گزارش پانا به مناسب روز محیطبان؛
محیط بانی از خلیج فارس تا بلندی های خلخال
خبرگزاری پانا: طبق استاندارهای جهانی به ازای هر ۴هراز هکتار در عرصه طبیعی یک محیط بان برای حفاظت تعیین می شود این در حالی است که در ایران به ازای هر ۴۰ هزار هکتار یک محیط بان وجود دارد و این مسئله عرصه حفاظت از زیست بوم را برای ۲۷۰۰محیط بان ایرانی تنگ و سخت کرده است .
به گزارش خبرنگار اجتماعی پانا، روز ولادت ضامن آهو حضرت علی بن موسی الرضا(ع) را به عنوان روز محیط بان نامگذاری کرده اند. محیط بان فردی است که بر اساس قانون حفاظت و بهسازی محیط زیست و بر اساس آیین نامه و دستور العمل ناشی از آن تکالیفی بر عهده دارد. در واقع این افراد حافظ عرصه های طبیعی این سرزمین هستند.
بر اساس استانداردهای بین المللی، هر محیط بان باید ۴ هزار هکتار را تحت پوشش قرار دهد اما این فضا در کشور ما به دلیل تعداد اندک محیط بانان، بسیار زیاد است. از طرفی ایران چندین برابر کمتر از استاندارد جهانی محیط بان دارد. به گفته محمد مجابی معاون حقوقی سازمان محیط زیست در برخی از استان های ایران به ازای هر ۴۰ هزار هکتار یک محیط بان وجود دارد. بنابراین تعداد محیط بانان در کشور با وجود این همه مسئولیت کافی نیست.
کمبود نیروی انسانی یکی از مهم ترین موضوعاتی است که حوزه محیط بانی کشور با آن روبروست و برای جبران این کمبود باید برنامه های جدیدی از جمله استفاده از تجهیزات نوین برای حفاظت بهره گرفته شود چرا که محیطبانان باید مسلح به سلاح، مدرج به درجه و ملبس به لباس باشد که بتوانند حفاظت کنند. در واقع تجهیزات این محیط بانان باید تکمیل باشد.
معصومه ابتکار معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست کشور با بیان اینکه کار محیط بانان با مشقت های زیاد روبروست و این افراد وظیفه حفاظت از ۱۱ درصد خاک کشور را که جزو مناطق حفاظت شده است برعهده دارند، می گوید: این مناطق تحت نظر سازمان حفاظت محیط زیست هستند که افزایش آن به ۱۷ درصد در برنامه سازمان حفاظت محیط زیست قرار دارد.
حمایت دولت یازدهم از محیط بانان
در عین حال حمایت از محیط بانان موردی است كه معصومه ابتكار از ابتدای مدیریت خود بر آن تاكید ویژه داشت و یک كارگروه برای این كار تشكیل شد كه از نتایج آن افزایش امتیاز سختی كار محیطبانان به ۳ هزار امتیاز بود.در خردادماه در جلسه هیات دولت پرداخت فوق العاده سختی شرایط کار محیط بانان به طور کامل به تصویب رسید. این مصوبه در بهبود دریافتی و معیشت محیط بانان تاثیر گذار خواهد بود.
معاون رئیس جمهور همچنین می گوید: در دولت یازدهم اقدامات خوب و کم سابقه در زمینه حمایت از محیط بانان انجام شده که اولین اقدام آموزش محیط بانان بوده است. امتیاز کامل فوق العاده سختی شرایط کارمحیط بانان نیز انجام شد و دولت برای بهبود دریافتی های محیط بانان سه هزار امتیاز سختی کار، که بالاترین امتیاز سختی کار است برای آنان در نظر گرفته است.
محیط بانان به آموزش نیاز دارند
از طرفی یکی از ابعادی که محیط بانان به آن نیاز دارند آموزش است، محیط بان باید جنبه آموزش در کار داشته باشد و برای حفاظت، ضابط قضایی باشد یعنی دوره ای در دادسرا طی کند تا بتواند در برخورد با جرایم مشهود حوزه تخصصی محیط زیست، ورود کند. اما محیط بانی که این همه مسئولیت برعهدهاش است باید در منطقه به صورت شبانه روزی حضور داشته باشد. در مناطق تحت حفاظت به لحاظ کمبود نیروی انسانی، میزان شیفتهای کاری بیش از چیزی است که باید باشد.
