زنجان از تنوع گیاهی و جانوری غنی برخوردار است
خبرگزاری پانا: معاون فنی اداره کل حفاظت محیط زیست استان زنجان گفت: این استان با توجه به شرایط اقلیمی و توپوگرافی، از تنوع گیاهی و جانوری غنی برخوردار است
به گزارش سرویس خبر پانا ، تورج قاسمی، در گفتگو با خبرنگار پانا، افزود: انواع پستانداران، پرندگان، خزندگان، جوندگان، آبزیان، حشرات و بندپایان در نقاط مختلف این استان یافت می شود .
وی اظهارکرد: در استان زنجان سه منطقه حفاظت شده ˈ سرخ آباد، انگوران و پناهگاه حیات وحش انگوران ˈ تحت مدیریت اداره کل حفاظت محیط زیست قرار دارد و گونه های جانوری مختلفی در این مناطق ، زیست می کنند .
به گفته قاسمی، منطقه حفاظت شده سرخ آباد با وسعت حدود ۱۲۰ هزار هکتار در شهرستانهای زنجان و طارم قرار دارد و گونه های شاخص آن شامل ˈ آهو ، پلنگ، خرس قهوه ای و سیاه گوش ˈ می باشد، در منطقه انگوران نیز که به وسعت حدود ۹۰ هزار هکتار در شهرستان ماهنشان واقع شده ˈ قوچ و میش ارمنی ، خرس قهوه ای و سیاه گوش ˈ زیست می کند .
وی افزود: پناهگاه حیات وحش انگوران نیز حدود ۳۰ هزار هکتار وسعت دارد و شاخص ترین گونه جانوری آن ˈ قوچ و میش ارمنی ˈ می باشد .
قاسمی با بیان اینکه ˈ سیاه گوش ، پلنگ ، خرس قهوه ای و قوچ و میش ارمنی ˈ از گونه های مهم حیات وحش استان زنجان محسوب می شود که در کل این استان از پراکنش خوبی برخوردار می باشد ، تصریح کرد: به عنوان شاخص می توان به پراکنش سیاه گوش اشاره کرد که گونه بسیار با اهمیت و نادر می باشد که تعداد مشاهدات این گونه در زنجان از استان های همجوار بسیار بیشتر است .
معاون فنی اداره کل حفاظت محیط زیست استان زنجان گفت: از گونه های گیاهی شاخص استان زنجان می توان به ˈ لاله واژگون ˈ در منطقه حفاظت شده انگوران و به درخت اورس ˈ سرو کوهی ˈ در منطقه حفاظت شده سرخ آباد ، اشاره کرد .
قاسمی با بیان اینکه انواع گیاهان دارویی در مناطق تحت مدیریت اداره حفاظت محیط زیست استان زنجان یافت می شود افزود: با توجه به اقلیم آب و هوایی استان زنجان ، انواع حشرات ازجمله رتیل و عقرب و خزندگان همانند ˈ مار جعفری ، افعی زنجانی ، افعی قفقازی ˈ به وفور در این استان یافت می شود .
وی از زیست ۲۸ گونه انواع مار سمی، غیرسمی و نیمه سمی در نقاط مختلف این استان خبر داد و اظهار کرد: چهار گونه مار سمی و خطرناک در زنجان زیست می کنند که این مارها شامل ˈ افعی زنجانی ، افعی البرزی و افعی شاخدار و گرزه مار ˈ ، است .
قاسمی با بیان اینکه این گونه مارها بسیار کمیاب بوده و درمناطق کوهستانی زنجان زیست می کنند افزود: از مهمترین مارهای زنجان می توان به ˈ آتشی ، پلنگی و شتری ˈ و ˈ سوسن و یله مار ˈ که به ترتیب غیرسمی و نیمه سمی هستند اشاره کرد .
این کارشناس محیط طبیعی بااشاره به اینکه از دو هزار و ۳۰۰ نوع مار شناخته شده درجهان، حدود ۲۰۰ نوع سمی است گفت: در ایران بیش از۲۱ گونه مار سمی و نیمه سمی، ۳۵ گونه غیرسمی و بیش از ۵ گونه مار دریایی، وجود دارد و عمر مار در واحدهای تکثیر و پرورش به ۲۰ تا ۲۵ سال می رسد و این خزنده نقاط گرمسیری و استوایی را برای زیست ترجیح می دهد .
قاسمی اظهار کرد: مارها برای از بین بردن جوندگانی چون موش، مفید هستند و از پرندگان، جوندگان، پستانداران، ماهیان کوچک و مارمولک ها، تغذیه کرده و سم آنها در تهیه دارو و سرم کاربرد دارد و از پوستشان نیز در تولید کیف و کمربند استفاده می شود .
وی با بیان اینکه شناسایی مار سمی از غیرسمی نیز برای افرادی عادی مشکل است، افزود: بطورکلی برای تشخیص مارهای سمی می توان به ˈ مثلثی بودن سر، داشتن گردن و پولک های کوچک سر، عمودی بودن چشم و کم تحرک بودن ˈ اشاره کرد و مارهای نیمه سمی نیز دارای دندان سمی در قسمت خلفی دهان می باشند .
