کارشناس مسائل خاورمیانه در گفت و گو با پانا:

سناریوهایی بر پیدایش داعش/ پای داعش به عربستان هم باز خواهد شد

خبرگزاری پانا: جعفر قنادباشی کارشناس مسائل خاورمیانه در گفت و گویی تفصیلی با خبرنگار سیاسی پانا، به بررسی دلایل پیدایش گروه تروریستی داعش پرداخت.

کد مطلب: ۳۲۴۸۹۱
لینک کوتاه کپی شد

به گزارش خبرنگار سیاسی پانا، وی می گوید که در مورد پیدایش داعش فرضیاتی قریب به یقین وجود دارد اما در هیچ تحلیلی مشاهده نمی شود که از دلایل و یا گروه خاصی به طور متقن به عنوان پدید آورندگان این گروه تروریستی سخن گفت.

آیا می توان گفت داعش تکرار سناریو القاعده است؟

درست است. داعش یک کپی برداری از القاعده است. بر مبنای یک روایت صحیح، القاعده توسط غرب برای مبارزه با شوروی سابق ایجاد شد که یک راهکار برای آن بود که از نیروی خود برای این مبارزه استفاده نکند تا موجب بروز تلفات نشده و امریکا وارد مرداب جنگ نشود.

بر این اساس پول، اسلحه و مهمات دادند و با نیروی غیر با شوروی سابق جنگیدند و موفق هم بودند. القاعده پول و ایدئولوژی خود را از عربستان، و آموزش را از پاکستان می دید و هدف خود را شوروی تعیین کرده بود و نیروهای آن را مسلمانان خواستار جهاد تشکیل می دادند.

همان ایدئولوژی امروز در عراق و شمال سوریه آمده است. پول و ایدئولوژی از وهابیون و عربستان و آموزش و تدارکات لجستیکی از طریق ترکیه و اردن تامین می شود. هدف اما اینجا یک قدرت در حال ظهور است. در القاعده قدرت شوروی در حال افول بود اما الان قدرتی در منطقه در حال شکل گیری است و این گروه برای مبارزه با آن به وجود آمده است.

این قدرت را آنان با عنوان امپراطوری با محوریت ایران و یا جبهه مقاومت یاد می کنند و متشکل از ایران، عراق، سوریه و لبنان و حماس است که صف ضداستعمار، ضدارتجاع و ضدغرب است. این کشورها حکومت سلطنتی ندارند و مبتنی بر اشراف و قدرت های غربی شکل نگرفته اند.

داعش در این میان قرار است چه نقشی ایفا کند؟

به نظر می رسد از طریق داعش قرار است این صف شکسته شود و از این رو سناریو جدیدی تحت عنوان داعش کلید خورد، اما نکته جالب توجه آن است که هرجا که نفت وجود دارد، داعش پدید آمده است. در نیجریه، شمال عراق و سوریه، لیبی و حتی سینای مصر نفت وجود دارد و به همین دلیل است که برخی می گویند داعش گروهی است که کمپانی های نفتی هم طرفدار آنند و از همین رو است که گفته می شود پای این گروه به عربستان نیز باز خواهد شد.

تا زمانی که قدرت ایران و جبهه مقاومت در حال افزایش باشد، داعش نیز قدرت خواهد گرفت و تا زمانی که کمپانی های نفتی علاقمند باشند که افکار عمومی را مشغول و دولت های نفت خیز را تضعیف کنند، عمر داعش طولانی خواهد شد.

وی همچنین با اشاره به هدف دیگر داعش خاطرنشان کرد: داعش حزب الله را از خانه خود بیرون کشید و این یکی از کارهایی بود که رژیم صهیونیستی به دنبال آن بود تا بتواند با این اقدام موجبات نابودی حزب الله را فراهم آورد. این یک تئوری غربی است که از آن طریق در صدد بودند با نیروی غیر بتوانند این دشمن خود را وادار به شکست کنند.

این تئوری معروف به تئوری کرم ساقه خوار برنج و زنبور است؛ برای آنکه کرم ساقه خوار برنج را بکشند سم نمی پاشند، بلکه زنبورهایی را تربیتی می کنند و این زنبورها کرم های ساقه خوار را از بین می برند؛ پیدایش داعش نیز در همین راستا بوده است.

برای سوریه نیز همین سناریو به اجرا درآمد؟

سناریوی دیگری در خصوص سوریه مطرح هست. ۴ سال پیش و پس از انقلاب مصر، پروژه سرنگونی بشار اسد کلید خورد و اگر یادتان باشد در قضیه ترور رفیق حریری دادگاه هایی تشکیل دادند تا بشار اسد را متهم به کشتن وی کنند، تا از این طریق اول بشار و سپس حزب الله ساقط شوند.

همان جریانی که سعد حریری هم در تشکیل آن نقش بازی کرد؟

درست است؛ پسر رفیق حریری که الان هم یکی از رقبای حزب الله در سطح لبنان است و این جریان نیز در راستای همان پروژه سقوط بشار به وجود آمد. در همین راستا تصمیم گرفتند بهاری عربی شبیه به قیام در لیبی را ایجاد کنند و تلاش کردند از این طریق و با استفاده از هیجانات ناشی از انقلاب لیبی بشار را سرنگون کنند، چرا که قذافی با بشار رفاقت خوبی با هم داشتند.

