تصویر نسل چهارم انقلاب به دفاع مقدس و سینمای جنگ

خبرگزاری پانا :میزگرد پانا در بررسی فیلم حس آشنایی ساخت محمد محسن احمدی مربوط به رزمندگان دفاع مقدس و خانواده شهدا برگزارشد

کد مطلب: ۲۲۴۷۱۴
لینک کوتاه کپی شد

به گزارش خبرگزاری پانا ،پس از اتمام جنگ و قبول قطعنامه از طرف امام،‌ فضای سنگینی بین رزمندگان جنگ و خانوداه های شهدا به وجود آمد؛ از طرفی رزمندگان جامعه آن دوره ان رامغایر با آن آرمان هایی میدانستند که سال ها برای آن جنگیده بودند و این مسئله سخت آن ها را آزار می داد؛ خانواده شهدا نیز با مشاهد فضای جامعه از لحاظ بد حجابی و فساد درون جامعه دوران سختی را برای آن ها رقم می زد؛ آن ها بودند که عزیزانشان را در راه حفظ این انقلاب و اسلام فدا کرده بودند و حال نمی توانستند قبول کنند آن چیزهایی که عزیزانشان به خاطرش فدا شدند به راحتی زیر پا گذاشته شود؛ در همین زمان بود که آن ها متهم می شدند به سهمیه گرفتن، سهمیه هایی که نبود ،شده بود بهانه جامعه بعد از جنگ برای متهم کردن خانواده سربازانی که برای این انقلاب از تمام جان مایه گذاشته بودند.
دستگاه های فرهنگی و سازمان های فرهنگی هنری هم که وظیفه تبلیغ و حفظ آثار و ارزش های انقلاب را برعهده داشتند نتوانستند این وظیفه خود را به درستی انجام دهند و دفاع مقدس را از زبان سینما، ادبیات، موسیقی و رسانه به مردم نشان دهد.
فیلم کوتاه حس آشنایی از این دسته فیلم هاست که بدون بودجه دولتی به صورت خودجوش پیرامون خانواده شهدا و وضعیت یک خواهر شهید در جامعه ساخته شده است؛‌ این فیلم با وجود مشکلاتی که از لحاظ فنی دارد اما محتوا قوی آن باعث شده تا در نظر بیندگانش به عنوان یک تجربه خوب درباره دفاع مقدس به حساب بیاید؛ در این نشست سعی کردیم دیدگاه نسل چهارم انقلاب اسلامی( دهه هفتادی ها) را پیرامون رفتار جامعه بعد از جنگ با خانواده شهدا بپرسیم و هم چنین فیلم حس آشنایی را بررسی کنیم؛ تیم سازنده این فیلم از مستند سازان و فعالین حوزه دفاع مقدس هستند؛
در این نشست که حدود یک ساعت به طول انجامید، محمد محسن احمدی هنرمند ۱۸ سال که کارگردان، نویسنده و تدوینگر این فیلم بوده است حضور داشت؛ احمدی فعلا دیپلم ریاضی دارد و قصد دارد در ادامه در کنار یک رشته مهندسی هنر هم بخواند ؛ احمدی قبلا سابقه مستند سازی و کلیپ سازی دارد که بیشتر آن ها هم درباره دفاع مقدس بوده است؛ بازیگر نقش اول این فیلم فاطمه جویافربود که ۱۹ سال دارد و دیپلم هنر گرفته است این فیلم هم اولین تجربه او بود که جلوی دوربین می رفت؛‌ نفر بعدی که در این نشست حضور داشت متین عمیدی ۱۶ ساله بود که مشاور فیلمنامه این فیلم بود؛ عمیدی سابقه مستندسازی و بازی در چند فیلم را دارد؛‌ نفر آخر هم محمد رضا شیر نشان بود که از لحاظ سنی از همه بچه بزرگ تر بود؛ شیرنشان ۲۲ ساله است و به غیر از دیپلم ریاضی که گرفته است تحصیلات حوزوی هم دارد و به عنوان بازیگر در این فیلم حضور داشت.
