گزارش پانا از نشست نقد و بررسی فیلم من مادرهستم / پایانی
خصوصی ترین لحظه زندگی نباید در یک فیلم به تصویر کشیده شود
خبرگزاری پانا: سید حسین علوی با اشاره به این مطلب که ما در جامعه اقلیت نیستیم گفت: چرا باید خصوصی ترین لحظه زندگی یک فرد در یک فیلم به تصویر کشیده شود.
به گزارش خبرنگار فرهنگی پانا،عصر دیروز نشست نقد و بررسی فیلم سینمایی «من مادر هستم» با حضور مسعود فراستی، محمد تقی فهیم، حجت الاسلام سلمان علیزاده به عنوان منتقد و غلامرضا موسوی؛ تهیه کننده فیلم و امیر قادری به عنوان مجری و کارشناس در فرهنگسرای رسانه برگزار شد.
در بخش دیگری از این نشست، مسعود فراستی باردیگر از لحن معترضان فیلم گلایه کرد و گفت: فکر میکنم مسئله این دوستان اساسا فیلم و سینما نیست بلکه اینها مسائل حل نشدهای در دیگر حوزهها مانند سیاست دارند که برای حل آن به سینما رسیدهاند.
وی خاطرنشان کرد:نگاه دینی این دوستان هم بهشدت متحجرانه و اقلیتی است و با نوع برخورد ایشان امکان وقوع بحث فرهنگی به صفر میرسد. ماکیاول میگوید هدف وسیله را توجیه میکند و قطعاً کسی که فلسفه خواندهاست میداند هدف و وسیله دو روی یک سکه هستند. از این منظر برای رسیدن به هدف مقدس وسیله مقدس لازم داریم. این محور همان دعوایی است که بنده و سیدمرتضی آوینی در مقطعی با گردانندگان روزنامه کیهان داشتیم. آوینی نوشت فرهنگ دنبالچه سیاست نیست و فکر میکنم هنوز هم برخی از این دوستان در این مقوله دچار اشتباه میشوند.
فراستی یادآور شد: به عقیده من اثری مانند «یوسف پیامبر(ص)» اصلاً یک اثر دینی نیست حتی اگر داستان آن برگرفته از قرآن باشد. در سینما با شعار و موضوع فیلم ما رنگ ارزشی نمیگیرد. سینما بلدی میخواهد. تا زمانی که ما بلد نباشیم و آگاهی نداشته باشیم هم تأییدمان نادرست و انفعالی خواهد بود و هم آنجا که رنگ گردن کلفت میکنیم انفعالی عمل کردهایم.
این منتقد همچنین درباره سخنان فهیم که فیلم من مادر هستم را یک فیلم فارسی دانسته بود افزود:فیلمفارسی پدیدهای است که از قبل از انقلاب متولد شد اما تا به امروز متأسفانه بسیاری از دوستان ارزشی ما کماکان سلیقهشان منطبق بر فیلمفارسی است. به این معنا که فیلمی را میپسندند که مخاطب را در سطح شعار و ضدشعار نگه میدارد. اگر همه چیز در سطح و رو باشد چه اثر دینی باشد و چه غیردینی حاصل کار فیلمفارسی است. بر همین مبنا معتقدم خیلی از آثار دفاع مقدسی ما هم فیلمفارسی است. نباید فریب این آثار را خورد.
منتقدان حرف فیلم جیرانی را نفهمیده اند
فراستی تاکید کرد: متأسفانه معترضان، فیلم جیرانی را نفهمیدهاند.اساسا نکتهای که در این زمینه برای من جالب است این است که چرا بازهم در نقطهای طیفی از شبهروشنفکران با طیفی از حزبالهیها هم موضع شدهاند. این یک پدیده تاریخی است که سابقه هم دارد و فکر میکنم در جای دیگری میتوان مفصل به آن پرداخت. چرا دوستان به حضور ماشین فرنگی یک میلیارد تومانی در کشور نقدی ندارند و فقط به مباحثی چون حجاب میپردازند؟
وی اضافه کرد: اصلا اینطور نیست که فیلم جیرانی نمایندهی یک درصد جامعه باشد و بحث او بحث کسانی است که اقشاری بیهویت هستند که با پول نفت زندگی میکنند و همواره از مردم طلبکارند. چرا در برابر این اقشار که با پول نفت زندگی میکنند و با بالا و پایین رفتن دلار زندگی آنها بالا میرود و سطح زندگی ما پایین میآید، نقدی نمیشود. فیلم «من مادر هستم» یکی از مهمترین فیلمهای پس از انقلاب در آسیبشناسی اقشار تازه به دوران رسیدهی نفتی است و باید شرایطی را از نظر اقتصادی فراهم کرد که این قشر امکان رشد نداشته باشند.
