رئیس سازمان دانش آموزی استان قم:
پانا تجربه جدی از مشارکت اجتماعی دانشآموزان است
قم(پانا) – رئیس سازمان دانش آموزی استان قم گفت: عرصه پانا برای دانش آموزان فقط یک خبرگزاری نیست بلکه به عنوان نخستین تجربه جدی پذیرش مسئولیت اجتماعی محسوب می شود.
پنجم خرداد، سالروز تأسیس خبرگزاری پانا، فرصتی ارزشمند برای بازخوانی یکی از مهمترین تجربههای رسانهای و تربیتی در بستر آموزش و پرورش جمهوری اسلامی ایران است؛ رسانهای که از همان آغاز تلاش کرد دانشآموز را از جایگاه صرفِ مخاطب خارج کند و او را به بخشی از جریان روایتگری جامعه تبدیل سازد.
به مناسبت اهمیت جایگاه تربیتی، رسانهای و اجتماعی پانا گفتوگویی با حجتالاسلام سید علیرضا دادمرزی، رئیس سازمان دانشآموزی استان قم ترتیب داده ایم:
به نظر شما مهمترین ویژگی پانا چیست؟
واقعیت این است که پانا فقط یک خبرگزاری نیست، بلکه به نخستین تجربه جدی پذیرش مسئولیت اجتماعی تبدیل میشود.
دانشآموز وقتی وارد فضای پانا میشود، فقط خبر نوشتن را یاد نمیگیرد بلکه میآموزد دقیق ببیند و بپرسد، تحلیل کند، حرف بزند و نسبت به اتفاقات جامعه بیتفاوت نباشد. این مسئله از منظر تربیتی بسیار مهم است.
ما سالها درباره مشارکت اجتماعی نسل نوجوان صحبت کردهایم، اما یکی از جاهایی که این مشارکت بهصورت واقعی تمرین میشود، همین فضای رسانهای دانشآموزی است.
پانا در حقیقت، تمرین «دیدن» و «روایت کردن» برای نسل نوجوان است.
یعنی نقش پانا را فراتر از یک رسانه میدانید؟
قطعاً همینطور است. امروز ما درگیر جنگ روایتها هستیم. اگر ما روایت نکنیم، دیگران بهجای ما روایت میسازند؛ آن هم معمولاً نه از جنس حقیقت، بلکه از جنس تحریف، هیجان و ناامیدی.
یکی از اتفاقات مهمی که در سالهای اخیر در دل پانا شکل گرفت، جریان «نو+راوی» بود. این حرکت کمک کرد روایتگری از حالت صرفاً خبری خارج و به یک مسئله هویتی و تربیتی تبدیل شود.
در «نو+راوی»، دانشآموزخبرنگار راوی امید، پیشرفت، هویت، حرکتهای مردمی و اتفاقات خوب جامعه است.
واقعاً هم برخی از بهترین روایتها را خود نوجوانها تولید کردهاند. بارها دیدهایم دانشآموزخبرنگاران پانا در قم، از دل اردوهای جهادی، برنامههای فرهنگی، شبهای مقاومت، فعالیتهای مدرسه یا حتی یک اتفاق ساده در محله، گزارشهایی تولید کردهاند که از بسیاری از تولیدات رسمی، زندهتر، واقعیتر و اثرگذارتر بوده است.
این یعنی اگر به نوجوان میدان داده شود، او حرفهای زیادی برای گفتن دارد.
این مسئله چه نسبتی با تربیت نسل نوجوان دارد؟
اتفاقاً نکته دقیقاً همینجاست، اگر بخواهیم نسل نوجوان صرفاً شنونده و مصرفکننده محتوا باشد، طبیعتاً بعد از مدتی دچار انفعال میشود. اما وقتی نوجوان وارد میدان روایتگری میشود، ذهن او فعال میماند.
من همیشه معتقدم تا وقتی بچههای ما «ذهن پویا» و «زبان گویا» داشته باشند، جامعه زنده خواهد ماند و امکان حل مسئله وجود دارد.
خطر اصلی برای هر جامعهای، خاموش شدن ذهن نسل نوجوان است؛ اینکه دیگر دغدغه نداشته باشد، تحلیل نکند و نسبت به پیرامون خود احساس مسئولیت نکند. پانا دقیقاً نقطهی مقابل این فضاست.
دانشآموز در این مجموعه یاد میگیرد که میتواند اثرگذار باشد. همین حس اثرگذاری، یکی از مهمترین عناصر تربیت اجتماعی است.
امروز اگر در کشور به جهاد تبیین، امیدآفرینی و روایت درست نیاز داریم، بخشی از این مسیر باید توسط خود نوجوانها پیش برود؛ چراکه نسل نوجوان، زبان نسل خودش را بهتر میفهمد.
