در گفتوگو با پانا مطرح شد
تقابل تاریکی و امید/ روایتی از دختری نابینا که جهان کودکان نابینا را تغییر میدهد
تهران (پانا) - زینب کریمی، کارگردان مستند «نارکیس» سراغ زندگی زنی رفته است که نابینایی مادرزاد را به نقطه ضعف تبدیل نکرده، بلکه آن را به انگیزهای برای کنش اجتماعی بدل کرده است. این مستند با تمرکز بر فعالیتهای او در حوزه توانمندسازی کودکان نابینا، تصویری نزدیک و انسانی از تلاش برای ساختن آیندهای مستقلتر ارائه میدهد.
زینب کریمی، کارگردان مستند «نارکیس»، در گفتوگو با پانا درباره شکلگیری ایده این فیلم گفت: «من در دوران روزنامهنگاری با نرگس آشنا شدم. بیش از ۱۰ سال پیش برای انجام یک مصاحبه با او ارتباط گرفتم و این آشنایی در طول سالها به دوستی تبدیل شد.»
وی ادامه داد: «از همان زمان احساس میکردم نرگس ظرفیت بالایی برای تبدیل شدن به سوژه یک فیلم مستند دارد. بعدها که به صورت حرفهای وارد حوزه فیلمسازی شدم، بیش از پیش مطمئن شدم که باید روزی درباره او فیلمی بسازم. در نهایت با موافقت خودش، تولید این مستند آغاز شد.»
وی درباره محور اصلی فیلم توضیح داد: «دغدغه اجتماعی نرگس نسبت به کودکان نابینا، هسته مرکزی روایت فیلم است. او نابینای مادرزاد است و به همین دلیل شرایط و چالشهای این کودکان را بیش از هر فرد دیگری درک میکند. نرگس این موضوع را بخشی از مسئولیت اجتماعی خود میداند و تلاش میکند با شناسایی کودکان نابینا و فراهم کردن فرصتهای آموزشی و توانمندسازی، به آنها برای داشتن زندگی مستقلتر کمک کند.»
کریمی ادامه داد: «نرگس در مرکزی به نام «باغچه حواس» فعالیت میکند و بخش مهمی از فیلم نیز به تلاشهای او برای توسعه برنامههای آموزشی این مرکز اختصاص دارد. در طول مستند، مخاطب با روند برگزاری کلاسهای مختلف توانمندسازی برای کودکان نابینا آشنا میشود؛ از جمله کلاس آموزش زبان انگلیسی که به دلیل ماهیت تصویری بسیاری از منابع آموزشی، چالشهای خاص خود را دارد. فیلم تلاش میکند این فرآیند و راهکارهای آموزشی مورد استفاده برای کودکان نابینا را نیز به تصویر بکشد.»
کارگردان مستند «نارکیس» افزود: «در کنار این موضوع، مستند به زیست روزمره نرگس و تجربه زندگی با نابینایی نیز میپردازد. به این ترتیب مخاطب از نزدیک با بخشی از واقعیتهای زندگی یک فرد نابینا آشنا میشود و میتواند درک ملموستری از جهان او به دست آورد.»
وی درباره روند تولید فیلم گفت: «خوشبختانه از نظر همکاری با سوژه مشکل خاصی وجود نداشت. دلیل اصلی آن نیز ارتباط و دوستی طولانیمدتی بود که طی سالها میان ما شکل گرفته بود. ارتباط من با نرگس پس از مصاحبه اولیه قطع نشد و در تمام این سالها ادامه داشت. علاوه بر این، با خانواده او نیز آشنایی کامل داشتم و پیش از این بارها با آنها در ارتباط بودم. همین شناخت و اعتماد متقابل باعث شد روند تولید فیلم با همراهی خوبی پیش برود.»
کریمی با اشاره به چالشهای تولید این مستند بیان کرد: «بخشی از دشواریهای کار به شرایط زندگی سوژه مربوط میشد. برای مثال بیماری مادربزرگ نرگس در مقاطعی روند فیلمبرداری را تحت تأثیر قرار داد. همچنین به دلیل مشکلات ریوی نرگس، آلودگی هوای تهران در فصل زمستان باعث شد ناچار به ترک شهر شود و این موضوع نیز برنامه تولید را با وقفههایی همراه کرد. با این حال، این مسائل بخشی از واقعیت تولید مستند هستند و در بسیاری از پروژهها رخ میدهند.»
این مستندساز درباره نمایش فیلم در برنامههایی مانند «پاتوق مستند» گفت: «نمایش فیلم در چنین برنامههایی تجربهای ارزشمند است. یکی از مهمترین مشکلات سینمای مستند، محدود بودن دسترسی عمومی به آثار است. بسیاری از فیلمها تنها در جشنوارهها نمایش داده میشوند و بخش بزرگی از مخاطبان فرصت تماشای آنها را پیدا نمیکنند. چنین برنامههایی امکان دیده شدن آثار را برای علاقهمندان فراهم میکنند و بستری مناسب برای گفتوگو، تبادل نظر و شکلگیری ارتباط میان مستندسازان و مخاطبان به وجود میآورند.»
وی ادامه داد: «هرچه تعداد این برنامهها و محافل فرهنگی بیشتر شود، به توسعه چرخه تولید و عرضه آثار مستند نیز کمک خواهد کرد. سینمای مستند بدون مخاطب، سرمایهگذار، تهیهکننده و فیلمساز معنا پیدا نمیکند و چنین رویدادهایی میتوانند این عناصر را در کنار یکدیگر قرار دهند. همچنین به مرور زمان میتوانند مخاطبان عمومی را نیز به این فضا جذب کنند؛ موضوعی که برای سینمای مستند اهمیت زیادی دارد، زیرا مستند علاوه بر جنبه هنری، کارکرد آگاهیبخشی نیز دارد و زمانی بیشترین تأثیر را خواهد داشت که بتواند با بدنه جامعه ارتباط برقرار کند.»
کریمی در پایان با اشاره به مهمترین دغدغه امروز مستندسازان گفت: «یکی از مهمترین چالشهای امروز مستندسازان، مسئله نمایش و پخش آثار است. بسیاری از فیلمهای مستند با دشواری و هزینه فراوان تولید میشوند اما پس از چند نمایش محدود، به تدریج از دسترس مخاطبان خارج میشوند. حتی برای افرادی که به طور جدی پیگیر سینمای مستند هستند نیز امکان تماشای بسیاری از آثار فراهم نمیشود. به همین دلیل مسئله توزیع و نمایش همچنان یکی از مهمترین دغدغههای این حوزه به شمار میرود.»
«نارکیس» به کارگردانی زینب کریمی و تهیهکنندگی فاطمه سادات احمدی از محصولات جدید سازمان هنری رسانهای اوج است.
این مستند روایتی انسانی از زنی است که در دل محدودیتهای جسمی، تصویری تازه از توانایی، امید و خودباوری ارائه میدهد. «نارکیس» با محوریت زندگی یک زن نابینا شکل گرفته و تلاش دارد تجربه زیسته او را نه در قالب سوژهای آسیبپذیر، بلکه همچون فردی فعال، پرتلاش و برخوردار از هویت مستقل بازنمایی کند.
«نارکیس» امروز دوشنبه اول تیرماه در سالن حقیقت نمایش داده میشود.
ارسال دیدگاه