پانا: با عرض سلام و خیر مقدم به عنوان اولین سوال رفتار جامعه بعد از جنگ با رزمندگان خانواده شهدا چگونه می بینید؟
احمدی: قبل از هر چیز من اعیاد شعبانیه را تبریک می گویم؛‌ ‌ درباره این که رفتار مردم چگونه بوده است ما مردم را به دو دسته تقسیم می کنیم؛‌ دسته اول کسانی که خودشان خانواده شهدا هستند یا همان افرادی که به هر نحوی با خانواده شهدا ارتباط دارند مثلا کسی دایی یا عمویش شهید است این افراد بهتر می توانند خانواده شهید را درک کنند و شرایط آن ها بفهمند؛‌ دسته دوم گروهی هستند که نه ارتباطی با خانواده شهدا دارند و درکی از وضعیت آن ها؛ گروهی که رابطه مستقیم دارند با خانواده شهدا می فهمند که این خانواده شهدا چه می کشند و دلسوزی و مهربانی آن ها از روی ترحم نیست اما گروهی که رابطه ندارند رفتارشان به مراتب می رود به سمت ترحم، ترحم های بدون درک واقعیت و مسئله،‌ فقط حرف می زنند و به گونه ای عمل می کنند که آن مسئولیتی را که دارند از سر خودشان باز کنند و رفع مسئولیت انجام دهند؛‌ حالا این دیدگاه هم از چند جهت قابل بررسی است یعنی ما یک سری افرادی را داریم مثل شخصیت سینا این فلیم که به همه چیز بی اعتقاد بود و برخورد خیلی بدی با خانواده شهدا داشت یا گروهی هستند که می گویند این ها یک سهمی از جنگ داشتند و سهمشان را گرفتند؛‌ در مقابل گروهی هم هستند که می گویند این گروه سهمی داشتند ولی خیلی کمتر از آن سهمی که داشتند را گرفتند.
پانا: ممنون از توضیحات کامل تان،‌ آقای شیرنشان با شما ادامه می دهیم به نظر شما رفتار جامعه بعد از جنگ با خانواده شهدا و رزمندگان جنگ چگونه بوده است؟
شیرنشان: درباره بحث شهدا و خانواده های شهدا و ایثارگران در این جامعه،‌البته این بحثی که می گویم تحلیل مختصری است از آنچه که امروز در جامعه می بینیم و من سعی دارم آن را ارائه دهم، به طور واضح مشهود است که ما کاملا به آرمان های انقلاب و دفاع مقدس نرسیده ایم؛ و شاید تاحدودی ۴۰ یا ۵۰ درصد به این آرمان ها دست یافته ایم . متأسفانه اگر ما امروز به جامعه نگاه کنیم می بینیم که جامعه ظاهر مناسبی از لحاظ حجاب ندارد ، بی بند و باری، فساد تاحدودی هنوز وجود دارد ، اختلاس های ملیاردی تا مسائل حاشیه ای دیگرنیز وجود دارد
اما واقعا هدف از انقلاب و تشکیل یک حکومت دینی به رهبری امام خمینی چیزی بالاتر از اینها بود ،اما از آن طرف قضیه هم بالأخره یک مقداری از آرمان های انقلاب و نظام اسلامی در فضا های اسلامی و گروه های فرهنگی محقق شده است؛ یعنی این گروه ها توانستند خیلی از جوان ها و نوجوان ها را به سمت اسلام و انقلاب هدایت کند.
پانا:خانم جویافر شما به عنوان بازیگر نقش اول این فیلم و کسی که بالأخره در جامعه به عنوان یک فرد محجبه و انقلابی حضور دارد، رفتار جامعه بعد از جنگ را با خانواده شهدا و رزمندگان چگونه می بینید؟
جویافر: جامعه را می توان به دودسته تقسیم کرد: اول گروهی که رفتار خوبی با خانواده شهدا داشته اند و به این دید به آن ها نگاه می کنند که این خانواده شهید داده اند و باعث شده اند این انقلاب روی پا بماند و دوم افرادی به این مسئله کمی بی تفاوت تر نگاه می کنند .
