خلیج فارس؛ نامی ماندگار در تاریخ

 مجید طلیمی، ریاست مرکز مطالعاتی مدیریت دانش خاورمیانه، ضمن اعلام مطلب فوق بر اهمیت رویکردهای علمی در شناخت مناطق جغرافیایی، بررسی جامع نام خلیج فارس ، استناد به پژوهش‌های میان‌رشته‌ای و شواهد تاریخی، فرهنگی و حقوقی، بر جایگاه این نام به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از میراث جهانی تأکید کرد. 

وی گفت : موسسه مطالعاتی مدیریت دانش خاورمیانه، در راستای اهداف خود مبنی بر ترویج دانش منطقه‌ای بر پایه شواهد مستند و تحلیل‌های عمیق، یافته‌های پژوهشی خود را در خصوص نام خلیج فارس منتشر کرده است. این مطالعات نشان می‌دهد که نام خلیج فارس سابقه‌ای کهن و ریشه‌دار در متون جغرافیایی، تاریخی و نقشه‌نگاری‌های کهن دارد و در طول قرون متمادی، به طور مستمر در منابع علمی و مستندات بین‌المللی مورد استفاده قرار گرفته است.

 مجید طلیمی اظهار داشت: در عصری که دانش و اطلاعات، محور توسعه و شناخت جهانی است، پایبندی به نام‌های تاریخی و جغرافیایی مستند، امری حیاتی برای حفظ میراث مشترک بشری محسوب می‌شود. بر اساس مستندات و مطالعات انجام شده ، نام خلیج فارس نه تنها در اسناد تاریخی ایران، بلکه در آثار جغرافی‌دانان، مورخان و دانشمندان سراسر جهان ، از دیرباز به رسمیت شناخته شده است. این نام، گواهی بر تاریخ طولانی ارتباط تمدن‌ها در این پهنه آبی مهم جهان است. 

رییس مرکز مطالعاتی مدیریت دانش خاورمیانه به نقش نام‌گذاری‌ها در شکل‌گیری هویت‌ها و همچنین پیامدهای سیاسی و دیپلماتیک آن اشاره کرد و افزود: منابع و مراکز معتبر علمی و فنی جهان با رویکردی بی‌طرفانه و مبتنی بر تحقیق، معتقدند که هرگونه تغییر یا اصرار بر نام‌های غیرمستند، می‌تواند به تنش‌های غیرضروری دامن زده و از اهداف اصلی پژوهش که همان درک عمیق‌تر و شناخت بهتر مناطق است، منحرف شود. ما از تمامی نهادهای علمی، فرهنگی و پژوهشی در سطح بین‌المللی دعوت می‌کنیم تا با اتکا به شواهد تاریخی و اسناد موجود، در ارتقاء دانش جهانی پیرامون نام خلیج فارس سهیم باشند و امیدواریم این همگرایی ، گامی در جهت ترویج گفتمان علمی و مبتنی بر حقیقت در سطح بین‌المللی باشد و بتواند مورد توجه جامعه دانشگاهی و پژوهشگران حوزه تاریخ، جغرافیا و روابط بین‌الملل که در این موضوع آگاهی کامل ندارند قرار گیرد.

 در ادامه سعید بابایی، مشاور عالی مرکز مطالعاتی مدیریت دانش خاورمیانه، در واکنشی صریح و بی‌پرده، برخی دولت‌ها و جریان‌های رسانه‌ای منطقه را به دلیل تکرار اصطلاح جعلی خلیج عربی مورد انتقاد شدید قرار داد. 

بابایی اظهار داشت: هیچ توجیه علمی، تاریخی یا حقوقی برای تغییر نام خلیج فارس وجود ندارد. استفاده از واژه‌های جعلی همچون خلیج عربی اقدامی غیرمسئولانه، محرک و خلاف واقعیات مستند جغرافیایی جهان است. این رفتار نه تنها بی‌احترامی به میراث تمدنی منطقه محسوب می‌شود، بلکه نوعی تلاش آشکار برای تحریف عمدی تاریخ مشترک ملت‌هاست. وی افزود: آن دسته از دولت‌هایی که به جای رویکرد علمی و مستند، به بازی‌های سیاسیِ هویت‌زا روی آورده‌اند، باید بدانند که جامعه جهانی با چنین رفتارهایی برخوردی بی‌اعتنا و حتی انتقادی دارد. تاریخ، با جعل، پاک نمی‌شود. نقشه‌ها و اسناد معتبر جهانی، آنچه را که واقعیت جغرافیایی است نشان می‌دهند؛ "Persian Gulf" نامی است که از هزاران سال پیش بر این پهنه آبی نقش بسته و هیچ قدرت سیاسی یا تبلیغاتی قادر به تغییر آن نبوده و نخواهد بود.

 بابایی تأکید کرد: آنچه امروز برخی رسانه‌ها و نهادهای رسمیِ معدود کشورها دنبال می‌کنند، نه بازتاب یک دیدگاه علمی، بلکه بازنمایی یک سیاست حذف فرهنگی است که در تضاد آشکار با اصول شناخته‌شده همکاری‌های منطقه‌ای و احترام متقابل ملت‌هاست. این دست رفتارها در نهایت باعث منزوی شدن خود آن کشورها در گفت‌وگوی بین‌المللی خواهد شد. 

وی گفت: برای آخرین بار باید با صراحت گفته شود: هیچ دولت یا نهادی اجازه ندارد تاریخ ثبت‌شده بشریت را به دلخواه خود بازنویسی کند. نام خلیج فارس بخشی از حافظه مستند تمدن جهانی است؛ نه موضوعی قابل مذاکره، نه قابل تطهیر، و نه قابل تحریف.