همه چیز درباره لثه و داشتن لثه ای سالم
خبرگزاری پانا:لثه بافتی است كه معمولاً تا دچار مشكلی مانند خونریزی یا تحلیل شدید نشود كسی به آن توجه نمی كند و همین عاملی برای پیشرفت موذیانه و آرام آرام بیماری های لثه است.
به گزارش پانا، اگر بپرسید مهمترین جزء یك لبخند زیبا چیست قطعاً همه می گویند دندان سالم و زیبا. اما در كنار سلامت و زیبایی دندان ها، سلامت و فرم لثه ها نیز از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است در حدی كه زیباترین دندان ها اگر با لثه ای بیمار و عفونی احاطه شوند نه تنها لبخند زیبایی نمی سازند بلكه به دلیل عفونت لثه یا تحلیل رفتن آن جلوه خود را نیز از دست داده و صاحب چنین دندان و لثه ای قطعاً لبخند زیبایی نخواهد داشت. لثه بافتی است كه معمولاً تا دچار مشكلی مانند خونریزی یا تحلیل شدید نشود كسی به آن توجه نمی كند و همین عاملی برای پیشرفت موذیانه و آرام آرام بیماری های لثه است.
۱. ویژگی یك لثه سالم
لثه سالم صورتی رنگ بوده و سفت و محكم به استخوان زیرین چسبیده و نمایی شبیه پوست پرتقال دارد یعنی دانه دانه است. از طرف دیگر لثه سالم فاقد تورم، قرمزی و خونریزی بوده و در محل تماس با دندان كاملاً صاف و دارای لبه تیز است كه اصطلاحاً به آن لبه چاقویی می گویند. رنگ صورتی لثه سالم در برخی افراد كه رنگ چهره تیره دارند، ممكن است به صورت لكه های قهوه ای رنگ دیده شود. اگر سایر علائم لثه سالم وجود دارد و فقط رنگ آن قهوه ای است این لثه سالم است.
۲. همه دردسرها به خاطر پلاك
ما در حرفه دهان ۲ بیماری عمده داریم؛ پوسیدگی و بیماری لثه و بافت های نگهدارنده دندان. هر دوی اینها هم به دنبال تشكیل پلاك میكروبی روی سطوح دندان ایجاد می شوند. پلاك میكروبی لایه ای بی رنگ است كه روی سطوح سخت محیط دهان (مثل دندان یا روكش) تشكیل می شود. پلاك میكروبی در ابتدای تشكیل قابل رویت نیست و به راحتی با مسواك زدن پاك می شود ولی شستشو فقط با آب یا دهانشویه های معمولی آن را پاك نمی كند بنابراین باید برای پاك كردن آن از وسایلی مكانیكی مانند مسواك و خمیردندان و نخ دندان استفاده كرد. اگر پلاك میكروبی هر روز یا در مراحل اولیه از سطح دندان تمیز نشود، املاح موجود در بزاق و مواد غذایی در آن رسوب كرده و منجر به ایجاد جرم می شود كه یك بافت سفت و سخت است.
۳. متهم اصلی
جرم در واقع یك كانون عفونی است. جرم دندان علاوه بر اینكه برای لثه و بافت های نگهدارنده دندان بیماری زا بوده و باعث ایجاد عفونت می شود، به دلیل داشتن سطحی ناهموار منجر به تجمع بیشتر پلاك نیز می شود و همین پلاك عفونت و التهاب لثه و بافت های نگهدارنده دندان (مثل استخوان نگهدارنده دندان) را تشدید می كند. با عمل جرم گیری تعداد این میكروب ها در دهان به مراتب كمتر می شود. برخلاف تصور بسیاری از مردم، جرم با مسواك زدن پاك نشده و برای برداشتن آن باید بیمار به دندانپزشك مراجعه كرده و وی با ابزار دستی یا ماشینی برای بیمار عمل جرم گیری را انجام دهد.
۴. آیا جرم گیر به دندان صدمه می زند
این شاید رایج ترین پرسشی است كه یك دندانپزشك در طول دوران كاری خود با آن روبرو می شود. باید گفت این تصور كاملاً غلط است. عمل جرم گیری به هیچ وجه برای دندان مضر نیست و باعث صدمه زدن به دندان یا برداشت مینای دندان نشده و به هیچ وجه قادر به تراش دادن دندان نیست. در واقع قدرت این دستگاه ها كمتر از حدی است كه بتواند مینای دندان را بردارد.
۵. از كجا بفهمیم لثه دچار مشكل است
علائم بیماری لثه كه به صورت متداول افراد را به سمت درمان سوق می دهد می تواند یك یا تركیبی از موارد زیر باشد:
تغییر رنگ لثه به سمت قرمزی، خونریزی لثه هنگام مسواك زدن یا خوردن مواد خوراكی سخت مانند سیب یا هویج، جدا شدن لثه از دندان، بو و طعم بد دهان، لقی دندان ها، حركت و چرخش دندان از محل اولیه خود، گیر غذایی، احساس فشار بین دندان ها و آرامش آن پس از استفاده از خلال یا نخ دندان.
نكته مهم اینكه در اغلب موارد درد وجود ندارد و این قضیه باعث بی توجهی بسیاری از بیماران می شود اما با مشاهده علائم اولیه و درمان آن می توان از عوارض جدی از دست دادن دندان جلوگیری كرد.
