گزارش پانا از میزگرد جذب سرمایه در صنعت نفت:
جذب سرمایه خارجی در صنعت نفت کمتر از ۹ ماه ممکن نیست
خبرگزاری پانا: کارشناسان و تحلیل گران اقتصادی معتقدند کشور در زمینه سرمایه گذاری خارجی قابلیت های بسیاری دارد اما با توجه به شرایط متعدد داخلی و اقتصادی امکان جذب فوری سرمایه گذاری های خارجی در صنعت نفت در کمتر از ۹ ماه آینده وجود ندارد.
به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری پانا، میزگرد «شتاب و جذب سرمایه های خارجی صنعت نفت بعد از توافق هسته ای» شنبه شب با حضور محمود باقری کارشناس ارشد اقتصاد انرژی و سیامک قاسمی تحلیل گر اقتصاد ایران با حضور خبرنگاران حوزه انرژی به صورت مجازی برگزار شد.
باقری در ابتدای این نشست بابیان اینکه موضوع جذب سرمایه در صنعت نفت پس از توافق هسته ای تالی موضوع دیگری است، گفت: هم اکنون قطعی شدن و نشدن توافق مشخص نیست و به امید خدا در صورت توافق به نفع کشورمان همچنان باید توجه داشت که نحوه توافق، زمانبندی برداشتن تحریم ها و سایر مسائل محل ابهام است؛ حال با فرض توافق صورت گرفته می توان گفت تا بهمن ماه پروسه راستی آزمایی ایران به طول می انجامد و در این فرض تحریم های اتحادیه اروپا و سازمان ملل را تمام شده در نظر می گیریم.
وی ادامه داد: این فرض هم وجود دارد که تحلیل خودمان را از توافق ارائه کنیم.
همچنین سیامک قاسمی در ابتدای این نشست در خصوص شتاب در جذب سرمایه های خارجی اظهار داشت: از زاویه دیگری به موضوع نگاه می کنم و آن دیدگاه بخشی نگری در اقتصاد است و این مشکل اقتصاد ایران است به این معنی که تصور کنیم همه مشکلات و دلایل کاهش قیمت نفت به دلیل بحث عدم توازن بین عرضه و تقاضا و نظایر آن است.
توافق اولیه در تیر ماه ممکن است
این کارشناس اقتصاد ایران خاطر نشان کرد: برای تحلیل هر بحثی مانند حوزه نفت لازم است روندهای کلان را تحلیل کرد و برای همین است که تحریم ها اهمیت چند برابر پیدا می کند و من هم اعتقاد دارم که پروسه تحریم یک پروسه طولانی و مرحله به مرحله است و قرار نیست در کوتاه مدت اتفاق بیافتد.
قاسمی یادآور شد: اصولا معتقدم روند ها و تحولات کلان سیاسی نشان می دهد که ما حتی پس از توافق سیاسی هم وارد یک پروسه طولانی و پر چالش می شویم.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا از دیدگاه شما توافقی که انتظارش را داریم اتفاق مهمی نیست؟ اظهار کرد: من معتقدم اصولاً توافق قطعی در راه نیست! یک نقشه راه در راه است که یک مسیر طولانی را برای برداشتن تحریم ها در قبال اقدامات متقابل تعریف می کند و این همان آژانس و راستی آزمایی و بازرسی و این دور ادامه دارد.
باقری نیز در خصوص توافق هسته ای با طرح این موضوع که بیش از نشانه ها باید به روند توافق توجه کنیم عنوان کرد: من کلا به این توافق دیدگاه مثبتی دارم و معتقدم توافق اولیه در تیرماه میسر است و احتمال دارد که سه تحریم عمده تا پایان سال ۹۴ شامل تحریم بانکی، تحریم فروش نفت و لغو قطعنامه سازمان ملل به خصوص قطعنامه ۱۹۲۹ و تالی اش ۱۹۸۴ امکان پذیر است و هر سه آنها خط قرمز ایران است و در مذاکرات مطرح است.
