فاطمه معصومه بانوی معصوم زمان
حضرت معصومه(س) بانوی عصمت و کرامت است که در علم و عرفان مقامی والا داشت و توانست با حفظ ارزش های اخلاقی و انسانی در مسیر پاسداری و نشر آموزه های الهی گام بردارد و اینگونه الگویی شایسته برای بانوان مسلمان شود.
به گزارش پانا از آذربایجان شرقی، جود مضجع شریف و نورانی حضرت فاطمه معصومه(سلامالله علیها) در شهر مقدس قم، فرصتی مغتنم برای ایرانیان ولایتمدار و ولایتدوست بهحساب میآید که مراتب علاقه و ارادات خود به خاندان پیامبر اسلام(ص) را ابراز کنند و زمانی که این حضور با رابطهای میان امام هشتم تعریف میشود، اهمیت آن برای ایرانیان دوچندان میشود و باید نهایت لطف خود را نشان دهند.
علت عدمازدواج حضرت معصومه (س)
با وجود همه مراتب علمی و معرفتی حضرت معصومه(س)، شاهد عدمازدواج ایشان هستیم كه این موضوع در تعارض ظاهری با آموزههای دینی در حوزه سبك زندگی قرار دارد. در بررسی دلایل عدمازدواج ایشان باید نكات زیر را در نظر داشت:
اول اینكه میل به ازدواج و تشكیل خانواده ازجمله مسلمات سبك زندگی اسلامی است كه در احادیث و سیره معصومین كاملا واضح است و كسی نمیتواند این موضوع را انكار كند. بنابراین با فراهم شدن شرایط ازدواج باید هر چه سریعتر به این كار اقدام ورزید و تأخیر در آن جایز نیست.
دوم اینكه حضرت معصومه بهدلیل دارا بودن شرایط خانوادگی فوقالعاده مهم و همچنین شهره بودن بهمراتب علمی و اجتماعی، بهطور طبیعی خواستگاران زیادی، چه از نزدیكان اهلبیت و چه از سرشناسان مدینه داشتند و اینگونه نبوده است كه عدمازدواج ایشان به نبودن خواستگار مطرح و درخور ارتباطی داشته باشد.
با درنظر گرفتن این موارد درمییابیم كه باید علت این موضوع را در عوامل دیگری جستوجو كرد. بهنظر من عدمرضایت امام موسیكاظم به ازدواج دخترانش، نوعی اعتراض اجتماعی به سكوت و یكجانشینی شیعیان و مسلمانان محسوب میشود. بهعبارت بهتر امام موسی كاظم در ۲ جبهه در حال مبارزه بودند؛
در یكی از آنها حركت سیاسیای را علیه دستگاه ظلم و جور پیش گرفتند و اقدامات معناداری را انجام دادند و در آن سوی میدان سعی در بیدار ساختن شیعیان و مسلمانانی داشتند كه به وظیفه خود در قبال امام معصوم عمل نمیكردند و برای نشان دادن اعتراض خود، حاضر نشدند هیچ كدام از دخترانشان با كسی وصلت كند تا اعتراض ایشان مورد توجه قرار گیرد.این مسیر حتی پس از شهادت امام موسی كاظم هم ادامه پیدا كرد و بنابر وصیتنامهای كه از ایشان وجود دارد،
اختیار ازدواج دختر امامموسیكاظم(ع) پس از ایشان به امامرضا(ع) سپرده میشود كه ایشان نیز مسیر پدر را ادامه میدهند و اجازه ازدواج هیچ كدام از خواهران خود (ازجمله حضرتمعصومه) را صادر نمیكنند. بنابر این عدمازدواج حضرت معصومه تنها به شخص ایشان در خانواده اختصاص نداشت بلكه دستوری مهم و در راستای تدارك دیدن یك اعتراض اجتماعی دیده میشود.
البته نظریههای دیگری نیز درباره علت عدم ازدواج ایشان مطرح شده كه نبودن همكفو برای ایشان و یا مشكلات ناشی از اختناق درحكومت بنیعباس از آن جمله است.
