معاون وزیر آموزش و پرورش در پاسخ به برخی انتقادات مطرح کرد:
تشریح چگونگی انجام رتبهبندی مدارس/انتظار واحد از مدارس نداریم/رسانهها پیش داوری عجولانه نکنند
خبرگزاری پانا: معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش و پرورش با بیان اینکه مدارس نقاط محروم و برخوردار با مدارس هم سطح خود مقایسه میشوند، گفت: در نظام رتبهبندی مدارس، ساختمان جدید و قدیم مدارس با هم مقایسه نخواهند شد.
به گزارش خبرنگار آموزش و پرورش پانا، موضوع آموزش و پرورش آنقدر مهم و با اهمیت است که در برخی مواقع اظهار نظرات پیرامون آن چالشی و بحث برانگیز دنبال میشود.
روز گذشته یکی از روزنامههای صبح کشور به موضوع "رتبهبندی مدارس" اشاره و مطلبی با عنوان "بیمهری به مدارس دولتی" به چاپ رساند.
همچنین نویسنده این مقاله، با طرح سوال "رتبهبندی مدارس به عدالت آموزشی منجر می شود؟" به بیان دیدگاهها و نظرات مختلف پرداخته و چنین بیان کرده که «موضوع رتبهبندی مدارس مجدداً مطرح شده ولی ترس از حذف مدارس دولتی عادی و به دنبال آن تنبیه مدیران و کارکنان آنها موجب شده تا اجرای این طرح با اما و اگرهایی روبرو شود".»
جهت شفافسازی بیشتر و بهتر بحثها و نکات مطرح شده در این روزنامه، معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش و پرورش توضیحاتی را در این خصوص به خبرنگار پانا ارائه کرد.
رتبهبندی مدارس براساس نقشه جامع علمی کشور و سند تحول بنیادین آموزش و پرورش
"ابراهیم سحرخیز" معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش و پرورش در گفتوگو با خبرنگار آموزش و پرورش پانا و در پاسخ به اظهار نظرات درج شده درخصوص رتبهبندی مدارس در یکی از رسانهها، چنین اظهارکرد: در ۲ سند بالادستی "نقشه جامع علمی کشور" و "سند تحول بنیادین آموزش و پرورش" که هر دو به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسیده است، به موضوع رتبهبندی مدارس به صورت ویژه اشاره و پرداخته شده است.
وی با بیان اینکه در اقدامات ملی ذیل راهبرد کلان ۶ در صفحه ۲۷ نقشه جامع علمی کشور به رتبهبندی مدارس تاکید شده است، گفت: ایجاد نظام رتبهبندی مدارس و موسسات آموزش و پرورش به منظور شفافسازی عملکرد و ارتقای کیفیت و تقویت انگیزههای رقابت، عنوان تکلیف و اقدامی است که در نقشه جامع علمی کشور به آن توصیه شده است.
سحرخیز افزود: همچنین در یکی دیگر از اقدامات ملی مطرح شده در همین صفحه، ایجاد ساز و کارهای سنجش توانمندیهای دانشآموزان و معلمان و عملکرد مدارس مستقل از موسسات مجری آموزش، مدنظر قرار گرفته است.
معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش و پرورش با بیان اینکه تاکید نقشه جامع علمی کشور بر موضوع رتبهبندی مدارس جای تامل دارد، خاطرنشان کرد: نقشه جامع علمی کشور، سند بالادستی سند تحول بنیادین است که نخبگان جامعه آن را تصویب کردهاند. سند تحول بنیادین آموزش و پرورش نیز ذیل استقرار نظام ارزشیابی و تضمین کیفیت در تعلیم و تربیت رسمی کشور در راهکار ۳-۱۹ به ایجاد نظام رتبهبندی مدارس و تقویت انگیزههای رقابت منطقی و علمی بین مدارس و موسسات آموزش و پرورش سفارش کرده است.
نظام رتبهبندی مدارس هنوز تعریف و تصویب نشده است
وی با بیان اینکه سند تحول بنیادین آموزش و پرورش نیز به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسیده است، افزود: دو سند "نقشه جامع علمی کشور" و "سند تحول بنیادین" اسنادی هستند که وزارت آموزش وپرورش باید آنها را جهت اجرا به عنوان نصبالعین خود قرار دهد.
سحرخیز چنین ادامه داد: اما نکته حائز اهمیت درخصوص رتبهبندی مدارس با توجه به مطلب یکی از رسانهها، این است که هنوز این نظام رتبهبندی تعریف و تصویب نشده است. فعلاً آموزش و پرورش اعلام کرده که موضوع رتبهبندی مدارس را در دستور کار دارد و در حال حاضر این موضوع در دست بررسی و مطالعه است.
معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش و پرورش تصریحکرد: زمانی هم که نظام رتبهبندی مدارس آماده شد، باید به تصویب شورای عالی آموزش و پرورش و دیگر مراجع نظارتی برسد.
