ابراز نگرانی از پوشش ۲۲ درصدی سالمندان توسط بهزیستی و کمیته امداد
خبرگزاری پانا:یک استاد دانشگاه گفت: در رفاه اجتماعی باید فارغ از عقاید، مذهب، مسائل سیاسی و غیره به تمام اقشار جامعه سرویس رفاهی ارائه دهیم و یکی از وظایف جامعه ارائه خدمات به سالمندان است.
به گزارش خبرنگار اجتماعی خبرگزاری پانا، فدایی استاد دانشگاه علامه طباطبایی در تداوم سلسله نشستهای رفاه اجتماعی در برنامه ششم توسعه که توسط معاونت رفاه اجتماعی وزارت کار، تعاون و رفاه اجتماعی با محوریت «سالمندی در برنامه ششم توسعه» برگزارشد، گفت: در سال ۱۳۸۵ طبق آمار رسمی در استان تهران ۹۷۳ هزار سالمند داشتیم که تنها یک سوم آنان منبع درآمد داشته و دو سوم آنها وابسته به غیر بودهاند و از این تعداد ۸۹ هزار نفر تنها زندگی میکردهاند.
وی همچنین ادامه داد: با توجه به آمارهای سال ۸۵ فقط در استان تهران ۱۸۹۱ نفر سالمند بالای ۱۰۰ سال داریم و در آمارهای جدید ضریب سالمندی ما رو به افزایش است.
وی یکی از مشکلات سالمندان را عدم آگاهی آنان نسبت به حق و حقوق خود دانست و گفت: بسیاری از سالمندان ما به حق و حقوق خود آگاه نیستند و وظیفه ما آگاهی رسانی به آنان است. ما باید تکریم سالمندان و بازنشستگان را فرهنگ سازی کنیم زیرا در حال حاضر سالمندان ما در جامعه گروهی مغفول هستند در حالی که در تمام دنیا به این گروه سنی توجه ویژهای میشود.
بر اساس این گزارش، دکتر صافی رئیس کانون بازنشستگان آموزش و پرورش گفت: ۸.۴ درصد جمعیت ایران را سالمندان تشکیل میدهند و در آموزش و پرورش نیز ۷۵۰ هزار نفر بازنشسته داریم.
وی ادامه داد: براساس چشم انداز ۱۴۰۴ باید برای سالمندان برنامه ویژهای ارائه دهیم. در این راستا لازم است همانطور که مراکز مشاوره کودکان، جوانان و غیره داریم، در سطح کشور مراکز مشاوره دوره خاص سالمندی نیز راه اندازی شود.
صافی همچنین گفت: کانونهای بازنشستگی باید گسترش یابند برای مثال در آموزش و پرورش برای ۷۵۰ هزار نفر بازنشسته ۳۵۰ کانون بازنشستگی داریم که این رقم بسیار اندک است.
وی ادامه داد: باید از این کانونها پشتیبانی و حمایتهای لازم صورت گیرد تا بتوانیم خدمات لازم را به سالمندان ارائه دهیم.
در این نشست همچنین به نکاتی چون ۷۰ درصد زنان سالمند بالای ۶۵ سال و ۱۷ درصد مردان بالای ۶۵ سال در شهر تهران بدون همسر هستند. همچنین تنها ۳۱ درصد زنان بالای ۶۵ سال و ۷۵ درصد مردان بالای ۶۵ سال شهر تهران در منزل خود سکونت دارند. ۳۵ درصد زنان سالمند بالای ۶۵ سال در شهر تهران در منزل فرزندان و ۳۰ درصد آنان در منزل خویشاوندان هستند و دو درصد آنان در منزل دیگران به عنوان خدمتکار کار میکنند، اشاره شد.
بر اساس این گزارش مجید کوششی عضو هیئت علمی دانشگاه تهران در این نشست گفت: باید مباحث سیاستهای جمعیتی را از مباحث سالمندان جدا کنیم.
وی ادامه داد: حدود ۱۰۰ سال است که در ایران بحثهای سالمندی و گذر از پیری مطرح میشود و باید بسیار بیشتر از گذشته به این مسائل اهمیت داده شود.
کوششی همچنین گفت: در گذشته افراد به علت بیماریهای عفونی و در سنین پایین فوت میکردند اما در حال حاضر شاهد آن هستیم که افراد در سنین بالا و به علت بیماریهای مزمن فوت میکنند و باید به این مسئله توجه ویژه شود.
وی همچنین در ارتباط با نقش خانواده در زندگی سالمندان گفت: در ایران حمایتهای اجتماعی که دولت ارائه دهنده آنان نباشد اغلب در ساختار سیستم خانوادگی ارائه میشود و اگر شبکه خانوادگی دچار خلل شود آسیبهای جدی به زندگی سالمند وارد میشود.
وی ادامه داد: طی ۴۰ سال گذشته در جریان تغییرات نسلی جمعیت سالمند از یک میلیون و ۶۰۰ هزار نفر به حدود ۶.۲ میلیون نفر رسیده است و حدودا چهار برابر شده است در حالی که جمعیت کل این رشد را نداشته است.
وی ادامه داد: جمعیت کهن سال و پیر ما نیز از ۱۷۷ هزار نفر، به نزدیک به یک میلیون نفر رسیده است و این به دلیل افزایش امید به زندگی است و در آینده نیز این روند رو به افزایش است.
کوششی در ارتباط با پراکندگی جغرافیایی سالمندی در کشور گفت: بر اساس پراکنش جغرافیایی گیلان سالمند ترین جمعیت ایران است.
