زنگ خطرهای رفتاری دانش‌آموزان را جدی بگیرید

فرید نجف‌نیا در مراسم مجمع عمومی فصلی مدیران مدارس ناحیه ۲ کرج و شهرستان فردیس بیان کرد: امروز دیگر مسائل آموزش و پرورش تنها به افت تحصیلی یا بی‌انضباطی محدود نمی‌شود. چالش‌های اقتصادی، آسیب‌های اجتماعی و مخاطرات فضای مجازی پشت درهای مدرسه متوقف نمی‌مانند؛ بلکه با یک گوشی همراه و رد و بدل شدن پیامی در شبکه‌های اجتماعی، در کسری از ثانیه زندگی روانی و فردی دانش‌آموز دگرگون می‌شود. از این رو مدیریت مدارس نیازمند گذار از الگوهای سنتی گذشته به سوی رویکردی هوشمند، همه‌جانبه و متمرکز بر تأمین امنیت روانی در پیوند میان اولیا، مربیان و دانش‌آموزان است.

وی با اشاره به لزوم شناسایی به‌موقع نشانه‌های رفتاری افزود: نمی‌توان هر دانش‌آموز کم‌حرفی را افسرده دانست یا هر رفتار پرخاشگرانه‌ای را نشانه اختلال روانی قلمداد کرد؛ با این حال، تغییرات ناگهانی در منش، افت تحصیلی چشمگیر یا انزوای اجتماعی، زنگ خطرهایی است که به‌هیچ‌وجه نباید نادیده گرفته شود. معلمان و اولیای مدرسه باید نسبت به تغییر سبک زندگی، تفاوت در لحن کلام و جملاتی که نوجوانان در مکالمات روزمره به کار می‌برند، هوشیار و دقیق باشند.

نجف‌نیا با اشاره به تهدیدهای روزافزون در بستر اینترنت خاطرنشان کرد: قلدری سایبری، انتشار ناخواسته تصاویر خصوصی، رد و بدل شدن اطلاعات شخصی، تهدیدهای برخط و گرفتاری در دام بازی‌های رایانه‌ای مخرب از خطرهای جدی برای نسل نوجوان است. مقابله با این پدیده‌ها نیازمند آموزش پایدار، مستمر و لحظه‌ایِ سوادرسانه‌ای است تا نوجوان به درکی عمیق از خطرهای پنهان این فضا دست یابد و صرفاً به برنامه‌های آموزشی مقطعی بسنده نشود.

معاون اجتماعی و پیشگیری از وقوع جرم دادگستری کل استان البرز، با اشاره به رفتارهای پرخطر دانش‌آموزان اظهار کرد: برخی نوجوانان بر پایه اطلاعات نادرست گمان می‌کنند مصرف مواد صنعتی و روان‌گردان‌های جدید وابستگی ایجاد نمی‌کند. برای رویارویی با این باورهای غلط، نباید به سراغ رفتارهای سلبی و طرد دانش‌آموز رفت؛ بلکه شیوه مواجهه باید کاملاً علمی، اقناعی و با نگاهی حمایتی همراه باشد تا زمینه هدایت فرد مهیا شود.

وی در ادامه با تأکید بر ضرورت حفظ کرامت انسانی در محیط مدرسه تأکید کرد: حضور دانش‌آموز در کلاس درس نباید با بهای سنگین تخریب شخصیت و تحقیر شدن همراه باشد. تمسخر و کنایه‌های مداوم همسالان، آسیب‌های روانی ماندگاری بر جا می‌گذارد. همچنین مدیران باید به دانش‌آموزانی که در خانواده با بحران‌هایی نظیر طلاق یا مشاجرات پی‌درپی والدین روبه‌رو هستند توجه ویژه داشته باشند؛ چرا که بسیاری از این فرزندان به دلیل عدم یادگیری مهارت‌های کنترل خشم و برقراری ارتباط مؤثر، در معرض فشارهای روحی بیشتری قرار می‌گیرند.

نجف‌نیا با اشاره به اهمیت اجرای مدیریت پیشگیرانه یادآور شد: مدیر ناموفق فردی است که در انتظار رخداد یک بحران می‌ماند و پس از وقوع آن به دنبال چاره‌جویی می‌گردد، در حالی که اداره مطلوب یک مدرسه مستلزم پیاده‌سازی نظام پیشگیری پیش از بروز حادثه است. اولویت‌بخشی به آموزش مهارت‌های زندگی، به‌ویژه توانایی نه گفتن و مهار خشم، برگزاری جلسات تعاملی با والدین در فضای خود کلاس‌ها به جای سالن‌های همایش عمومی و نیز گفت‌وگوی صمیمانه با دانش‌آموزانی که غیبت‌های غیرعادی یا افت تحصیلی ناگهانی دارند، راهکارهای کلیدی در این زمینه به شمار می‌رود.

وی در پایان متذکر شد: اولیای مدرسه باید هوشیار باشند که خطای دانش‌آموز هرگز نباید در برابر دیدگان دیگران بازگو و تحقیر شود؛ زیرا خدشه‌دار شدن عزت‌نفس و غرور نوجوان می‌تواند واکنش‌ها و پیامدهای بسیار تلخ و جبران‌ناپذیری را به همراه داشته باشد.