استفاده از قومیت ها هم در دستور کار قرار داشت؟

بله حتی تلاش کردند از طریق کردها هدف خود را دنبال کنند که موفق نشدند و تصمیم گرفتند از اهل تسنن استفاده کنند، اما تلاش برای ایجاد اختلافات قومی و طائفه ای هم آن ها را به مقصد مطلوبشان نرساند و آنجا بود که دیدند تنها نیرویی که می توانند به واسطه آن استخراج نتیجه کنند، نیروی جهادی است.

غرب امروز به این نتیجه رسیده که نیروهای سیاسی در دنیا نمی توانند آنها را به نتیجه ای که دنبال آنند برساند. البته مطلوب غرب بسیج نیروهای سیاسی در خیابان است که با آرامش حکومت را در دست بگیرند و یک حکومت دموکراتیک فرمایشی راه بیاندازند.

به نظر می رسد این مساله در خاورمیانه قابل پذیرش نباشد..

اکثر مردم در جاهای مختلف دیگر به تکنوکرات ها اعتماد ندارند. حتی در نیجریه مردم آنقدر در انتخابات فریب خورده و کلاه سرشان رفته است که نمی توانند بپذیرند پاپیونی ها بازگردند. اما حرف شما درست است که چون در خاورمیانه مسلمان ها بیشتر هستند، نیروهای جهادی بیشترند و از این نیرو استفاده شد و یکی از تئوری های پیدایش داعش آن است که چون نتوانستند حرکت براندازانه ای که مورد نظرشان بود را در سوریه درست کنند، متوسل به کارهای جهادی شدند و داعش را رشد دادند و البته پشت این صحنه آن است که چهره اسلام را خراب کنند و مساله قابل توجه این است که امریکا بر این مطلب تاکید دارد که از بین بردن داعش زمان می برد.

بله.. بودجه ۴ ساله به این مساله اختصاص داده اند

حتی بیشتر! اشاره به ۳۰ سال هم می کنند. حدود ۴۰ سال پیش امریکایی ها خود را آماده کردند که نه تنها با شوروی سابق بلکه با پیمان ورشو بجنگند. آن ها توانایی آنکه خاک یک کشور را در عرض یک روز به توبره بکشند دارند، اما چطور نمی توانند با امکاناتی که امروز در اختیار دارند، با داعش مبارزه کنند؟ آن ها به راحتی می توانند از طریق تجهیزاتی که در اختیار دارند افراد و سران داعش را رصد کنند و از بین بردن آن ها برای امریکا کاری ندارد.

چه عاملی مانع از نابودی کامل داعش است؟

دلیل آنکه داعش توسط امریکا از بین نمی رود آن است که امریکا فکر می کند به این نیرو احتیاج دارد. از طرف دیگر این مشکل هم وجود دارد که در زمان شاه قدرت امریکا سه پایه داشت که شامل عربستان اسرائیل و ایران می شد. پایه ایران که پس از انقلاب اسلامی برای امریکا از دست رفت؛ همچنین الان حدود ۱۸ سال است که امریکا نیروهای خود را از عربستان خارج کرده و در کشورهای دیگر پخش کرده است و دلیل آن این است که تحرکات مذهبی در این کشور رخ می دهد و امکان دارد که انقلابی در این کشور صورت گیرد.

پس عربستان هم دیگر پایگاه نظامی سیاسی برای امریکا تلقی نمی شود. اسرائیل نیز در این جنگ ۵۱ روزه تلاش خود را کرد تا جنگ را به نحوی کش دهد تا ببیند می تواند پیروز شود که نتوانست. در واقع این جمله درست است که می گویند اسرائیل دیگر نماد غرب نیست.

این جمله به چه دلیلی به شهرت رسیده است؟

امریکا خیلی تلاش کرد اسرائیل را حفظ کند؛ با گنبد آهنین نتوانست به این هدف دست پیدا کند و در مقابل غزه ای که ۴۵۰۰ بار از ایران کوچک تر است نتوانست پیروز شود. حال که امریکا در منطقه پایه قدرتی ندارد، ناگزیر به ایجاد شرایطی است که بتواند پایگاه او در خاورمیانه را تامین کند. اکنون در یمن تنها امید امریکا به داعش است، در لیبی نیز مردم شباهت زیادی به ایرانیان دارند و به لباس هایشان که نگاه کنید، هرگز پوشیه هایی که در افغانستان وجود دارد، استفاده نمی شود و ظاهرشان مبتنی بر مردم سالاری دینی است.

غرب به تناسب نیروی مقابل خود از نیروهای تکفیری بهره می برد. در جایی که لازم است تقویت می شود و در شرایطی که به آن ها نیاز نیست، سرکوبشان می کنند.

بنابراین داعش الان طرحی بسته شده نیست و به تناسب زمان ممکن است، ماموریت های مختلفی به آن واگذار شود. مثلا الان داعش را منع می کنند که به مناطق کردنشین برود، چرا که این مناطق در اختیار امریکاست. اما چنانچه کردها علیه امریکا برخیزند، مطمئنا داعش سمت کردستان خواهد بود.

ارسال دیدگاه

پربازدیدترین ها
آخرین اخبار