هشت تحریم قابل لغو به نظر می رسد
ادامه بحث با طرح این موضوع از سوی مهدی افشار نیک مجری نشست که صنعت نفت در ده سال گذشته از کمبود سرمایه گذاری خارجی رنج برده جریان یافت و این پرسش اساسی مطرح شد که توافق بعد از تیرماه موجب تحول در صنعت نفت است یا خیر؟
باقری در پاسخ به این پرسش گفت: من معتقدم اگر این سه بند از توافق که پیشتر هم به آن اشاره کردم که شامل ۸ تحریم از ۱۸ تحریم که در توافق لوزان محل بحث بود محقق شود فضا مناسب می شود و این امکانپذیرتر است تا بیانیه مشترک وزاری خارجه کشورمان و ایتالیا در لوزان.
امکان سرمایه گذاری خارجی سریع در کشور فراهم نیست
وی افزود: تصور می کنم ۹ ماه تا یکسال زمان می برد تا سرمایه خارجی وارد ایران شود ممکن است پروپاگاندا راه بیافتد اما پول سرمایه گذار خارجی خیر.
قاسمی نیز در این خصوص اظهار کرد: من معتقدم این سوال دو سطح قابل بررسى است و یكى سطح شرایط امروز اقتصاد نفت در سطح جهان و دیگرى شرایط سرمایه پذیری صنعت نفت ایران. در بخش دوم من واقعا علاقمند هستم توجه همه را به این نكته جلب كنم كه اگر واقعا طبق برخى اظهار نظر ها شبكه فرسوده نفت ایران به ازاى هر یك میلیوم افزایش ظرفیت تولید نفت ایران صد میلیارد دلار سرمایه احتیاج داشته باشد این سرمایه از كجا قرار است بیاید ؟!
وی با بیان اینکه واقعا در طى ٣٥ سال اخیر بیشترین میزان جذب سرمایه خارجى در ایران چقدر بوده است ؟! گفت: موضوع این است كه حتى با فرض غیر محتمل باز شدن همه درها در یك لحظه باز هم بسیارى از موانع سرمایه گذارى خارجى در ایران پابرجاست.
رفع تحریم ها پروسه ای مرحله به مرحله است
باقری در این مورد بیان کرد: این تجربه اوله میزگرده و مباحث خلط می شود من به توافق خوش بینم اما به نظرم ساز و كار ورود سرمایه گذار خارجی به این شکل نیست كه به سرعت وارد كشور شود.
قاسمی نیز در پاسخ به این موضوع گفت: من به توافق سیاسى خوش بین هستم اما معتقدم این تازه آغاز راه است . قرار نیست تحریم هاى اثر گذار بر روى ایران یك دفعه رفع شود ! یك پروسه قطره چكانى و مرحله به مرحله پیش رو است اما حتى به فرض رفع یك باره همه تحریم ها موانع اصلى اقتصاد ایران در جلوگیرى از حضور سرمایه هاى خارجى پابرجاست.
افشار نیک با یادآوری برخی پیش بینی ها نسبت به بروز یک جهش در پروژه های میادین مشترک از دو کارشناس حاضر در جلسه خواست تا اظهار نظر کنند و ابتدا قاسمی با طرح یک سوال اظهار کرد: این جهش از كجا آغاز میشه؟ واقعا سرمایه این جهش از چه طریق وارد كشور مى شود؟ اگر بنا بر برخى نظرها حتى تحریم سوییفت هم مرحله به مرحله رفع شود این سرمایه گذاران از چه طریق سرمایه ها را وارد مى كنند؟
وی ادامه داد: نكته مهمتر اینكه سرنوشت تحریم هاى اولیه آمریكا چه مى شود؟
مجری نشست با بیان این موضوع که این جهش از نیازی است که اروپایی ها به گاز دارن و این نیاز استراترژِیک است تا آنها از زیر تسلط روسیه خارج شوند، گفت: هر چند در حوزه نفت فضای متفاوتی موجود است.