به گفته ابتکار، در سال گذشته ۸۵۰ محیط بان آموزش های تخصصی محیط بانی را فرا گرفتند و ۴۵۰ محیط بان نیز تبدیل وضعیت شده اند.
ابتکار می افزاید: محیطبانان استخدام رسمی سازمان محیط زیست هستند، البته در این حوزه سازمان دچار کمبود است و تلاش داریم این کمبود جبران شود، به طوری که در حال حاضر اجرای درجهبندی محیطبانان به منظور بهبود شرایط آنان در حال انجام است .
معاون رئیس جمهور در ادامه با اشاره به پیگیری مشکلات حقوقی محیطبانان کشور توسط سازمان حفاظت محیط زیست نیز می گوید: سال ۹۲ که من مسئولیت سازمان را برعهده گرفتم هشت محیطبان حکم اعدام داشتند. در حال حاضر مسائل حقوقی بعضی از این محیطبانان حل شده و دو نفر از آنها به زودی مشکلاتشان مرتفع خواهد شد .
تدوین نظام آموزشی محیط بانان
در عین حال حمیدرضا خیلدار فرمانده یگان حفاظت از محیط زیست نیز می گوید: نظام آموزشی محیط بانان تدوین شده است و در این نظام، محیطبانان دورههای آموزشی مورد نیاز را میگذرانند و در ازای آن مدركی دریافت میكنند، كه باعث ارتقای شغلی آنها خواهد شد.
اما تجهیز محیط بانان نیز از اقداماتی است که باید انجام شود و محیط زیست کشور هنوز راه زیادی در پیش دارد تا بتواند مناطق تحت حفاظت محیط زیست را بهتر مدیریت کند البته ابتکار در اینباره می گوید: تاکنون در حد توان موفق به تجهیز برخی محیط بانان به موتورسیلکت و خودروهای مخصوص شده ایم و در برخی از مناطق حفاظت شده و پارک های ملی دوربین نصب شده است. استفاده از پهپاد برای حفاظت از مناطق تحت مدیریت سازمان محیط زیست هم به طور آزمایشی شروع شده است.
دغدغههای محیط بان از زبان محیط بانان
عزیزالله امیدوار از محیط بانان شهرستان خلخال استان اردبیل که ۴۱ ساله است و دارای هشت سال سابقه کار محیط بانی، این حرفه را بی نصیب از مشکلات سایر مشاغل نمی داند و معتقد است: هر شغلی مشکلات خاص خود را دارد و محیط بانی نیز بی نصیب از این مشکلات نیست. در واقع بزرگترین مشکل و دغدغه ای که وجود دارد مشکلات مالی است با توجه به حجم کاری اما دستمزد محیط بانان از متوسط جامعه بسیار پایین تر است.
او که از اقدام اخیرا ابتکار برای تحقق ۳ هزار امتیاز سختی کار در حقوق محیط بانان رضایت دارد به خبرنگار پانا می گوید: این موضوع تقریبا دو ماه گذشته محقق شد و حدودا ۲۵۰ هزار تومان برای محیط بانان در نظر گرفته می شود که متاسفانه در برخی استان ها هنوز اجرا نشده اما در استان اردبیل از دو ماه گذشته اعمال شده است.
این محیط بان عرصه های طبیعی شهرستان خلخال استان اردبیل با تأکید بر اهمیت حمایت های قضایی در کار محیط بانی نیز می گوید: با توجه به اینکه محیط بانان رابطان دادگستری هستند، علاوه بر حمایت مسئولان ارشد سازمان محیط زیست به حمایت های قضایی قوه قضاییه نیز نیازمندند.
امیدوار، همچنین ضمن ابراز خرسندی از آزادی ۶ محیط بان از اجرای حکم قصاص می افزاید: آزادی ۶ نفر از محیط بانان که بنا به مشکلاتی گرفتار شده بودند و با پیگیری های حقوقی سازمان محیط زیست آزاد شدند موجب خوشحالی بنده شد و از این بابت از مسئولان ارشد سازمان برای حمایت از محیط بانان تشکر می کنم. محیط بانان بیشتر به حمایت و دلگرمی نیازمندند.