وی ضمن بیان اینکه امید به زندگی در سن ۶۰ سالگی از دهه ۳۰ به بعد خصوصا برای زنان افزایش چشمگیری داشته است گفت: از مباحث مهم سالمندی در ایران زنانه شدن سالمندی است و این پدیده در آینده نیز ادامه خواهد داشت.
کوششی همچنین به ارائه آمارهایی پرداخت و گفت: آمارهای اخیر نشان میدهد که ۲۱ درصد زنان و ۵.۸ درصد مردان سالمند تنها زندگی کرده و ۲۷.۶ درصد مردان هم اقامتی با فرزندان د اشته و در مقابل تنها ۱۴.۹ درصد زنان سالمند با فرزندان خود هم اقامتی دارند.
وی در این باره تصریح کرد: علت این امر ملکیت مسکن است که در ایران مردانه است و اگر فقها به اصلاحها و تغییر در قوانین در این خصوص کمک کنند میتوانیم تقابل و یا تفاوت جنسیتی در مالکیت را کنار بگذاریم.
وی در این باره ادامه داد: با توجه به اینکه در آینده زنان سالمند بیشتری داریم و زنان در مقایسه با مردان با بیماریهای مزمن بیشتری درگیر هستند، اگر بخواهیم همین روند را طی کنیم، در آینده زندگی زنان سالمند به شدت دچار مشکل خواهد بود.
کوششی در ارتباط با فرزندانی که دارای رابطه با والدین سالمند خود بوده و در نزدیکی آنان زندگی کرده و حامی والدین سالمند خود هستند و به نوعی در حمایتهای اجتماعی آنان دارای نقش هستند گفت: در حال حاضر به ازای هر مرد سالمند ۱.۳ دختر حامی و یک پسر حامی داریم در حالیکه برای هر زن سالمند ۱.۴ دختر حامی و ۱.۳ پسر حامی داریم.
کوششی همچنین در ارتباط با حمایتهای اجتماعی برای مردان سالمند گفت: در سن سالمندی زنان برای مرد سالمند در درجه اول نقش پرستار داشته و در مرتبه آخر از نظر مالی برای آنان حائز اهمیت هستند.
وی ادامه داد: این نسبت برای فرزندان مرد سالمند در درجه اول پرستاری و در درجه آخر عاطفی است.
این استاد دانشگاه در ارتباط با این نقشها برای زنان سالمند گفت: همسر برای زنان سالمند اصلا در نقش پرستاری اهمیت نداشته و فرزندان جایگزین آن هستند ولی از نظر مالی همسران برای زنان سالمند اهمیت ویژه دارند.
کوششی با انتقاد از اینکه نباید در مسائلی همچون سالمندی تنها به دولت تکیه کرد گفت: متاسفانه همواره نقطه اتکای برنامههای ما دولت بوده و ما منتظر آن هستیم که دولت برای مسائلی از این دست چه اقدامات و برنامه ریزیهایی انجام میدهد و این مشکل بزرگی است.
وی در این باره تصریح کرد: دولت همواره پردردسر بوده و ما اگر بخواهیم زندگی سالمندان را به اوج و فرودهای دولتها وصل کنیم به هیچ نتیجهای نمیرسیم. کما اینکه تا کنون نیز در این زمینه به نتایج دلخواه دست نیافتهایم.
کوششی در ارتباط با عدم توسعه NGO های فعال در حوزه سالمندی گفت: ما NGOها را در ایران در زمینه سالمندی توسعه ندادهایم.
وی در این باره تصریح کرد:مراکزی همچون کهریزک و موسسات خیریه و غیره در ایران داریم اما متاسفانه در این مدت توسعه پیدا نکردهاند.
وی ادامه داد: بخش خصوصی ما در این خصوص بسیار توسعه نیافته است و در حوزه مراقبتهای طولانی مدت سالمندی، توسعه بخش خصوصی به نحو احسن و با نظارت دقیق یا در نظر گرفته نشده و یا بسیار کم اهمیت ظاهر شده است.
کوششی همچنین گفت: دولتها وظیفه دارند از مباحثی همچون سالمندی حمایت کنند و نظارت کافی را داشته باشند اما مسئله اصلی این است که در این گونه مسایل نباید تمام تکیه ما به دولت باشد.
این استاد دانشگاه در ارتباط با آینده نگری در مباحث سالمندی گفت: برای طراحی و برنامه ریزی در خصوص برنامههای سالمندی باید به آینده سالمندی جامعه نیز دقت ویژه داشت. برای مثال در حال حاضر سالمندان کنونی ما اغلب با مشکل بی سوادی روبرو هستند در حالی که حمایتهای خانوادگی خوبی را دارند و در آینده با وجود کمرنگ شدن نهاد خانواده و بالا رفتن سطح تحصیلات افراد این موضوع میتواند کاملا برعکس باشد به همین دلیل باید در برنامه ریزیها به این مسائل اهمیت ویژهای داده شود.
کوششی در پایان ضمن انتقاد و ابراز نگرانی و ناراحتی از اینکه ۲۲ درصد سالمندان کشور تحت پوشش سازمان بهزیستی و کمیته امداد امام خمینی هستند، گفت: این مسئله بسیار نگران کننده بوده و برای کشور ثروتمندی مانند ایران شرمآور است که ۲۲ درصد سالمندان آن تحت پوشش سازمانهای تحت نظارت دولت باشند و در حقیقت متقاضی حمایتهای دولتی هستند و ما باید در برنامه ریزیهای خود به این دسته از سالمندان توجه ویژه داشته باشیم.
ارسال دیدگاه