۶. وقتی فقط لثه عفونی است
اگر عفونت و التهاب تنها به بافت لثه محدود باشد به آن ژنژویت می گویند. ژنژویت خفیف ترین نوع از بیماری های لثه است كه باعث ایجاد لثه ای متورم و قرمز شده كه به آسانی خونریزی می كند. این نوع بیماری عموماً متعاقب كنترل نامناسب بهداشت دهان ایجاد شده و به دلیل اینكه التهاب به بافت های زیرین (استخوان و الیاف نگهدارنده دندان) نفوذ نكرده با جرم گیری و رعایت كامل بهداشت دهان درمان شده و عوارض آن كاملاً برگشت پذیر است.
۷. وقتی كارد به استخوان می رسد
با گذشت زمان و عدم درمان ژنژویت، پلاك به فضای زیر لثه گسترش پیدا كرده و مواد سمی حاصل از میكروب های پلاك به همراه واكنش های التهابی بدن باعث تخریب استخوان و بافت های نگهدارنده دندان شده و در نهایت باعث لقی دندان و از دست رفتن آن می شود. در این حالت بیمار دچار پریودونتیت شده است. این مراحل نیز عموماً كند و بدون درد پیش می رود. پریودنتیت زیرگروه های متعددی دارد كه عمده ترین آنها شامل این موارد است: پریودنتیت مزمن كه معمولاً در افراد بالای ۴۰ سال بروز می كند، پریودنتیت پیشرونده در سنین پایین و گاهی با پیش زمینه فامیلی و ژنتیك و نیز پریودنتیت مرتبط با بیماری های سیستمیك مانند دیابت، بیماری های قلبی ـ عروقی و بیماری های تنفسی.
۸. پولیش كنید، زیبا شوید
بیماری های لثه با روش های جراحی یا غیر جراحی قابل درمان هستند. در روش های غیر جراحی درمان های غیر تهاجمی و كم هزینه در جهت كسب سلامت بافت های نگهدارنده دندان است. این امر در بعضی موارد با درمان هایی مانند جرم گیری و پولیش كردن دندان ها و گاهی به دنبال ـآن استفاده از درمان های كمكی و جانبی مانند دهانشویه ها و تجویز موضعی یا سیستمیك دارو به دست می آید. بسیاری از بیماران ممكن است نیاز به درمان دیگری نداشته باشند و تنها نیازمند معاینات متناوب و درمان های نگهدارنده جهت حفظ سلامت و لثه و زیبایی لبخند خود باشند. زمانی كه درمان های غیر جراحی نتواند سلامت لثه را بازیابی كند یا زمانی كه بافت نگهدارنده دندان به حدی تخریب شده كه با درمان های غیر جراحی قابل ترمیم نباشد جراحی لثه به منظور بازسازی آناتومی بافت های نگهدارنده و نیز برقراری شرایط مناسب جهت انجام بهداشت دهان مطلوب ضروری است. به طور كلی ۴ نوع درمان جراحی لثه داریم كه شامل جراحی های حذف پاكِت، درمان های بازسازی كننده، جراحی افزایش طول تاج و پیوند بافت نرم است.
۹. جراحی های زیبایی لثه
گاهی اوقات جدا از درمان بیماری های لثه از درمان های جراحی به عنوان درمان زیبایی نیز استفاده می شود. مثلاً در برخی افراد موقع خنده مقدار زیادی از لثه دیده می شود و دندان ها نیز كوتاه هستند. در این موارد جراح می تواند با جراحی افزایش طول تاج روی بخشی از لثه كه هنگام لبخند دیده می شود و استخوان زیر آن مشكل را برطرف كند. در این روش بافت لثه و استخوان تغییر شكل داده شده تا سطح بیشتری از دندان نمایان شود. در بعضی موارد نیز به دلیل وسعت پوسیدگی یا شكستگی دندان به زیر لثه یا عدم وجود نسج دندان جهت گیر كافی روكش، جراحی افزایش طول تاج انجام می شود تا با تنظیم و تصحیح سطح لثه و استخوان درمان ترمیمی، زیبایی یا پروتز مناسب انجام شود.
۱۰. تنها راه چاره
تنها راه پیشگیری از بیماری های لثه و البته پوسیدگی دندان، برداشت مكانیكی روزانه و دقیق پلاك میكروبی است كه با مسواك زدن و نخ كشیدن به دست می آید. اگر موفق به پیشگیری از تشكیل پلاك نشویم تجمع پلاك منجر به پوسیدگی دندان و تخریب پریودنشیم (بافت نگهدارنده دندان) و نیز تبعات شناخته شده آن از قبیل بیماری های قلبی ـ عروقی، تولد زودرس نوزاد یا تولد نوزاد كم وزن و... می شود.
۱۱. جرم گیری تنها فایده ندارد
درمان های جراحی و غیر جراحی و به دنبال آن تركیبی از بهداشت دهان مناسب و نیز معاینات منظم زمان بندی شده باعث افزایش شانس نگهداری دندان های طبیعی و كاهش ابتلا به مشكلات پزشكی مرتبط با بیماری لثه می شود.
یك نكته مهم اینكه جرم گیری و جراحی لثه واكسن نیست و در صورت عدم رعایت بهداشت دهان مطلوب و معاینات منظم پس از درمان امكان عود مجدد بیماری بسیار زیاد است. این مشكلی است كه متاسفانه در بسیاری از بیماران دیده می شود چون بعد از جرم گیری با جراحی تصور می كنند دیگر دچار چنین مشكلی نخواهند شد و در نتیجه بهداشت خود را به درستی رعایت نمی كنند.
ارسال دیدگاه