او به مساله کمبود نیروی محیط بانی نیز اشاره می کند و معتقد است: البته کمبود نیروی انسانی در بدنه سازمان نیز وجود دارد اما ما نیز نسبت به عرصه های طبیعی که داریم با کمبود نیرو مواجه هستیم، در حال حاضر شهرستان خلخال حدودا ۱۰ نفر برای ۹۶ هزار هکتارعرصه طبیعی محیط بان دارد که تا دو ماه گذشته ۶ نفر بودیم و اخیرا چهار نفر جدید به جمع ما اضافه شده است.
همچنین عباس سالاری که از نیروهای قراردادی یگان حفاظت محیط زیست شهر تهران است به خبرنگار پانا می گوید: با توجه به اینکه تحصیلات بنده در رشته تنوع زیستی است و بر حسب علاقه ای که پیش از این داشتم وارد محیط بانی شدم چون معتقد هستم لباس محیط بانی مقدس است و باید برای حفظ محیط زیست هر کاری انجام شود.
او نیز حمایت از محیط بانان را مهم ترین دغدغه یک محیط بان می داند و می گوید: فقط در یک کلمه می توان دغدغه های یک محیط بان را عنوان کرد و آن هم حمایت است حال این حمایت از نظر حقوقی و یا معیشتی باشد، می تواند همه مشکلات محیط بانان را مرتفع کند.
نجف جمشیدی نیز با یازده سال سابقه کار در حوزه محیط بانی استان بوشهر هم اکنون به عنوان سرپرست منطقه حفاظت شده "مند" مشغول به فعالیت است و درباره عرصه ای که کار می کند، می گوید: منطقه حفاظت شده "مند" در قسمت جنوبی استان بوشهر قرار گرفته و ۵۳ هزار هکتار هم وسعت دارد. در حال حاضر ۳۲ هزار هکتار به عنوان منطقه حفاظت شده موند و ۲۱ هزار هکتار هم در منطقه نخیلو تحت حفاظت ما قرار دارد.
این محیط بان، کمبود نیروی انسانی را مهم ترین دغدغه محیط بانان می داند و بیان می کند: در حال حاضر استان بوشهر ۶ محیط بان پر تلاش دارد که این تعداد نیرو بسیار کم است زیرا وقتی کمبود نیرو وجود داشته باشد فشار بر سایر نیروها چندین برابر است. البته ما از نظر تجهیزات وضعیت خوبی داریم اما مشکل عمده تعداد نیروهاست که امیدواریم این مشکل نیز مرتفع شود.
او می افزاید: یکی از دغدغه های مهم ما در شرایط فعلی بحث حفاظت از عرصه های طبیعی در برابر زمین خواران است که منابع طبیعی باید ورود کند و مانع سوء استفاده برخی افراد شود.
جمشیدی همچنین درباره مشکلات حقوق و مزایای محیط بانان می گوید: اکثر محیط بانانی که در استان بوشهر هستند نیروی قراردادی محسوب می شوند و حداکثر حقوقشان بین ۷۰۰ تا ۸۰۰ هزار تومان است که این مقدار بسیار پایین است و از مسئولان ارشد سازمان محیط زیست درخواست داریم که این مشکل حل شود.
او به فعالیت های محیط بانان منطقه "مند" اشاره می کند و می گوید: در منطقه حفاظت شده "مند" گونه های زیادی از جمله آهو، گرگ، کفتار، گراز، شغال، خرگوش و گونه های آبزی وجود دارد. اما شاخص ترین نمونه جانوری منطقه آهو است که از سال ۹۱ تا کنون از ۶۰۰ رأس آهو به هزار رأس آهو رسیده است که این نشان دهنده فعالیت محیط بانان در این منطقه است.
به هر حال همگان می دانند که محیط بانان همواره با خطرهای زیادی مانند درگیری مسلحانه، عبور از مسیرهای سخت، مناطق بیابانی، کوهستانی، مواد سمی، تله های انفجاری و آتش سر و کار دارند اما با توجه به این مسایل حمایت از آن ها باید جزو برنامه های اصلی دولت قرار گیرد.
گزارش از آسیه اسحاقی
ارسال دیدگاه