وی یادآور شد: مارها اصولا جانوران خطرناکی نیستند و بیشتر در مواقعی که احساس خطر کنند و فرصت فرار از آنان سلب شود به محرک کننده حمله ور می شوند .
این کارشناس محیط طبیعی با اشاره به اینکه مارها اگر به طور عمد و یا غیرعمد تحریک نشوند از محل فرار می کنند، گفت: مارها نقش مهمی درکنترل جمعیت جوندگان دارند و این جانوران منبع غذایی خوبی برای مارها محسوب می شوند و این خزنده با شکار آنها مزارع را از وجود اینگونه آفت ها پاک می کنند .
معاون فنی اداره کل حفاظت محیط زیست استان زنجان به وجود خرس در مناطق مختلف این استان اشاره کرد و گفت: جمعیت خرس قهوه ای در این استان در حد مناسب است و با توجه به اینکه امکان سرشماری این حیوان وحشی به صورت مشاهده مستقیم ، سخت و مشکل است بنابرین آمارها تخمینی می باشد و بطور دقیق نمی توان جمعیت خرس ها را اعلام کرد .
وی اظهار کرد: در ایران دو نوع خرس ˈ سیاه و قهوه ای ˈ زیست می کنند که پراکنش خرس سیاه در استان های هرمزگان ، کرمان و سیستان و بلوچستان ، و پراکنش خرس قهوه ای نیز تقریبا در سطح کشور ازجمله زنجان می باشد .
قاسمی با بیان اینکه خرس قهوه ای دارای جثه ای بزرگ و تقریبا آرام است اما خرس سیاه جثه ای کوچک داشته ولی مهاجم و خطرناک تر است افزود: توصیه این است که افراد از نزدیک شدن به خرس ها به ویژه در فصل بهار پرهیز کنند چراکه در صورت حمله ، فرار از دست این حیوان بسیار سخت و مشکل خواهد بود .
وی تصریح کرد: در اکثر ارتفاعات استان زنجان به ویژه در مناطق حفاظت شده سرخ آباد و انگوران و همچنین ارتفاعات شهرستان طارم ، خرس قهوه ای زیست می کند و از گوشت و علف تغذیه می کند .
این کارشناس محیط طبیعی گفت: بیشتر گیاهان و میوه درختان از جمله تمشک و انگور و همچنین گوشت ازجمله ماهی و خرچنگ ، غذای اصلی این حیوان وحشی را تشکیل می دهد .
قاسمی ، افزود: خرس قهوه ای در حقیقت شکارچی ترسناک و چالاکی است و با توجه به جثه بزرگی که دارد بسیار قوی و تنومند می باشد .
وی اظهار کرد: این گونه نیز در خطر انقراض است و به همین خاطر توصیه می شود که افراد از آسیب رساندن و شکار این حیوان خودداری کنند چراکه محیط بانان در صورت مشاهده قطعا با خاطیان برخورد قانونی خواهند کرد و جریمه آن نیز بسیار سنگین خواهد بود .
به گفته قاسمی ، به خاطر وجود شرایط و بستر مناسب گونه های مختلف و نادری از جانوران گوشتخوار در مناطق مختلف این استان زیست می کنند و وجود ˈ پلنگ و سیاه گوش ˈ در زنجان نشان می دهد این نقطه از ایران ، محل خوب ، مناسب و امنی برای حیات جانوران گوشتخوار است .
وی ، با بیان اینکه وجود غذای مناسب و شرایط خاص جغرافیایی باعث شده تا تعداد جمعیت گوشتخواران در استان زنجان در سطح خوبی و مطلوبی باشد، اظهار کرد: پارسال یک قلاده پلنگ به همراه سه توله خود در منطقه حفاظت شده ˈ خرمنه سر ˈ در شهرستان طارم مشاهده شد که با گرفتن تصاویر ازطریق دوربین فیلمبرداری مشاهدات بلافاصله مستندسازی شد .
قاسمی با اشاره به اینکه برخلاف اینکه سرشماری از علفخواران نسبت به گوشتخواران به خاطر مشاهده مستقیم به راحتی انجام می شود افزود: سرشماری از گوشتخواران با توجه به شبگرد بودن و مخفی شدن آنان در طول روز ، امکان مشاهده مستقیم بسیار کم است و معمولا این کار از طریق وجود آثار و علایم ازجمله ˈ سرگین ، ردپا و لاشه شکارشده ˈ صورت می گیرد .
وی به وجود سیاه گوش در استان زنجان اشاره نمود و اظهار کرد: مشاهده مستقیم این گوشتخوار ، چهار سال قبل در منطقه حفاظت شده ˈ انگوران ˈ درشهرستان ماهنشان صورت گرفت و توسط دوربین فیلمبرداری مستند سازی شد و همچنین مشاهدات چشمی ماموران و افراد بومی در مناطق دیگر این استان ازجمله منطقه شکارممنوع خرمنه سر در شهرستان طارم ، نشان می دهد که بستر برای زیست این گونه جانوری در زنجان فراهم است .
قاسمی افزود: در زمان حاضر جانوران گوشتخوار شاخصی چون ˈ سیاه گوش، پلنگ، انواع گربه وحشی، گرگ ، کفتار ، شغال و روباه ˈ در زیستگاه های مختلف این استان وجود دارند .
ارسال دیدگاه