مدیر کل بهزیستی خراسان خواستار شد:
تصویب قانون لازم الاجرا مشاوره ژنتیک پیش از ازدواج
خبرگزاری پانا: مدیر کل بهزیستی خراسان رضوی گفت: مشاوره ژنتیک قبل از ازدواج باید به قانون تبدیل شده و اجباری شود.
به گزارش خبرگزاری پانا، تهمینه شکیب روز گذشته در دومین سمینار«نقش مشاوره ژنتیک در پیشگیری از معلولیتها» افزود: اگر چه فعلا زیرساختهای قانونی و فرهنگی این موضوع فراهم نیست اما برای پیشگیری واقعی از معلولیتهای مادرزادی، باید مشاورهی ژنتیک پیش از ازدواج به شکلی درآید که بدون انجام آن، به کسی اجازهی ازدواج داده نشود.
وی در این سمینار که در تالار ابنسینا در خیابان دانشگاه مشهد برگزار شد و در آن ۳۰۰ پزشک برای بازآموزی جدیدترین یافتههای مشاورهی ژنتیک گرد هم آمده بودند تأکید کرد: همهی اقدامات پیشگیرانه باید قبل از عقد شرعی انجام گیرد زیرا پس از عقد شرعی، ممکن است هزینههایی برای طرفین ایجاد شود و جلوگیری از ازدواج ممکن نباشد.
وی یادآور شد: به دلیل بالا بودن نرخ ازدواج فامیلی در کشور و بخصوص استان خراسان رضوی، بیشتر ازدواجها ابتدا با عقد شرعی و محرمیت انجام میشود و سپس برای عقد قانونی در محاضر رسمی اقدام میکنند.
وی افزود: به همین دلیل، وقتی طرفین به محضر میروند زوجین به یکدیگر محرم شدهاند و مشاورهی ژنیتک، یک کار فرمالیته و ظاهری خواهد بود که تأثیری در ازدواج نخواهد گذاشت.
دکتر شکیب گفت: در مشاورهی بالینی ژنتیک، نباید به جای فرد مشاوره گیرنده، قضاوت کنیم بلکه باید با ارائهی اطلاعات درست و واقعی، اجازه بدهیم که خود او برای آیندهاش تصمیم بگیرد.
وی اضافه کرد: در موردی که ریسک معلولیت وجود دارد نباید به مراجعهکننده اطلاعات اشتباه بدهیم یا اگر هیچ خطری وجود ندارد نباید بیهوده او را نگران کنیم.
وی اظهار داشت: اطلاعات واقعی یعنی همهی چیزهایی را که در بررسیها و آزمایشها به آن دست یافتیم به طور صریح و روشن با طرف در میان بگذاریم و از او بخواهیم که تصمیم درست را خودش بگیرد.
وی با بیان اینکه متأسفانه خانوادههایی با ۴ یا ۵ معلول در خراسان رضوی داریم گفت: سرانهی نگهداری یک معلول در مراکز شبانهروزی بیش از یک میلیون تومان است و این هزینهی سنگین به خاطر بیتفاوتی برخی خانوادهها نسبت به واقعیات و نبود آگاهی، به دولت و جامعه تحمیل میشود.
وی در خصوص موارد خطر در مشاورهی ژنتیک گفت: افرادی که سابقهی معلولیت در خانواده دارند، خانوادههایی که یک یا چند معلول دارند، سابقهی بیماریهای ارثی و ژنتیکی در فامیل اصلی و بارداریهای بالای ۳۵ سال، جزو مواردی هستند که حتما باید پیش از ازدواج، مشاورهی ژنتیک انجام دهند.
وی افزود: نازایی، سقط مکرر، بیماریهای عفونی در گذشته، و وجود سابقه در بیماریهای مادرزادی، از جمله مواردی است که هر گونه ازدواج در خانوادههایی با این مشخصات، باید با مشورت ژنتیک همراه باشد.
وی ازدواجهای فامیلی را در روستاها بیش از شهرها دانست و گفت: باید شرایط مشاورهی ژنتیک پیش از ازدواج را در روستاها به صورت کامل و با کمترین هزینه فراهم کنیم زیرا هزینههایی که بعد از یک ازدواج فامیلی و پس از تولد معلول به جامعه وارد میشود بسیار بیشتر از هزینههای این مشاوره است.
وی گفت: خوشبختانه با کمک خیرین، بزرگترین مرکز بیماریهای ژنتیک و مادرزادی در خراسان رضوی تأسیس شده و یکی از مجهزترین آزمایشگاهها را نیز دارد بنا بر این تمام زوجهای خراسانی و نیز مادران باردار میتوانند به این مرکز مراجعه و از خدمات تخصصی آن بهرهمند شوند.