پانا: آقای عمیدی شما به عنوان مشاور فیلمنامه چطور شد که تصمیم گرفتی درباره رفتار جامعه با خانواده شهدا در تهیه این فیلمنامه کمک کنید؟
عمیدی: سینمای ما آن طوری که باید و شاید نتوانست حرمت خانواده های شهدا رانشان دهد .
همه چیز بحث مادی نیست؛‌ با وجود این که حتی از همان بحث هم تا به حال همه چیز برای آن ها فراهم نشده است؛ خیلی از رزمندگان دفاع مقدس برای یک مرفین ساده باید ساعت ها در خیابان های ناصرخسرو تهران پرسه بزنند تا بتوانند مرفین را پیدا کنند؛ از لحاظ بحث معنوی هم به نظر من باید از افرادی مثل آقای احمدی حمایت کنند تا بتواند در مورد مشکلات خانواده های شهدا فیلم بسازند و درد و مشکلات آن ها را بیان کند؛ متأسفانه امروز کار کردن سخت است
پانا: دیدگاه شما به عنوان کارگردان این فیلم، درباره سینمای دفاع مقدس ایران چگونه است؟
احمدی: در همه کار ها درباره حواشی کار کردن خیلی سخت تراست تا درباره اصل کار ما شهرکی به اسم دفاع مقدس داریم که می توانیم در آن به راحتی انفجار انجام دهیم و فیلم بگیریم و به عنوان یک فیلم دفاع مقدس به مخاطب ارائه دهیم و مثل خیلی از این فیلم ها فروش کند؛ ما خیلی فیلم مثل آژانس شیشه ای کم داریم که با وجود این که ۲۰ سال از ساخت ان گذشته است هنوز یک مخاطب خوب را می تواند پای تلویزیون بشیناند؛‌ این فیلم به خوبی توانسته است به حواشی بعد از جنگ بپردازد؛ من مهم ترین چیزی که می گویم باید درباره آن فیلم ساخت جزیره فاو است؛ جزیره فاو از مهم ترین مباحثی است که تا به امروز مظلوم واقع شده است؛ این جزیره حدود بیش از نیمی از آن در دست ما بوده است و چگونه ما این جزیره را با این همه امکانات از دست دادیم؛ در سال ۶۷ این منطقه دست ما بوده است؛ در این شرایط عملیاتی می شود که سربازان ما حتی فشنگ برای جنگیدن نداشتند؛ این موضوعات مباحثی است که نیاز دارد توسط محققین، نویسندگان و فیلم سازان بهش پرداخته شود؛ ما بیشترین شهید گمنامی که داریم مال منطقه فاو و مجنون است؛‌ تا به امروز جز چند فیلم محدود به این مبحث نپرداخته است؛ در صورتی که کشور کره درباره جنگی که نه برای خدا بوده استو برای دفاع از حق فیلمی می سازد درباره سربازی که کشته شده است و جنازه آن پس از مدتی پیدا شده است و ما با وجود هزاران شهید گمنام تا حالا جز چند فیلم مثل شیار۱۴۳ و یا اپیزود آخر فیلم خداحافظ رفیق چیز دیگری نداریم.
