مدیریت ثانیه‌های نخست عصبانیت، مهم‌ترین اقدام تربیتی والدین است

یکتا زمردی در گفت‌وگو با پانا عنوان کرد: «وقتی کودک دچار خطا می‌شود، آنچه سرنوشت تربیت را تعیین می‌کند، رفتار ما در همان لحظه‌های ابتدایی روبه‌رو شدن با خطا است. والد باید بتواند هیجان‌های لحظه‌ای را کنار بزند و مؤثرترین اثر تربیتی را به فرزندش نشان دهد.»

وی با اشاره به اهمیت توقف در هنگام خشم، افزود: «اولین و کلیدی‌ترین قدم، ایستادن کامل است. اگر در آن ثانیه‌ها فریاد بزنیم یا تنبیه بدنی به کار بگیریم، تنها ترس را در کودک نهادینه کرده‌ایم و راه یادگیری را برای همیشه مسدود می‌سازیم.»

زمردی ادامه داد: «به‌محض اینکه احساس کردید ضربان قلبتان بالا رفته، چند نفس عمیق و آرام بکشید. در همان حال به خودتان بگویید: او فقط یک کودک است که در حال آموختن زندگی است. همین جملهٔ ساده، دریچه صبر را باز می‌کند.»

این روانشناس کودک با تأکید بر فاصله‌گیری کوتاه‌مدت برای حفظ رابطه، ابراز کرد: «اگر حس می‌کنید در آستانه از دست دادن کنترل هستید، مؤدبانه به کودک بگویید: من الآن خیلی عصبانی هستم و نیاز دارم چند دقیقه تنها باشم تا آرام شوم. این رفتار نه‌تنها از پرخاشگری جلوگیری می‌کند، بلکه الگوی مواجهه‌  سالم با هیجان را به فرزندتان می‌آموزد.»

وی در ادامه به مرحلهٔ گفت‌وگوی همدلانه پس از فروکش کردن خشم اشاره و اظهار کرد: «وقتی آرام شدید، کنار کودک بنشینید و بپرسید: فکر می‌کنی چرا این اتفاق افتاد؟ به او کمک کنید احساسش را نام‌گذاری کند. به‌جای جمله‌هایی مانند تو خیلی بدی، می‌توانید بگویید: وقتی روی دیوار نقاشی می‌کنی، من ناراحت می‌شوم، چون تمیز کردنش سخت است. نقاشی جای مخصوص خودش را دارد.»

زمردی با بیان اینکه والدین آینه تمام‌نمای فرزندان هستند، تأکید کرد: «اگر شما هنگام عصبانیت فریاد بزنید یا رفتار تهاجمی نشان دهید، کودک دقیقاً همان را یاد می‌گیرد. اما اگر ببیند شما پس از خشم، با آرامش و منطق برخورد می‌کنید، او نیز مهارت خودتنظیمی در شرایط دشوار را فرا خواهد گرفت.»

وی در پایان خاطرنشان کرد: «رابطه‌ شما با فرزندتان، بسیار مهم‌تر از تمیزی بی‌نقص خانه یا رعایت صددرصدی قوانین است. اشتباه‌های کودکان فرصت‌های طلایی برای آموزش مهارت‌های زندگی هستند؛ پس این سرمایه‌های تربیتی را با واکنش‌های هیجانی از دست ندهید.»