پانا را چقدر همسو با مسیر سند تحول بنیادین آموزش و پرورش میبینید؟
به نظر من، پانا یکی از عینیترین نمونههای تحقق سند تحول بنیادین است چون در سند تحول، تنها از آموزش سخن گفته نشده؛ بلکه از تربیت نسلی کنشگر، مسئولیتپذیر، دارای هویت ایرانی ـ اسلامی، اهل تفکر و مشارکت اجتماعی نیز صحبت شده است. پانا دقیقاً همین فضا را ایجاد میکند.
دانشآموز در این مجموعه، هم کار رسانهای یاد میگیرد، هم کار جمعی، هم اخلاق حرفهای، هم سواد رسانهای و هم مسئولیت اجتماعی و مهمتر از همه اینکه احساس میکند صدایش شنیده میشود. این مسئله برای نسل نوجوان بسیار مهم است.
نقش دانشآموزخبرنگاران در مقابله با اخبار نادرست و روایتهای تحریفشده را چگونه ارزیابی میکنید؟
دانشآموزخبرنگاران پانا، با آموزشهای حرفه ای و سواد رسانه ای که فرامی گیرند و تجاربی که کسب میکنند، میتوانند در خط مقدم مبارزه با اخبار نادرست و روایتهای تحریفشده قرار بگیرند. آنها با یادگیری اصول روزنامهنگاری، صحتسنجی اخبار و نگاه تحلیلی به مسائل، میتوانند روایتهای واقعی و مستند را منتشر کنند.
وقتی یک نوجوان، خودش راوی حقیقت باشد، بهتر میتواند همسنوسالان خود را نیز نسبت به پذیرش اخبار موثق و دوری از شایعات ترغیب کند. در واقع، آنها با تولید محتوای صحیح و امیدبخش، به مقابله با موج اطلاعات غلط و ناامیدکننده کمک میکنند و نقش مهمی در «جهاد تبیین» ایفا مینمایند.
چه انتظاری از مدیران و مربیان برای تقویت جریان پانا در مدارس دارید؟
انتظار اصلی این است که مدیران و مربیان مدارس، جایگاه واقعی پانا را به عنوان یک بستر تربیتی و رسانهای ارزشمند درک کنند و آن را صرفاً یک فعالیت فوق برنامه نبینند. این شامل فراهم کردن تسهیلات لازم، تشویق و حمایت از دانشآموزانی که علاقهمند به فعالیت در پانا هستند و پشتیبانی از فعالیتهای دانشآموزخبرنگاران میشود. همچنین، ایجاد ارتباط سازنده بین پانا و سایر بخشهای پرورشی و آموزشی مدرسه میتواند به غنیتر شدن تجربه دانشآموزان و اثربخشی بیشتر این جریان کمک کند.
آینده خبرگزاری دانشآموزی را چگونه میبینید؟
آینده خبرگزاری دانشآموزی پانا را بسیار روشن و امیدوارکننده میبینم، به شرطی که به این جریان به عنوان یک سرمایهگذاری بلندمدت برای تربیت نسلی کنشگر و آگاه نگاه شود. با توجه به گستردگی فضای مجازی و نیاز روزافزون به روایتهای واقعی و امیدبخش، نقش این خبرگزاریها پررنگتر خواهد شد. اگر بتوانیم با آموزش مستمر، استفاده از تکنولوژیهای روز، و ایجاد فرصتهای عملی بیشتر برای نوجوانان، این جریان را تقویت کنیم، شاهد بالندگی نسلی خواهیم بود که نه تنها مصرفکننده محتوا، بلکه تولیدکننده و روایتگر حرفهای آن هستند. این خبرگزاریها میتوانند به موتور محرکهای برای مشارکت اجتماعی، تقویت هویت ملی و دینی، و ترویج فرهنگ پرسشگری و تحلیل در میان جوانان تبدیل شوند.
در پایان چه توصیه و یا سفارشی برای اهالی پانا دارید؟
لازم میدانم از تلاشهای ارزشمند مدیر خبرگزاری پانا استان قم، جناب آقای بمانی و همه مربیان، فعالان رسانهای و دانشآموزخبرنگاران این مجموعه صمیمانه تشکر کنم.
واقعاً استمرار یک جریان رسانهای دانشآموزی، کار سادهای نیست؛ مخصوصاً در دورهای که فضای رسانهای کشور پر از شتابزدگی، سطحینگری و اخبار لحظهای شده است. اینکه مجموعهای بتواند نوجوان را به سمت روایت صحیح، امیدآفرینی، دقت رسانهای و مسئولیت اجتماعی هدایت کند، اتفاقی ارزشمند است.
پانا امروز فقط یک رسانه نیست؛ یک بستر تربیتی و جریانساز است. اگر به نوجوان اعتماد کنیم، اگر به او میدان واقعی بدهیم، میتواند روایتگر حقیقت و بخشی از راهحل مسائل جامعه باشد. تجربه انقلاب اسلامی هم بارها این را ثابت کرده است و شاید مهمترین اتفاق پانا همین باشد. اینکه نوجوان ایرانی احساس کند دیده میشود، میتواند حرف بزند، میتواند روایت کند و میتواند در ساخت آینده کشور سهیم باشد.
ارسال دیدگاه