مبارزی عفیف
از جمله نكات برجسته زندگی حضرت معصومه(س) به مبارزات سیاسی و اجتماعی ایشان مربوط میشود. اینكه مبارزه ایشان چگونه با حفظ مراتب عفت همراه شده بود ازجمله مواردی است كه میتواند الگوی مناسبی برای بانوان علاقهمند به فعالیت در عرصه اجتماعی قرار گیرد.
این موضوع زمانی مهمتر میشود كه درنظر داشته باشیم «عفت» مهمترین و بارزترین ویژگی تمامی دختران منتسب به بیت امام موسیكاظم(ع) است و به هیچ روی شاهد اموری مانند بازارگردی بیهوده و یاكارهای بیمورد از سوی این بزرگواران نیستیم.
اما رعایت مراتب حجاب و عفاف در اسلام به هیچ عنوان بهمعنای كنارهگیری از عرصه اجتماع و ترك گفتن آن تلقی نمیشود بلكه زن مسلمان نیز باید با الگوگیری از شخصیتهایی مانند حضرت فاطمه زهرا(س)، حضرت زینب(س) و حضرت معصومه(س) در بزنگاههای سیاسی و در مواقع لزوم وارد عرصه سیاست و اجتماع شود و از اسلام و ارزشهای آن دفاع كند.
در رابطه با شخصیت حضرت معصومه(س) نیز شاهد این موضوع هستیم كه ایشان در طول دوران سفر خود از مدینه تا قم سخنرانیهای روشنگرانه متعددی داشتند اما همگی آنها در كجاوه و به دور از چشم نامحرمان صورت میگرفت و به هیچ روی شاهد زیرپا گذاشتن اصول مسلم اسلامی در رابطه با حفظ حریم زن و مرد در دوران مبارزاتی ایشان نیستیم.
اساسا حجاباسلامی به این خاطر از سوی شارع مقدس وضع شده است كه «زن» تنها با تكیه بر شخصیت انسانی خود وارد عرصه اجتماع شود و هیچ كدام از وجوه ظاهری شخصیت وی مورد توجه قرار نگیرد تا بهراحتی نقش اجتماعی خود را ایفا كند و مبارزات سیاسی- اجتماعی بانوان بزرگ اسلام نیز تماما با رعایت این اصول و مبانی بوده است.
عمق روابط خواهر و برادری
با درنظر گرفتن این موضوع كه حضرت معصومه(س) در سنین نوجوانی پدر بزرگوار خود را از دست دادند و همچنین در همان ایام عمده عمر امام موسی كاظم(ع) در زندان سپری شده بود، بهنظر میرسد كه نوع روابط حضرت معصومه و امام رضا(علیه السلام) چیزی فراتر از رابطه خواهر و برادر بوده است و باید در آن عمیقتر شد. پیرامون نوع رابطه امام رضا(ع) و خواهر گرامیشان چند نكته را باید درنظر بگیریم تا این رابطه هر چه بیشتر برای ما تبیین و تشریح شود.
نخستین نكتهای كه شاید برای مخاطبان هم جالب باشد از این قرار است كه این دو شخص خواهر و برادر تنی بودند و هر دوی آنها فرزندان نجمه خاتون هستند كه این موضوع هم عمق روابط آنها را میرساند و هم اوج پاكی و طهارت مادر بزرگوارشان را گوشزد میكند كه حامل چنین فرزندانی بوده است.
علاوه بر این، حضرت معصومه در سنین نوجوانی پدر خود را از دست دادند و همین موضوع بهانهای شدكه تحت تربیت و آموزش مستقیم امام رضا(علیه السلام) قرار بگیرند. بهعبارت دیگر امام رضا(ع) از این مقطع به بعد نهتنها برادر ایشان بلكه پدر و مربیشان هم بودهاند كه این موضوع میتواند بر رشد و بالندگی حضرت تأثیر بسزایی داشته باشد.
همین رابطه با رشد سنی و جسمی حضرت معصومه ادامه مییابد و زمینههای اجتماعی و سیاسی نیز پیدا میكند تا جایی كه با هجرت اجباری امام رضا(ع) به مرو، حضرت معصومه با سفر تاریخی خودشان نقشه مأمون را برملا میكنند و در اینجا نیز به یاری امام خود میروند.
ارسال دیدگاه