مدارس عادی با رتبهبندی قربانی خواهند شد، یک پیش داوری عجولانه است
وی با بیان اینکه مطلب درج شده در یکی از رسانهها، یک پیش داوری عجولانه است، گفت: بیان این موضوع که با اجرای نظام رتبهبندی مدارس، مدارس عادی دولتی و عدالت آموزشی قربانی خواهند شد و یا مدیران مدارس دارای رتبه پایین و تنبیه خواهند شد، یک پیش داوری است که معلوم نیست براساس چه مستندات و ذهنیتهایی صورت گرفته است.
ایجاد رقابت بین مدیران مدارس با رتبهبندی/سنجش و ارزشیابی در دستور کار است
سحرخیز ادامه داد: در اینکه باید "سنجش و ارزشیابی" در مدارس و آموزش و پرورش کشورمان در دستور کار باشد، شکی نیست، مگر میشود در مدرسه ای که به عنوان یک نهاد منابع و بودجهای را از دولت دریافت میکند و نیروی انسانی در آن مشغول به کار است و همچنین والدین دانشآموزان انتظار دارند که عملکرد فرزندشان به آنها بازخورد داده شود، ارزشیابی حذف شود.
معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش و پرورش تصریح کرد: از طرف دیگر آموزش و پرورش میخواهد یک رقابتی بین مدیران مدارس ایجاد شود تا بدین ترتیب تلاش و انگیزه آنها برای کارکردن بیشتر شود، آیا باز هم میشود ارزشیابی کار و عملکرد مدارس را کنار گذاشت و به آن بهایی نداد.
وی با بیان اینکه رتبهبندی در متن و بطن ارزشیابی قرار دارد، گفت: به عنوان مثال در یک کلاسی یک عده از دانشآموزان نمرات بالاتری کسب میکنند و عده ای نیز نمره و رتبه پایینتری دارند، یعنی در همین کلاس درس هم نوعی رتبهبندی وجود دارد.
در رتبهبندی از مدارس انتظار واحد نداریم
سحرخیز در خصوص نحوه رتبهبندی مدارس اظهار کرد: طبیعتاً در رتبهبندی، همه مدارس را با یک خطکش و میزان خاص مورد ارزشیابی قرار نخواهیم داد و از همه مدارس یک انتظار واحد نخواهیم داشت.
به گفته وی، پیشینه، منابع و داشتههای مدارس و همچنین محرومیت ها و محدودیتها در رتبهبندی مدارس لحاظ خواهند شد.
سنجش مدارس به قصد بسط عدالت آموزشی صورت میگیرد
سحرخیز با بیان اینکه سنجش مدارس به قصد بسط عدالت آموزشی صورت میگیرد، تصریح کرد: ارزشیابی و رتبه بندی مدارس با هدف شناسایی کمبودها و رفع آنها و ارتقای کیفیت آموزشی انجام خواهد شد.
در رتبهبندی، ساختمان جدید و قدیم مقایسه نخواهند شد
وی با اشاره به شاخصهای رتبهبندی مدارس اظهارکرد: خیلی از شاخصها مدنظر است که ساختمان و فضای فیزیکی مدارس یکی از آنهاست. البته این را هم باید گفت که در مقایسه و رتبهبندی مدارس، مسلماً ساختمان جدید و قدیم با هم مقایسه نخواهند شد که چنین مقایسهای خندهدار است و یا مدارس عادی با مدارس خاص نیز مقایسه نخواهد شد.
مدارس عادی با مدارس خاص تفاوتهایی دارند
معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش و پرورش با بیان اینکه نویسنده محترم رسانهای که این مطلب را منتشر کرده دچار خطای فاحشی شده است، گفت: طبیعتاً مدارس عادی با مدارس خاص تفاوتهایی دارند و آموزش و پرورش در رتبهبندی مدارس به بضاعتهای متفاوت مدارس توجه خواهد کرد و همه مدارس را در یک کفه ترازو قرار نخواهد داد.
وی با بیان اینکه در رتبهبندی مدارس، موضوع جنسیت دانشآموزان، داشتهها و امکانات و همچنین پیشینه و نوع مدرسه (دبیرستان یا هنرستان بودن مدرسه) مدنظر قرار خواهد گرفت، افزود: این مقایسهها، اظهر من الشمس و واضح است و مسلماً مقایسههای منطقی و علمی در رتبهبندی مدارس لحاظ خواهد شد.
سحرخیز اضافه کرد: گاهی اوقات برخی افراد مغلطه کرده و یک بحثهایی را خلق میکند و به خورد اذهان عمومی میدهند که واقعیت ندارد.
وی مجدداً تاکید کرد: هنوز نظام رتبهبندی مدارس آماده نشده است، هر زمان که این نظام آماده و به تصویب رسید و به مرحله اجرا درآمد، آن موقع افراد میتوانند مشکلات طرح را بیان کرده و نقدهای خود را این چنین انتشار دهند.
به گفته وی، ارزشیابی و سنجش مدارس و معلمان و مدیران یک ضرورت است، همانطور که در همه سازمانها و ارگانهای دولتی و غیردولتی محاسبه و ارزشیابی عملکرد افراد وجود دارد.