نبود زیر ساخت مناسب مانع جذب سرمایه خارجی است
محمود باقری کارشناس ارشد انرژی در ادامه با اشاره به اینکه بیش از مسأله رفع تحریم تغییر فضای سیاسی به کمک ایران می آید، گفت: در هر صورت با رفع تحریم ها صرفا مسائل خارجی جذب سرمایه در صنعت نفت رفع شده است اما همچنان مشکلات بسیاری در جذب سرمایه خارجی داریم که در کوتاه مدت قابل حل نیست و به زمان بیشتری احتیاج دارد.
وی وجود مشکلات سیاسی، اقتصادی و زیر ساختی را از جمله عمده مشکلات داخلی در جذب سرمایه های خارجی در صنعت دانست.
موضوع قراردادهای جدید با اشکال مواجه است
این کارشناس انرژی در پاسخ به این پرسش که آیا کشور ما آماده جذب سرمایه گذاری های خارجی نیست، عنوان کرد: ما پذیرا هستیم اما مسائل مختلفی در این میان وجود دارد.
باقری یادآور شد: مجلس هفتم یكی از اولین كارهابی كه انجام داد الزام نمود كه قراردادهای بیع متقابل باید تصویب شود و چه سنگ انداری نمود انهم زمانی كه لخاطر بحث محور شرارت بوش فضای سیاسی به ضرر ایران بود حالا به نظر شما این مجلسی كه رسایی ٤ بار از طیب نیا سوال كرده حاضر است قراردادهای جدید را تایید كند به نظر من خیر.
وی ادامه داد: چون قراردادهای جدید بحث مالكیت مخزن دارد كه هم مشكل قانونی دارد و مجلس براحتی درانعقاد آن اشکال و تردید ایجاد می کند.
این کارشناس ارشد انرژی تصریح کرد: مساله دوم هم بحث این است كه ٢٥ درصد قراردادها داخلی شود قبلا ٥٠ درصد بود كه برای جذابتر كردن كاهش دادند، عمده توان پیمانكاری ایران طرف ٨ سال نابود شده است، اصلا قابلیت جذب این ظرفیت وجود ندارد، حالا سایر ظرفیتهای بانكی، بندرگاهی و ... نیز خارج از این بحث است.
روند سرمایه گذاری نزولی دولتی ایران را بپذیریم
وی همچنین در پاسخ به این پرسش که وزارت نفت و دولت چگونه باید این آماده سازی را به وجود بیاورند، گفت: من جور دیگری مطرح می كنم شما ببینید ما دو بهترین حالت در زمان خاتمی چقدر سرمایه جذب كردیم الان انتظار اینطوریست كه دهها برابر انزمان ظرف چند سال سرمایه جذب شود؟ این عملاً میسر نیست.
در ادامه سیامک قاسمی تحلیل گر اقتصاد ایران اظهار کرد: عربستان باعث كاهش تقریبا ١٠٠ درصدى قیمت نفت شد، سنگ آهن چرا به كمترین قیمت طی ده سال اخیر رسید، آلومینیوم چرا در كاهش قیمت ركورد تاریخى زد، گندم چرا به كف نرخ خود رسید و قیمت اردك و گوسفند چرا به كمترین مقدار در بازارهاى جهانى رسیدند طلا چرا اینچنین كاهش یافت؟
وی افزود: این همان آفت نگاه بخشى است كه تصور مى كنیم سرنوشت نفت و گاز و ماجراى سرمایه گذارى در این بخش ها تنها در بخش نفت نهفته است و روندهاى كلان اقتصاد جهانى و آینده اى كه براى همه كامودیتى ها یا مراد اولیه را رقم مى زنند را نمى بینیم.
قاسمی با طرح این مطلب که کالا پایه اقتصاد ایران است گفت: همچنان باور نمى كنیم كه روند سرمایه گذارى و امكان سرمایه گذارى دولتى ما هم در طى سالهاى آینده بسیار پایین است.