یک متخصص پزشکی اجتماعی نیز در این همایش گفت: به خاطر اینکه ازدواج فامیلی، در کشور ما منع شرعی و قانونی ندارد، نمیتوان به صورت اجباری جلو آن را گرفت اما میتوان زوجها و خانوادهها را آگاه کرد که اگر برای مشاورهی ژنتیک مراجعه نکنند، چه مشکلاتی ممکن است در انتظار آنها و فرزندانشان باشد.
هلن طاهری افزود: در برخی کشورهای دنیا، ازدواج فامیلی ممنوع است و در برخی کشورها حتی این نوع ازدواج را مثل ازدواج با محارم تلقی میکنند بنا بر این نرخ معلولیت ناشی از این نوع ازدواج در این کشورها تقریبا نزدیک به صفر است.
وی آزاد بودن و شرعی بودن ازدواج فامیلی در کشور را یکی از عوامل افزایش معلولیت دانست و گفت: آگاهسازی باید در سطح وسیع، برای مدت طولانی و به صورت هدفمند انجام شود تا بتواند در جلوگیری از بروز معلولیت، مؤثر باشد.
وی اضافه کرد: در حال حاضر به خاطر تغییر سبک زندگی و بروز جلوههای مدرنیسم، شناخت افراد و خانوادهها از یکدیگر کم شده و به همین سبب، خانوادهها ترجیح میدهند داماد و عروس خود را از بین اقوام و خویشانشان انتخاب کنند تا شناخت بیشتری نسبت به آنها داشته باشند.
وی گفت: بالا رفتن آمار ازدواجهای فامیلی، افزایش معلولیتهای ژنتیک را به دنبال دارد که در سالهای اخیر رشد قابل ملاحظهای داشته است.
استاد دانشگاه پزشکی مشهد: ۱۳ هزار بیماری ژنتیک هنوز رمز گشایی نشده است
یک استاد دانشگاه علومپزشکی مشهد نیز در این سمینار گفت: از ۱۸ هزار بیماری ژنتیک شناخته شده در جهان، تنها ۵ هزار نوع آن شناسایی شده و قابل پیشگیری است.
دکتر حسنزادهی نظرآباد افزود: هنوز ۱۳ هزار بیماری دیگر، رمز گشایی نشده و صحبتهای نادرست با افراد در مورد این بیماریهای ناشناخته، نتایج بدی به دنبال دارد.
وی گفت: برخی کروموزومهای انسان تا ۳۰۰ میلیون ژن را در خود جای داده و برخی دیگر از آنها ۵۰ میلیون ژن دارد.
دبیر علمی این سمینار تأکید کرد: بنا بر این هنوز دانش ژنتیک و اینکه دقیقا چه تغییرات و جهشهایی در ژنوم انسان میافتد در مراحل ابتدایی راه است.
وی خاطر نشان کرد: وقتی عملکرد کروموزومها و بسیاری از ژنها برای ما ناشناخته است نباید با آزمایش کروموزومی، هزینههای بیهوده را به بیماران تحمیل کنیم زیرا از روی بررسی کروموزومها نمیتوانیم بیماری ژنتیک را تشخیص دهیم.
وی با بیان اینکه از نخستین مشاورهی ژنتیک در کشور ما، حدود ۴۰ سال میگذرد گفت: هدف از مشاورهی ژنتیک، جلوگیری از بروز بیماریهای قابل انتقال از طریق ارث یا ژنتیک و رفع نگرانی از مشاورهگیرنده است.
وی همچنین گفت: مهمترین مرحلهی سیر پیشگیری، تشخیص بیماری یا مشکل در ژنوم بیمار است که میتواند کلید پیشگیری از معلولیت باشد.
وی گفت: حتی اگر طرفین ازدواج، خویشاوند نباشند اما سابقهی بیماری یا معلولیت در یکی از خانوادهها باشد باید مشاورهی ژنتیک و در صورت نیاز، آزمایشهای ژنتیک انجام شود.
وی در عین حال گفت: با سرعتی که علوم پزشکی و دانش ژنتیک پیش میرود شاید دیر زمانی نپاید که برای هر کس، یک کارت شناسایی ژنتیکی صادر شود که تمام اطلاعات ژنتیکیاش داخل آن نوشته شده باشد و دیگر کسی نتواند هویت ژنتیک خودش را پنهان کند.
این همایش علمی با همکاری دانشگاه علوم پزشکی مشهد، بهزیستی خراسان رضوی، بنیاد جامع پیشگیری از بیماری های ژنتیک و مادرزادی و مرکز تحقیقات ژنتیک برگزار شده است.
این دومین همایش بازآموزی پزشکان در زمینه مشاورهی ژنتیک است و نخستین آن در سال ۸۵ برگزار شده است.
ارسال دیدگاه