به گفته این منتقد فیلم «من مادر هستم» اشاعهدهندهی فحشا نیست،حتی دربارهی قصاص نیز نیست و این فیلم، فیلمی اخلاقی است و علت برآشفته شدن برخی از دوستان چیز دیگری است.
من مادر هستم نتوانسته از نظر فرم انحرافات را بیان کند
محمدتقی فهیم نیز در باره سخنان فراستی گفت: فیلم از نظر فرم قادر نیست انحرافات را بیان کند و چون نمیتواند این کار را درست انجام دهد در ورطهی بدآموزی میافتد. نقص فرم در فیلم جیرانی مشهود است و فیلم محتوای مدنظر را نمیتواند القا کند و به همین خاطر به سمت خطا میرود. در این فیلم ما شخصیت شرور را به درستی نمیشناسیم. اگر در سینما به درستی به شخصیت شرور پرداخته نشود ملودرام ساخته نمیشود و فیلم آقای جیرانی، فیلمی علیه طبقهی خودش است. ما سه اصل در قانون اساسی دربارهی خانواده داریم و در کجای فیلم بحث خانواده را شاهد هستیم.
در بخش دیگری از این نشست، امیر قادری که به عنوان منتقد اجرای جلسه را برعهده داشت، گفت: آقای علوی نمایندهی یک تفکر است و من به ایشان و تفکرشان احترام میگذارم اما خطر اصلی شعارزدگی است و ما شاهد بودیم کسانی بودند که بر شعار تاکید داشتند، مانند آقای مهاجرانی از ایران رفتند.
در فیلم جیرانی انسان مثبت وجود ندارد
پس از این سخنان، علوی اظهار کرد: من در این فیلم به دنبال انسانی مثبت گشتم که متاسفانه کسی را پیدا نکردم و حتی برخورد هنگامه قاضیانی به عنوان شخصیت مثبت فیلم با دخترش مدلی درست نیست. ما خوب مطلق را در واقعیت نداریم ولی میتوانیم آن را در فیلم به وجود بیاوریم.
فراستی بویی از از تفکرات آوینی را ندیده است/یونسکو کیست که برای ما تهیین تکلیف کند
علوی افزود: اگر یونسکو افرادی را که سینما میروند را از نظر فرهنگی بالا میداند، ما افرادی را که اهل علم، تقوا و مجاهدت هستند را بافرهنگترین انسانها میدانیم. ما با یونسکو کاری نداریم، اصلا یونسکو چه کسی است که بخواهد برای ما تعیین تکلیف کند.
وی خطاب به فراستی گفت: شهید مرتضی آوینی یکی از ۳۰۰ هزار شهید ماست و شما به هیچ عنوان بویی از او نبردهاید.
در ادامه فراستی در پاسخ به علوی اظهار کرد: قمهکشی در بحث فرهنگی معنایی ندارد و شما غیر از قمهکشی چیزی بلد نیستید و مفهوم آدم بودن در اسلام آن است که با حفظ اصول، بقیه را از خود آدمتر بدانیم.
ما اقلیت نیستیم
علوی نیز یاداور شد: کسانی که نگاه ما به دین را متحجرانه میدانند به ما توهین کردهاند. ما اقلیت نیستیم. مردم در ایران اسلام را میخواهند. حرف من و دیگران را نمیخواهند. ما شاهد هستیم در این فیلم، قصاص تصویر مشمئزکنندهای دارد. این چه تصویری است که فیلم از یک طلبه نشان میدهد؟ و ما شاهد بودیم در لحظات پیش از اعدام وقتی طلبه آیات قرآنی را میخواند همه به آن آخوند میخندیدند.
وی افزود: حرف من به ناظر پخش است که به چنین فیلمهایی اجازهی اکران داده است. آیا کسی حاضر است خصوصیترین مسائل خود را جلوی دوربین مطرح کند؟ من بر سر کلام خدا با کسی چانه نمیزنیم. چرا با مردانگی و شهامت نمیآیید بگویید من احکام خدا را قبول ندارم؟ اینها همان کسانی هستند که وقتی میگفتیم اقتصاد شما ربایی است، چیزی نمیگفتند و مطمئن باشید کسانی که پای خون شهدا ایستادهاند اجازه نمیدهند چنین رفتارهایی اشاعه یابد و این تفکر را به قهقرا خواهند برد. حال میخواهد دوران هاشمی باشد یا خاتمی یا احمدینژاد.
مسعود فراستی در پاسخ به صحبتهای علوی گفت: «اجازه نخواهیم داد» یک ادعا است و تقوا و دانشی در بحثهای شما نیست.این فیلم راجع به قصاص نیست و آدمها قادرند بگویند که اقشار تازه به دوران رسیده مدرن چگونه زندگی میکنند و بنبست آنها چیست. مبارزه فرهنگی مبارزهای طولانی و مبارزهای بین آگاهی و عدم آگاهی است و این مبارزه با شانتاژ و قمه میسر نمیشود.
ارسال دیدگاه