مروری بر وقایع سیزدهم آبان سال های۴۳، ۵۷ و ۵۸

دانش آموزان به کدامین گناه در دانشگاه تهران به شهادت رسیدند

سیزدهم آبان هر سال، یادآور سه رخداد مهم در تاریخ انقلاب اسلامی است که از آن جمله می توان به واقعه کشتار دانش آموزان در دانشگاه تهران در سال ۵۷ اشاره کرد.

کد مطلب: ۴۱۸۶۱۴
لینک کوتاه کپی شد

به گزارش پانا از قم، تبعید حضرت امام خمینی (ره) به تركیه در ۱۳ آبان ۱۳۴۳، كشتار دانش‌آموزان در ۱۳ آبان ۱۳۵۷ در دانشگاه تهران و تسخیر سفارت امریكا در ۱۳ آبان ۱۳۵۸، سه رویداد با یك هویت بودند كه هر كدام در شكل گیری حركت انقلاب اسلامی نقش بسزایی ایفا كردند. هویت هر سه اتفاق مبارزه با استكبار بود و به همین دلیل، این روز به یاد ماندنی «روز ملی مبارزه با استكبار» نامیده می شود.

تبعید امام خمینی(ره) از ایران به ترکیه در ۱۳ آبان سال ۱۳۴۳

پس از اعتراض شدید امام خمینی به سیاست های حكومت پهلوی و افشاگری در خصوص لایحه كاپیتولاسیون در چهارم آبان سال ۴۳ (در مراسمی كه به مناسبت میلاد حضرت زهرا (س) در منزل امام برگزار شده بود) ،‌در روز ۱۳ آبان ۴۳ ،‌امام خمینی توسط مأموران شاهنشاهی بازداشت و پس از انتقال به تهران ، با یك فروند هواپیمای نظامی از فرودگاه مهر آباد به تركیه تبعید شدند.

اطلاعیه كوتاه ساواك كه از رادیو و تلویزیون پخش شد و در روزنامه‌ها انتشار یافت، چنین بود: «طبق اطلاع موثق و شواهد و دلائل كافی چون رویه آقای خمینی و تحریكات مشارالیه علیه منافع ملت و امنیت و استقلال و تمامیت ارضی كشور تشخیص داده شد، لذا در تاریخ ۱۳ آبان ۱۳۴۳ از ایران تبعید گردید.»

در پی تبعید امام خمینی و با وجود فضای خفقان، موجی از اعتراض‌ها به صورت تظاهرات در بازار تهران، تعطیلی طولانی دروس حوزه‌‌های علمیه و ارسال طومارها و نامه‌ها به سازمانهای بین‌المللی و مراجع تقلید آغاز شد. آیت‌الله حاج آقا مصطفی خمینی نیز در روز تبعید امام بازداشت و زندانی شد و پس از چندی در ۱۳ دی ۱۳۴۳ به تركیه نزد پدر تبعید شد.

دوران تبعید امام به تركیه، دوران بسیار سختی بود. امام حتی از پوشیدن لباس روحانیت منع شده بودند. محل اقامت اولیه امام هتلی در شهر آنكارا بود. امافردای آن روز برای مخفی‌ نگهداشتن محل اقامت، امام را به محلی واقع در خیابان آتاترك منتقل كردند. چند روز بعد (۲۱ آبان ۱۳۴۳) برای قطع هرگونه ارتباط، محل تبعید را به شهر بورسا واقع در ۴۶ كیلومتری غرب آنكارا انتقال دادند. در این مدت امكان هرگونه اقدام سیاسی از امام خمینی سلب شده و تحت مراقبت مستقیم مأمورین اعزامی ایران و نیروهای امنیتی تركیه قرار گرفتند.

امام خمینی ۱۱ ماه در تركیه به سر بردند، پس از آن ساواك با هماهنگی دولت تركیه ، امام را در ۱۳ مهر ۱۳۴۴ به عراق تبعید كردند كه ۱۳ سال به طول انجامید.

در بحبوحه انقلاب اسلامی و در نتیجه افزایش اختناق رژیم بغداد، امام خمینی تصمیم به خروج از عراق و عزیمت به كویت گرفتند اما كویت تحت فشار شاه، از پذیرش امام و هیئت همراه امتناع كرد، در نتیجه امام خمینی در مهر ۱۳۵۷ راهی فرانسه شدند و در «نوفل لوشاتو» در حومه پاریس اقامت گزیدند و طی ۴ ماه اقامت خود در فرانسه، انقلاب اسلامی را تا مرحله پیروزی هدایت كردند. سپس در ۱۲ بهمن ۱۳۵۷ به كشور بازگشتند.

امام در طی هجرت ۱۴ ساله خود به روشنگری افكار عمومی ایران و جهان نسبت به ماهیت حكومت پهلوی پرداخته و زمینه انقلاب مردمی و سقوط رژیم شاه را فراهم ساختند. به همین دلیل نقطه شروع دوره هجرت یعنی ۱۳ آبان ۱۳۴۳ و همچنین نقطه پایان آن یعنی ۱۲ بهمن ۱۳۵۷ به عنوان «یوم‌الله» در بین ایرانیان شناخته می شود.