پانا: چه شد که تصمیم گرفتید این فیلم را بسازید و چقدر هم فکر بودن عوامل را در این فیلم در نظر گرفتی برای انتخاب عوامل فیلم؟
احمدی: بهمن ماه سال گذشته بود که من به فکرم رسید که یک فیلم کوتاه درست کنم؛ خیلی فکر کردم چه موضوعی را انتخاب کنم که روی مخاطب تأثیر خوبی داشته باشد و بتواند حالت حزن را به خوبی به مخاطب انتقال دهد؛ با بررسی هایی که صورت دادم متوجه شدم تنها چیز هایی که خیلی خوب با غم و حزن سرکار دارد مصیبت های حضرت زهراست و حضرت زینب که دوباره باز من بررسی کردم و تصمیم گرفتن حضرت زینب را در این فیلم استفاده کنم؛ حضرت زینب هم مادر شهید بودند و هم خواهر شهید که ما روی همان حالت خواهر شهید الگو گرفتیم و تصمیم ما بر این شد که فیلم درباره خواهر یک شهید گمنام بسازم؛ دومین گام کار انتخاب بازیگر بود؛ بازیگر زن خوب به خاطر این که من هدفم انتخاب بازیگری بود که به تمام این ارزش ها اعتقاد داشته باشد؛‌ خوب سعی کردم از افراد فامیل خودم که افرادی مذهبی و معتقد به ارزش های دفاع مقدس بودند انتخاب کنم؛ خوب بالأخره افراد مذهبی و خانواده های مذهبی به خاطر فضای حاکم در سینما و تلویزیون خیلی وارد این حرفه نمی شوند؛ ما با این مشکل مواجه بودیم؛ تا حالا به خاطر آشنایی که بود خانواده خانم جویافر قبول کردند و توانستیم ایشان را به عنوان بازیگر فیلم سر کار بیاوریم؛ مهم ترین معیار این بود که افراد هم فکر باشند که خداراشکر بودند.
پانا: خانواده شما به عنوان یک خانواده مذهبی با بازی کردن شما مشکلی نداشت؟
جویافر: بازیگری کلا فضای جالبی نیست ، و اگر من این نقش را قبول کردم به این دلیل بود که آقای احمدی از اقوام بودند و آشنایی کامل روی ایشان و خانوادشون داشتم و نکته مهم دیگر این بود که این فیلم درباره شهدا و خانواده شهدا بود و کلا فیلم فضای مذهبی را داشت.
پانا: سابقه بازی کردن تا به حال داشتید؟
جویافر: بله؛‌ سال اول دبیرستان تئاتری را بازی کردم که در استان سوم شد؛‌ البته فضای آن تئاتر متفاوت بود و درباره یک سری بچه های خیابانی بود که مشکلات ان ها را به نمایش می گذاشت.
احمدی: البته من باید این را بگویم که فضای به وجود آمده در سینمای امروز فضای جالبی نیست یک بخش ان به دلیل این است که از طرف افراد حزب الهی و مسلمان میدان خالی شده است البته که ما نباید فضا و میدان را خالی کنیم و این که ما فضا را خالی کینم یک ظلم بزرگ به انقلاب اسلامی است؛ اگر قبلا ماهواره بود امروز هزاران هزار عامل رسانه ای دیگر برای مقابله با انقلاب و اسلام به میدان آمده اند.
پانا: محتوا این فیلم را چطور ارزیابی می کنید و فکر می کنید که چقدر توانسته سرپوش بگذارد روی مشکلات فنی فیلم؟
جویافر: به نظرم محتوا فیلم خیلی قوی قوی نبود مشکلاتی داشت؛ خیلی از این شاخه به آن شاخه می پرید و به خیلی چیز هایی که باید می پرداخت نتوانست درست بپردازد.
احمدی: این همان ۳۰ یا ۴۰ درصدی است که من گفتم درست نتوانستم بهش بپردازم.‌
پانا: چقدر سعی کردی نقطه قوت فیلمتون محتوا آن باشد؟
احمدی: بحث اصلی ما در این فیلم این بود که اتفاقاتی در جامعه هست که یک فردی شهید شده است و در گلزار شهدا دفن نشدند؛ خیلی افراد دیگر بودند که در گلزار شهدا خاک نشدند؛ من سعی کردم بعضی ار درد های خانواده های شهدا را نشان بدهم.

خبرنگار : تاجمیر ریاحی

ارسال دیدگاه

پربازدیدترین ها
آخرین اخبار