نوروزپور: گنجینه تاریخ مطبوعات ایران باید به زیرساخت قدرت نرم ملی تبدیل شود

به گزارش وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، محمدرضا نوروزپور در نشست مقدماتی «همایش ملی تاریخ مطبوعات محلی از آغاز تا انقلاب اسلامی» که به همت سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد، با اشاره به اهمیت مطبوعات ملی و محلی در ثبت حافظه اجتماعی ایران، اظهار کرد: هر نشریه محلی بخشی از حافظه روزمره ایران است و از بین رفتن یا مهجور ماندن این آرشیوها، به معنای حذف بخشی از حافظه تاریخی و فرهنگی کشور خواهد بود.

وی با اشاره به تحولات جهانی در حوزه آرشیوهای رسانه‌ای افزود: امروز کشورهای پیشرو، تاریخ مطبوعات خود را صرفاً نگهداری نمی‌کنند، بلکه آن را OCR، متادیتاگذاری و به پایگاه‌های داده قابل استفاده برای پژوهش و هوش مصنوعی تبدیل کرده‌اند.

معاون وزیر فرهنگ در این نشست با حضور غلامرضا امیرخانی رئیس کتابخانه ملی، معاونان و چهره‌ها و پژوهشگرانی چون سیدفرید قاسمی، مسعود کوهستانی‌نژاد، جمشید کیانفر و نوشین هخامنش گفت: کشوری که حافظه مکتوب آن را داده‌سازی نکند، مصرف‌کننده روایت دیگران خواهد شد.

او با بیان اینکه «هوش مصنوعی با تصویر روزنامه کار نمی‌کند، بلکه به داده ساخت‌یافته نیاز دارد»، تاکید کرد: آینده حضور زبان فارسی و روایت ایرانی در زیست‌بوم جهانی هوش مصنوعی، وابسته به میزان موفقیت ما در تبدیل آرشیوهای مطبوعاتی به بیگ‌دیتا و زیرساخت داده‌ای است.

نوروزپور همچنین با اشاره به تجربه جنگ رمضان و بازتاب‌های آن در فضای رسانه‌ای جهانی مجازی گفت: در جریان این جنگ، بسیاری از ملت‌ها و کاربران در کشورهای مختلف، به دنبال شناختن ایران برآمدند و برخی برای اولین بار با ارزش‌های تمدنی، علمی، هویتی و فرهنگی ملت ایران آشنا شدند و به عظمت این ملت پی بردند.

وی افزود: اگر بتوانیم گنجینه اطلاعات مرتبط با تاریخ مطبوعات ایران را از حالت آرشیو خام خارج کرده و به داده‌های ساخت‌یافته و قابل استفاده برای هوش مصنوعی تبدیل کنیم، بی‌تردید امکان گسترش چنین روایت‌هایی در سطح جهانی که کمک شایانی به شناخت دقیق ملت‌ها از ایران می‌کند، افزایش خواهد یافت.

معاون امور رسانه‌ای و تبلیغات وزارت فرهنگ تاکید کرد: از این منظر اتصال تاریخ مطبوعات ایران به زیست‌بوم هوش مصنوعی، اقدامی در راستای معرفی تمدن این مرز و بوم و برای رساندن صدای ایران، روایت ایران و حافظه تاریخی ملت ایران به مخاطبان جهانی است.

نوروزپور همچنین از تلاش‌های پژوهشگران و تاریخ‌نگاران این حوزه، از جمله سیدفرید قاسمی، تقدیر کرد و گفت: بخش مهمی از حافظه مطبوعاتی ایران، مرهون کوشش‌های چند دهه‌ای پژوهشگرانی است که نام‌ها، نشریات، روایت‌ها و تاریخ شفاهی مطبوعات ایران را از فراموشی نجات داده‌اند.

وی افزود: ماموریت امروز ما، تکمیل همان مسیر و تبدیل این گنجینه ارزشمند به سامانه‌ای زنده، قابل جست‌وجو و قابل استفاده برای نسل آینده، پژوهشگران و فناوری‌های هوشمند است. تاریخ مطبوعات اگر فقط در آرشیو باقی بماند، میراث است؛ اما اگر به داده تبدیل شود، به بخشی از قدرت نرم و زیرساخت دانش کشور بدل خواهد شد.