ظرفیت تغییر اقتصاد کشور در ۸ سال نابود شد
محمود باقری کارشناس ارشد انرژی ادامه داد: ما در این ٨ سال (اوج فروش نفت) فقط پول نفت را از دست ندادیم بلكه عمده ظرفیتی كه شكل گرفته بود (هر چند با اشكالات فراوان) تا تغییری روند در اقتصاد ما شكل بگیرد نابود شد.
وی ادامه داد: ببینید ما مپنا درست كردیم كلی ظرفیت در حوزه پیمانكاری حدود ٥٠ پیمانكار جی سی و یك توان مهندسی شكل گرفته بود كه عملا در این ٨ سال به انها توجه نشد بعد هم یك مهاجرت سنگین بدنه كارشناسی همین شركتها توانشان از بین رفت.
ممکن است سرمایه گذای در بازار ایران به فعل نرسد
قاسمی نیز بیان کرد: من معتقدم وقتى قیمت ها در سطح جهان به دلیل یك عامل فرا بخشی به شدت كاهش پیدا كرده است اصولا تعریف تقاضا و صرفه اقتصادى و ... در این بخش ها در حال تغییر است.
وی در مورد بکر بودن بازار ایران برای سرمایه گذاری اظهار کرد: ایران برای سرمایه گذاری بكر است اما موانع بسیار دارد در حد یك بازار بكر بالقوه باقى مى ماند من به دلایلى كه خارج از این بحث است معتقدم تحریم جزء اثر كوتاه مدت روانى اثرى در روند هاى كلان اقتصاد ایران ندارد و ما در بخشهاى مختلف پر از موانع و مشكلات درونى هستیم.
این تحلیل گر اقتصاد ایران ادامه داد: فارع از آنچه كه همه ما دوست داریم بشود و آنچه كه دولت القا مى كند كه مى شود، كمى روند تحلیل ها و گفتگوهای آن طرفى ها و آنهایی كه قرار است این تحریم ها را لغو كنند هم دنبال كنیم.
سرمایه گذاری دولتی تا اطلاع ثانوی ممکن نیست
قاسمی تأکید کرد: من معتقدم ما یك توافق سیاسى خواهیم داشت و یك روند چند ساله براى رفع مرحله به مرحله تحریم ها در ازاى اقدامات اعتماد ساز ایران آغاز مى شود و سرمایه گذارها همچنان علاقمند مى مانند كه وارد شوند اما حتى اگر تحریم ها لغو شود تازه آغاز كاركرد موانع داخلى است.
وی افزود: دولت ایران هم به دلیل ادامه كاهش قیمت مواد اولیه بطور كلى در سطح جهان در كوتاه مدت همین حقوق و دستمزد كاركنان دولت و یارانه ها را بدهد باید خدا را شكر كنیم.
این تحلیل گر اقتصاد ایران گفت: امكان سرمایه گذارى دولتى تا اطلاع ثانوى فراهم نیست.
در پایان محمود باقری خاطر نشان کرد: من همچنان به توافق با سرعت كمتر خوشبینم اما معتقدم كه نگاه به اثرات ان بصورت افراطی مثبت است زیرا ایران بازار دوم انرژی است و همه شركتها حتی امریكاییها حتما وارد این بازار می شوند اما بازار جهانی نفت جذابیتهای كمتری نست به قبل دارد، ما صرفا در همسایگان عراق و كویت در حوزه نفت و تركمنستان و اذربایجان در حوزه گاز را داریم كه پیشنهادهای بسیار جذابی به سرمایه گذاران می دهند.
وی گفت: موانع داخلی متعدد اعم از زیر ساختهای مختلف تا مسایل سیاسی قابل رفع است و توان اندك دولت در سرمایه گذاری و بدهی عظیم به بخش پیمانكاری موضوع قابل توجهی است.
به گزارش خبرگزاری پانا: این میزگرد تخصصی با حضور حداکثری اعضای گروه گفت و گوی نفتی در نرم افزار تلگرام به مدت یک ساعت از ساعت ۲۱ شنبه شب باحضور خبرنگاران حوزه نفت و انرژی تشکیل شد.
ارسال دیدگاه