كشتار دانش‌آموزان توسط ماموران رژیم پهلوی در ۱۳ آبان سال ۱۳۵۷

در ۱۳ آبان ۱۳۵۷ و همزمان با روزهای اوج‌گیری انقلاب اسلامی، ده ها نفر از دانش‌آموزان كه برای انجام تظاهرات در محوطه دانشگاه تهران تجمع كرده بودند، هدف تیراندازی مأموران حكومت شاه قرار گرفته و به شهادت رسیدند. در این حادثه كه توسط دولت «آشتی ملی » شریف امامی صورت گرفت،‌ به دلیل بسته بودن درهای دانشگاه هیچ یك از دانش‌آموزان نتوانستند از آتش گلوله‌‌های مأموران بگریزند و این امر تلفات آنها را افزایش داد.

حادثه ۱۳ آبان ۱۳۵۷ بعد از حادثه ۱۷ شهریور در همان سال، دومین كشتار و حادثه خونین در دولت شریف امامی بود، در حالی كه عمر سیاسی این دولت از ۷۰ روز تجاوز نمی‌كرد. ابعاد حادثه دانشگاه به حدی بود كه وقتی در برنامه اخبار شبانگاهی گزارش تیراندازی مستقیم سربازان به روی دانش‌آموزان در دانشگاه از شبكه سراسری تلویزیون پخش شد، وزیر علوم بلافاصله استعفا داد و فردای آن روز كابینه شریف امامی نیز سقوط كرد.

روز ۱۳ آبان به همین دلیل «روز دانش‌آموز» نامیده می شود.

تسخیر «لانه جاسوسی» توسط دانشجویان پیرو خط امام در ۱۳ آبان سال ۱۳۵۸

سیزدهم آبان ۱۳۵۸ ساختمان سفارت امریكا در تهران به تصرف جمعی از دانشجویان معترض درآمد. این دانشجویان در قالب تشکل دانشجویی اسلامی جمع شده و برای حراست از انقلاب اسلامی تلاش و کوشش می‌کردند. در بحث ها و بررسی‌هایی که توسط آنان صورت گرفته بود ، جای شک و شبهه‌ای نبود که مرکز هدایت و پشتیبانی بسیاری از توطئه‌ها و تحرکاتی که علیه نظام جمهوری اسلامی صورت گرفته و می‌گیرد، سفارت ایالات متحده امریکاست. در واقع آنجا چیزی جز یک مرکز جاسوسی و توطئه‌گری نبود . به همین دلیل، دانشجویان نام و عنوانی لایق برای این محل در نظر گرفتند: «لانه جاسوسی امریکا».

این چیزی بود که در وجدان آگاه مردم ایران نیز دقیقاً وجود داشت و از تذکرات و هشدارهای مستمر حضرت امام (ره) درباره توطئه‌گری‌های امریکا به منظور براندازی نظام جمهوری اسلامی ریشه می‌گرفت.

از سوی دیگر خاطره کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ که منجر به تحکیم سلطه امریکا بر ایران به مدت ۲۵ سال شد ، در حافظه تاریخی مردم ایران هنوز ، تازگی داشت.

از زمان پیروزی انقلاب اسلامی ایران تا زمان تسخیر سفارت امریكا در تهران دیپلمات های امریكایی مستقر در این سفارتخانه‌ از هیچ تلاشی در جهت مقابله با نظام نوپای جمهوری اسلامی ایران فروگذار نمی‌كردند. تماس با سركردگان گروه های ضد انقلاب ، حمایت از شبكه‌های كودتا و براندازی در داخل كشور و تأمین مالی گروهك های تروریستی در غرب و جنوب ایران كه به انفجار لوله‌های نفتی و ایجاد نا امنی و بی‌ثباتی در مناطق كردنشین مشغول بودند، از عملكردهای مأموران سیاسی فعال در ساختمان سفارت امریكا بود. این حقایق در اسناد لانه جاسوسی نیز آمده است.

سفارت امریكا در تهران از زمستان ۱۳۵۷ تا پائیز ۱۳۵۸ به مركز فرماندهی عملیات جاسوسی و خرابكاری علیه جمهوری اسلامی ایران تبدیل شده بود، نظامی كه عمر سیاسی آن به یك سال نمی‌رسید. با این حال سفارت امریكا زمانی توسط دانشجویان تسخیر شد كه امریكا ، خواسته مشروع ملت ایران در استرداد شاه و اموال و دارایی‌های بلوكه شده ایران را نادیده گرفت و حتی امكاناتی وسیع در اختیار فراریان گذاشت تا تشكیلات خود را علیه انقلاب سازماندهی و فعال كنند. امام (ره) تصرف لانه جاسوسی توسط دانشجویان را «انقلاب دوم» لقب دادند و در سخنانی، از این اقدام حمایت كردند: «شما می‌بینید كه الان مركز فساد ‌امریكا را جوانها رفته‌اند گرفته‌اند و امریكائیها را هم كه در آنجا بودند، گرفتند و آن لانه فساد را بدست آوردند و امریكا هیچ غلطی نمی‌تواند بكند و جوانها مطمئن باشند كه امریكا هیچ غلطی نمی‌تواند بكند.»

اسناد لانه جاسوسی یک واقعیت بزرگ را نمایان ساخت و آن تیزبینی، هوشیاری و دشمن شناسی دقیق حضرت امام خمینی (ره) بود که توانست خط و راه صحیح را به یک ملت انقلابی بنمایاند و با زمینه سازی برای وقوع انقلاب دوم، استمرار انقلاب بزرگ اسلامی را تضمین کند.

بمانی/

ارسال دیدگاه

پربازدیدترین ها
آخرین اخبار