی که همه دارایی‌ او در زندگی شرارت و حمایت از تجاوز بود، جز کارنامه سیاه در ذهن انسان‌ها باقی نخواهد ماند. بنابراین مردن این سناتور تندگو و تندخو، قطعا دل هیچ انسان آزاده‌ای را نخواهد آزرد.

بقایی همچنین در پاسخ به سوالی درباره مسائل داخلی آمریکا و ارتباط آن با عرصه سیاست خارجی این کشور از جمله موضوع ایران گفت: ما باید بر منافع و مصالح و راهبرد خودمان در هر تعاملی با طرف مقابل متمرکز باشیم. ما هم تحولات داخلی آمریکا را رصد می‌کنیم و زیاد شنیده‌ایم که آمریکا در ۲ سال گذشته دچار نوعی بی‌دولتی بوده و اشخاص بر اساس منافع خودشان درباره موضوعات سیاست خارجی تصمیم گرفتند و در خیلی از موارد به خاطر تعارض منافع، شاهد نوعی سردرگمی بسیار مخرب در اعلام‌نظرهای آمریکا هستیم.

وی گفت: این نوسان‌گویی‌ها و تناقض‌گویی‌ها نشانه‌ آن است که این تعارضات داخلی، خودش را بر عرصه سیاست خارجی این کشور تحمیل می‌کند.

سخنگوی وزارت خارجه در مورد لفاظی‌هایی که آمریکایی‌ها علیه ایران انجام می‌دهند و سعی در مظلوم نمایی دارند نیز، گفت: این واقعاً اوج وقاحت را می‌رساند. کسانی که دست‌شان به خون بی‌گناهان آلوده است، کسانی که عامل شهادت و کشتار هزاران نفر از هموطنان ما بودند، اکنون ژست مظلومیت و مظلوم‌نمایی می‌گیرند و تصور می‌کنند که با این مظلوم‌نمایی، دنیا فراموش خواهد کرد که آنها چه قاتلان بدذاتی بودند. قطعاً این ژست‌های تبلیغاتی هیچ‌کس را فریب نخواهد داد و ما را از تمرکز بر هدف خودمان که مطالبه، پیگیری و اجرای عدالت است، به هیچ عنوان منصرف نخواهد کرد.

 ایران با علم به اینکه آمریکا  پیمان‌شکن است، تصمیم گرفت از ابزار دیپلماسی برای صیانت از منافع و امنیت ملی استفاده کند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «با توجه به نقض و بدعهدی مکرر آمریکا از ابتدای امضای یادداشت تفاهم، آیا اکنون می‌توان گفت که آمریکا، همانند گذشته، از ابتدا به موضوع آتش‌بس و تفاهم به‌عنوان ابزاری برای تغییر معادلات میدانی و آغاز دوباره جنگ در شرایط تغییر موازنه نگاه می‌کرد یا خیر؟» گفت:  شما می‌توانید تفسیر خودتان را داشته باشید، اما فقط آمریکا تصمیم‌گیر و تعیین‌کننده نیست. ما بنا به مصالح و منافع خود و با علم به اینکه آمریکا طرف پیمان‌شکنی است، تصمیم گرفتیم از ابزار دیپلماسی برای صیانت از منافع ملی و امنیت ملی استفاده کنیم. با چشمانی باز و با هوشیاری کامل این روند را طی کردیم و در ادامه نیز به همین شکل عمل خواهیم کرد.

بقائی ادامه داد: این‌گونه نیست که بگوییم آمریکا فلان دسیسه را می‌خواست انجام دهد و خدعه کرد. بله، آمریکا کارش همین است؛ اما اینکه تصور کنیم جمهوری اسلامی ایران دست‌بسته است یا وارد فرایندی شده که برایش روشن نبوده، چنین نیست. ما نیز از این فرایند، بهره‌برداری‌ها و استفاده‌های خود را در راستای صیانت از منافع ملی انجام داده‌ایم و خواهیم داد. در ادامه مسیر نیز به اقتضای شرایط و با توجه به عملکرد طرف‌های مقابل، تصمیم مقتضی را اتخاذ خواهیم کرد.

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «هفته گذشته، خزانه‌داری آمریکا تحریم‌های جدیدی علیه ایران وضع و ادعا کرد که افراد و شرکت‌های تحریم‌شده به دنبال تشکیل امپراتوری بزرگ املاکی برای نخبگان حکومتی ایران بوده‌اند و اینکه آمریکا این تحریم‌ها را به خاطر حفظ اموال ایرانیان وضع کرده است. موضع شما در این خصوص چیست؟» گفت: من نمی‌دانم از چه زمانی آمریکایی‌ها نگران وضعیت مالی و معیشتی مردم ایران شده‌اند. این همان مردمی هستند که آمریکایی‌ها در بالاترین سطوح، بارها تأکید کرده‌اند که مشکل ما با ۹۰ میلیون انسان است. آن‌ها تمدن ایران را مورد تهدید قرار دادند، پل و نیروگاه را هدف قرار دادند. آیا نخبگان از پل و نیروگاه استفاده می‌کنند؟ آیا نخبگان و رهبران ایرانی در قصرها و کاخ‌هایشان به شهادت رسیدند یا در منازل ساده‌شان و دفاتر کارشان؟

بقائی گفت: این نوع بازی روانی آمریکایی‌ها صرفاً در راستای اثرگذاری بر افکار عمومی داخلی ایران است؛ اما فکر می‌کنم افکار عمومی داخلی ایران در ابعاد ده‌ها میلیونی نشان داده‌اند که فریب چنین بازی‌هایی را نمی‌خورند. اتفاقاً اگر طرفی وجود داشته باشد که از حضور در حکمرانی و مناصب حکومتی برای ثروت‌اندوزی، اختلاس و انواع و اقسام فسادهای مالی سوءاستفاده می‌کند، طرف‌های آمریکایی هستند. سوابق طرف‌های آمریکایی را در حوزه حکمرانی بررسی کنید، آمارهایی را که خودشان درباره ثروت‌اندوزی در دو سال گذشته ارائه کرده‌اند، ملاحظه کنید و خودتان قضاوت کنید که آیا آن چیزی که مطرح کرده‌اند، زیبنده خودشان است یا در مورد جمهوری اسلامی ایران قابل استفاده است.