بهرام دهقانیار آهنگساز و نوازنده پیانو در گفت و گو با خبرنگار فرهنگی پانا، گفت: تیتراژ در تعریف کلی خودش عبارت است از چگالی مهم ترین تم های یک اثر نمایشی که در یک زمان محدود بین ۳۰ ثانیه تا دو دقیقه باید کار شود. مهم ترین سازهای اثر معمولا در تیتراژ به صدا در می آیند و به دلیل اینکه از تمام موسیقی اثر یک اشاره و نمود مختصر مفیدی در تیتراژ می آید می گویم چگالی، بین تیتراژ سریال و یک اثر سینمایی از لحاظ منطق کاری فرق خاصی نیست، ولی ممکن است بخاطر اینکه در یک سریال موسیقی طولانی تری به نسبت یک اثر سینمایی داریم روی کل تیتراژ تاثیر بیشتری بگذارد ولی در کل فرق چندانی ندارد.
وی افزود: از نظر آکادمیک صحیح تر است که موسیقی تیتراژ دربردارنده مضمون فیلم باشد ولی از آنجایی که اصولا هنر نمایش یعنی سینما و تلویزیون همیشه با بدعت ها و هوشمندی های سازنده اثر می تواند تغییرات بنیادین بکند این تعریف هم می تواند دستخوش تغییراتی شود مثلا خیلی از کارها هستند که موسیقی تیتراژ آن ها اصلا شامل این تعریفی که من گفتم نمی شود ولی من آکادمیک ترین و استانداردترین کاربرد موسیقی تیتراژ را بیان کردم.
این آهنگساز در خصوص نحوه کار آهنگساز برای ساخت موسیقی تیتراژ و بهترین زمان برای ملحق شدن به گروه، بیان کرد: کارگردان اگر حرفه ای باشد از همان ابتدای کار آهنگساز را در جریان تولید اثر نمایشی دعوت به کار می کند، زیرا آهنگساز نیاز دارد که در مورد کار فکر کند تا موسیقی ای که می سازد در طول زمان دچار یک پختگی شود، این پختگی را از روی یک اثر کاملا می توان تشخیص داد، پس باید از همان ابتدای امر آهنگساز دعوت به کار شده و فیلمنامه به وی داده شود، اگر سریال است اپیزود ها را دریافت کند و مرحله به مرحله فیلمنامه سریال را بگیرد، حتی از قبل باید طرح هایی برای موسیقی و تم های کار زده شود تا در مورد سازبندی و سکانس هایی که احتیاج به موسیقی دارد از قبل با کارگردان هماهنگی کند.
وی با بیان اینکه قصه و داستان فیلم بر روی موسیقی متن و موسیقی تیتراژی که ساخته می شود، تاثیرگذار است، گفت: قصه و داستان فیلم در هر دوره تاریخی که رخ دهد معمولا موسیقی تیتراژ و موسیقی متن هم به تبع آن از آن دوره و از فضاهای موسیقایی آن دوره تاثیر می گیرد در این مورد شک نکنید که خیلی از کارها در موسیقی فیلم از بستر دوره ای که قصه فیلم بوده الهام می گیرد. در اینکه فرم تیتراژ اول سنتی، کلاسیک، ارکستر بزرگ یا سبک های مختلف پاپ باشد بستگی به دیدگاه های مختلف کارگردان و آهنگساز فیلم دارد و ارتباط مستقیم با فضای داستان دارد.
دهقانیار تصریح کرد: موسیقی تیتراژی خیلی خوب موفق می شود که تم موسیقایی کاملا فکر شده داشته باشد. آهنگساز باید در کوتاه ترین زمان ممکن بتواند یک مفهوم موزیکال را که قابلیت انتقال ایده های فیلم را به بیننده دارد بپروراند، کار کند و با سازبندی کاملا صحیح استفاده کند چون حتی یک ساز بالا و پایین می تواند این مفهوم را برهم بزند. قالب های گوناگون همچون قالب ارکسترال، قالب موسیقی محلی، موسیقی دستگاهی ایرانی، موسیقی الکترونیک و یا پاپ همه نحوه بیان یک مفهوم واحد است به شکل های مختلف و مهم درست بیان کردن آن است مثل این که یک آدمی لباس های مختلف به تن کند و با هر لباس آمادگی این را داشته باشد که برای بیان یک هدف خاصی گام بردارد. موسیقی تیتراژ هم همین حالت را می تواند داشته باشد که در درجه اول اگر قرار است تماتیک باشد باید یک تم موجز، به یاد ماندنی و تاثیر گذار داشته باشد که بستگی به سبک کار نیز دارد.
وی در پایان خاطر نشان کرد: پرداخت نیز اهمیت بسیار دارد اینکه با چه وسیله ای آهنگساز قرار است تم را بیان کند و از چه سازبندی ای می تواند استفاده کند که بهترین تاثیر را به نفع شرایط احساسی فیلم بگذارد چون همه اینها باید خلاصه ای باشد از کیفیت صوتی ای که بیننده در فاصله زمان فیلم با آن سروکار دارد. معمولا در قالب استاندارد آهنگساز آن زمان را در یک قطعه ای بین ۳۰ ثانیه تا دو دقیقه خلاصه می کند و چگالی بافت حسی کار را در آن زمان کوتاه به گوش شنونده می رساند که طبیعتا آن کمک می کند به اینکه بعدها در طول فیلم بیننده راحت تر الگوهای تماتیک کار را درک کند. موسیقی فیلم ارتباط خیلی نزدیکی به روانشناسی دارد و آهنگساز باید روانشناسی جمعی را بداند تا بتواند از تاثیرات موسیقی بر روی روان آدم ها استفاده کند، اگر از هریک از مواردی که گفتم در جای خود استفاده کنیم می توان تاثیر کار را چند برابر کرد.
ارسال دیدگاه