سحرخیز افزود: اگر شاخصهایی در آموزش و پرورش وجود نداشته باشد، ارزشیابیها نیز شفاف و درست نخواهد بود. اتفاقاً در سند تحول نیز به ارزشیابی با هدف شفافسازی عملکردها اشاره شده است.
وی ادامه داد: برای اینکه به مدارس بگوییم چه اهدافی را باید دنبال کنند یا در طول یک سال یک مدیر مدرسه باید چه کارهایی را انجام دهد، باید ارزشیابی انجام شود و درنتیجه برای این شاخص ها و انتظارات، قطعاً تکالیفی را متناسب با تواناییها و بضاعت مدیران، معلمان و داشتهها و امکانات مدرسه تعریف خواهیم کرد. کار غیرممکن و خارج از توانایی افراد درخواست نخواهد شد، به عنوان مثال از مدیر مدرسه درخواست نخواهد شد که فضای آموزشی مدرسه خود را افزایش دهد.
نباید مسابقه کیفیت در بین مدارس هم تراز صورت گیرد؟
معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش وپرورش اضافه کرد: در یک مدرسه تیزهوشان که دانش آموزان با آزمون ورودی وارد میشوند، یک انتظار داریم و از یک مدرسه عادی که امکانات در حد خود دارد، انتظار دیگری داریم، اما نباید در بین همان مدارس عادی رقابت صورت گیرد؟ نباید مسابقه کیفیت در بین مدارس هم تراز صورت گیرد؟ آموزش وپرورش به دنبال این است که واقعاً نظام ارتقای کیفیت و نظام شایسته سالاری در مدرسه را با انتساب مدیران شایسته، توانمندسازی معلمان در سایه استقرار نظام سنجش صلاحیت حرفه ای، نظام ارزشیابی تکوینی، تدریجی و پایانی را دگرگون کند و با این تغییراتی که انجام میشود، این انتظار به وجود میآید که مدارس در نظام رتبهبندی مشارکت کنند.
مدارس نقاط محروم و برخوردار هم سطح خود مقایسه میشوند
وی با تاکید بر اینکه در رتبهبندی، مدارس نقاط محروم و مدارس نقاط برخوردار هر کدام با مدارس هم سطح خود مقایسه خواهند شد، گفت: مسلماً مدارس نقاط محروم روستایی با مدارس نقاط برخوردار شهری مقایسه نخواهند شد و تفاوتها و امکانات مدارس لحاظ میشود.
مگر میشود بین مدیری که تلاش میکند با مدیری که کم کاری میکند، تفاوتی قائل نبود؟
سحرخیز در پاسخ به اظهارنظر انتقادی رسانهای که مطلبی درخصوص رتبهبندی مدارس مبنی بر تنبیه کادر مدارس منتشر کرده است، چنین اظهار کرد: آنچه در توان مدیر و عوامل اجرایی است، از آنها خواسته خواهد شد و درصورتی که مسئولی کم کاری کند، باید جوابگو باشد. مگر میشود بین مدیری که تلاش میکند با مدیری که کم کاری میکند، تفاوتی قائل نبود، مگر می شود تشویقی صورت نگیرد؟
قطعا اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی به موضوع رتبهبندی واقف بودهاند
معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش و پرورش با بیان اینکه نقشه جامع علمی کشور و سند تحول بنیادین آموزش و پرورش را نخبگان جامعه تصویب کردند، گفت: قطعاً اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی که نخبگان جامعه هستند، به موضوع رتبهبندی مدارس واقف بودند که آن را تصویب کردند، نویسنده این رسانه منتقد بهتر است پیشینه این مصوبه را مطالعه کند.
وی با بیان اینکه نظام رتبهبندی مدارس در دستور کار آموزش و پرورش است، افزود: در حال حاضر در حال تهیه شاخصهای رتبه بندی مدارس هستم.
ارائه ۱۷۵ شاخص ارزشیابی توسط شورای عالی آموزش وپرورش
سحرخیز با بیان اینکه تاکنون شورای عالی آموزش و پرورش ۱۷۵ شاخص را برای ارزشیابی ارائه کرده است، گفت: اصلاً مرکزی در آموزش و پرورش تحت عنوان مرکز سنجش برای ارزشیابی فعالیت دارد و آموزش و پرورش قرار است شاخصهای آموزش و پرورش را سنجش کند.
معاون آموزش متوسطه وزارت آموزش وپرورش تصریح کرد: اگر سنجش نکنیم، فردا در روزنامه مینویسند که آموزش و پرورش سنجش نمیکند و کار آیی ندارد.
عدالت آموزشی مدارس را قربانی نمیکند
وی خاطرنشان کرد: برای بررسی تواناییهای دانشآموزان و معلمان و رتبهبندی مدارس، باید سنجشهای منطقی و علمی صورت گیرد و مجدداً تاکید میکنم که رتبهبندی و دستهبندی مدارس در زمان اجرا، به صورت منطقی و عقلانی صورت خواهد گرفت و عدالت آموزشی و مدارس عادی قربانی نخواهند شد.
ارسال دیدگاه