"گره خوردگی نام مولا علی با شب قدر"

شگفتی از آنجا آغاز می شود که خداوند که خود خالق تمامی هستی است، و کهکشان، منظومه و زمین ما را در گوشه ای بسیار کوچک و ناپیدا از دامنه کائنات خلق کرده است، برای بعضی از زمانها ارزشی به مراتب بیشتر قائل است. مثلا همین شب قدر، که خود اشاره کرده است: ارزشی بیشتر از هزار ماه دارد که تازه اگر عدد هزار را نه در معنای حقیقی خود بلکه به عنوان بیان کثرت برای مبالغه به کاربرده باشد ارزش آن را مضاعف کرده است. "لیله القدر خیر من الف شهر" مفسّرین نقل های گوناگونی از این بیان به دست داده اند.

کد مطلب: ۶۳۲۸۴۴
لینک کوتاه کپی شد

به گزارش خبرنگار آموزش و پرورش پانا، گروهی ارزش والای این شب را به علّت نزول قرآن می دانند که :"انّا انزلناه فی لیلة القدر" و عده ای دیگر معتقدند که ارزش امشب به نزول روح و ملائکه است. "تنزّل الملائکة و الروح فیها باذن ربّهم من کل امر." ملائکه و روحی که به درازای عمر بشر بحث و سئوال و شگفتی به خود جلب کرده اند.

با این اوصاف هرچه ذهن تلاش می کند که به فهمی درست و درکی دقیق از امتیاز این شب به دیگر زمانها برسد، عاقبت راه به جایی نمی برد و حیرتی دیگر به بیشمار شگفتی هایی که روح و جان انسان را آکنده اند، افزوده می گردد. و در این حال به این سخن پیامبر رحمت بیشتر می رسیم که :"اللهّم زِدنی تحیراً فیک"

به راستی آیا یکی از کارکردهای مهم دین ایجاد شگفتی نیست؟ پس تلاش در راه رسیدن به این راه حل های کاملا علمی و ریاضی وار در بسیاری عرصه ها، آزار خویشتن است.

کلمۀ "قدر" را در هر معنایی که بگیریم بی ارتباط با شگفتیهای این شب نیست.

"قدر" در معنای تقدیر و سرنوشت. و سرنوشت در مفهوم آنچه از رخدادها که برای یک انسان در نظر گرفته می شود و اصطلاحا برای او مقدّر می شود. مگر شب قدر شب نزول قرآن نیست؟، پس چه زمانی بهتر از امشب که سرنوشت انسان به کاملترین فرامین خداوندی آمیخته شود؟

"قدر" در معنای اندازه: این شب که خود به تعبیر قرآن به بیکرانگی زمان می ماند، شبی است که اندازه زننده است و معیاری است برای هر آنچه که از نیکی ممکن است از انسان سر بزند.

"قدر" به معنی ارزش. این شب ارزش به مراتب بیش از بقیۀ زمانها دارد و قرآن به صراحت به این مفهوم اشاره کرده است.

اما در فرهنگ و باور ما شب های قدر چنان با نام و مرام مولایمان علی در هم تنیده اند که گویی"قدر" و "علی" دو واژۀ کاملا وابسته به هم هستند. ضربت خوردن و شهادت مولا در این شبها اتفاق می افتد و این شهادت هم از شگفت ترین پدیده های زمانه می شود. چرا که به شگفتی این شب گره می خورد.

چنین به نظر می آید که حک شدن نام مولا علی بر پیشانی لیلة القدر، عظمت و ارزش و شگفتی آن را صدچندان می کند. اما آنچه عجیب تر از شهادت مولاست، زندگی اوست. به راستی در طول تاریخ کدام سرباز در راه اهداف مقدس خود سربازتر از او بوده است؟ کدام خلیفه و رهبر از او داد و انصافی بیشتر داده اند و حتی به گرد پای او رسیده اند؟ کدام دوست و یار و پشتیبان از او بیشتر بر سر پیمان بوده است؟

امروزه که روزگار دموکراسی و آزادی است، کدام یک از رهبران آزادیخواه جهان می توانند ادعا کنند که دموکراتیک تر از مولا علی به مساله حکومت می نگرند؟

آنجا که مولا حقوق حاکم و مردم را نسبت به همدیگر بر می شمارد، چقدر شگفت انگیز است که می گوید: ای مالک، تو بر گردن مردم حقّی داری و مردم وظیفه دارند این حق تو را ادا کنند. و اما آن حق چیست؟ .واقعا شگفتا. امروز اگر بخواهیم خیلی به مردم احترام بگذاریم، می گوییم این مردم حق انتقاد از حاکمان را دارند. در صورتی که مولا علی سخنی به مراتب بالاتر و ارزشمندتر از این در مقام مردم می گوید؛ و آن اینکه می گوید: ای مالک تو بر گردن مردم حقّی داری و آن حق این است که مردم تو را نقد کنند و اشکالات تورا بیان نمایند. در چنین تعبیری مردم وظیفه دارند، یعنی چیزی فراتر از حق، که در اصلاح امور وارد شوند.

امروز که دادِ حقوق بشر تمامی فضاهای دنیا را آکنده است، چه کسی می تواند ادعا کند که به حقوقی مساوی تر از بیان مولا علی برای انسانها اعتقاد دارد؟

وقتی به مالک می گوید: احترام و رسیدگی به مردم وظیفۀ توست. چرا که این مردم یا برادران دینی تواند، و یا در خلقت و نوع با تو برابرند، این فراز دوم چقدر در قلب خود شگفتی به همراه دارد و چقدر در دنیای امروز ما بیگانه است. در دنیایی که در پیشرفته ترین حالت دفاع از تساوی حقوق نژادها به سر می برد، باز هم رنگ پوست، جغرافیا، نژاد و ... در برخورداری از موهبات اجتماعی به شدت تعیین کننده اند.

حکایتی دیگر از این ابوالعجایب. به عنوان خلیفه مسلمین با یک شهروند مسیحی در دو طرف یک دعوا قرار می گیرند و گذرشان به دادگاه و محکمه و قاضی می افتد.

با وجود آنکه خود و قاضی می دانند که حق با علی است، ولی مدارک به اندازه کافی گویای این واقعیت نیستند و رأی به نفع مرد مسیحی صادر می شود؛ امام هرگز لب به سخن و اعتراض نمی گشاید و رأی را می پذیرد. کاری که نه تنها در دنیای امروز ما غریب و بیگانه است، بلکه عجیب هم هست.

اگر در طول این چهارده قرن فقط یک نفر پیدا می شد که فقط یکی از خصائص والای مولا علی را داشت، گمان می کنم شهریار این بیت را نمی سرود که :

نه خدا توانمش گفت، نه بشر توانمش خواند

متحیرم چه نامم شه ملک لافتی را

می گویند شب قدر، شب استجابت دعاست. و من می خواهم سزاوارترین دعایی را که از اعماق جانم بر می آید در حق تمامی مردم دنیا، به درگاه آفریننده شب قدر نجوا کنم، و کلام تاریخی جرج جرداق مسیحی را یک بار دیگر با تمام دل خویش از خدا بخواهم و بگویم: ای طبیعت، تمامی امکانات خود را به کارگیر و فقط یک بار دیگر، یک "علی" دیگر به روزگار ما هدیه کن.

آمین یا رب العالمین

ارسال دیدگاه

پربازدیدترین ها
آخرین اخبار