ثبتنام ۱۴۰۶-۱۴۰۵ در آذربایجان شرقی؛ از پیشدبستانی تا متوسطه، با تأکید بر حقوق دانشآموز و خانواده
تبریز (پانا) - همزمان با ابلاغ دستورالعمل سراسری ثبتنام دانشآموزان برای سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵، جزئیات این فرآیند در استان آذربایجان شرقی توسط مسئولان آموزش و پرورش تشریح شد. این دستورالعمل با محوریت تسهیل خدمات، رعایت حقوق دانشآموزان و خانوادهها، توسعه عدالت آموزشی و نظارت مستمر بر روند ثبتنام تدوین شده است.
با آغاز فصل ثبتنام دانشآموزان برای سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵، استان آذربایجان شرقی نیز همگام با سیاستهای کلان وزارت آموزش و پرورش، گامی نو در جهت تسهیل فرآیندها و تضمین حقوق دانشآموزان و خانوادهها برداشته است. در این گزارش، به تفصیل به تشریح دستورالعملهای ابلاغی پرداخته و جزئیات آن را از زبان مسئولان اداره کل آموزش و پرورش استان جویا شدهایم. این دستورالعملها که با رویکردی جامعنگر تدوین شدهاند، بر سه اصل کلیدی استوارند: تسهیلگری در ارائه خدمات، رعایت کامل حقوق قانونی و شهروندی دانشآموزان و اولیای آنان، و توسعه عدالت آموزشی در تمامی سطوح. همچنین، سازوکارهای نظارتی دقیقی برای اطمینان از حسن اجرای این قوانین و رسیدگی به شکایات احتمالی در نظر گرفته شده است.
پیشدبستانی؛ گامی رسمی در مسیر آموزش
معصومه علیزاده، رئیس اداره تعلیم و تربیت کودک اداره کل آموزش و پرورش آذربایجان شرقی، در خصوص ثبتنام نوآموزان پیشدبستانی به پانا گفت: «دوره پیشدبستانی در نظام آموزشی کشور رسمی و ضروری است، اما در مدارس عشایری به صورت اجباری و رایگان اجرا میشود.»
وی افزود: «ثبتنام در دوره پیشدبستانی دو برای نوآموزانی امکانپذیر است که تا اول مهرماه ۱۴۰۵ دارای پنج سال تمام بوده و وارد شش سالگی شوند. ثبت اطلاعات نوآموزان در سامانه "سیدا" و صدور گواهی پایان دوره از این سامانه برای ثبتنام پایه اول ابتدایی الزامی است.»
علیزاده همچنین به خانوادهها توصیه کرد: «ثبتنام فرزندان خود را فقط از طریق مراکز دارای مجوز رسمی از سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک انجام داده و از مراجعه به مراکز فاقد مجوز خودداری کنند.»
ابتدایی؛ سنجش سلامت و ممنوعیت آزمون ورودی
علیرضا اکبری، معاون آموزش ابتدایی اداره کل آموزش و پرورش آذربایجان شرقی، از آغاز ثبتنام پایه اول ابتدایی از اول خرداد ماه ۱۴۰۵ خبر داد و اظهار کرد: «تمامی نوآموزان بدو ورود به دبستان باید پیش از ثبتنام نهایی، فرآیند سنجش سلامت جسمانی و آمادگی تحصیلی را طی کرده و تأییدیه لازم را دریافت کنند. ملاک ثبتنام در پایه اول ابتدایی، داشتن شش سال تمام در اول مهرماه ۱۴۰۵ است و ثبت نام قطعی دانشآموزان منوط به ارائه گواهی سنجش سلامت خواهد بود.»
وی با تأکید بر ممنوعیت هرگونه آزمون ورودی در دوره ابتدایی، تصریح کرد: «مطابق آییننامه اجرایی مدارس، برگزاری هرگونه آزمون، مصاحبه، تعیین شرط معدل یا هر نوع گزینش آموزشی برای ثبتنام دانشآموزان دوره ابتدایی در تمامی مدارس دولتی و غیردولتی ممنوع است.»
اکبری در خصوص ملاک ثبتنام دانشآموزان، بیان کرد: «ثبتنام دانشآموزان بر اساس محدوده جغرافیایی و نزدیکترین مدرسه به محل سکونت انجام میشود. ثبتنام در مدرسه نزدیک محل کار پدر یا مادر نیز بلامانع است و دانشآموزان عشایری بدون در نظر گرفتن محدوده جغرافیایی و به صورت مهمان در نزدیکترین مدارس مسیر کوچ ثبتنام خواهند شد.»
وی در ادامه به وضعیت ثبتنام دانشآموزان فاقد مدارک هویتی اشاره کرد و گفت: «دانشآموزان ایرانی فاقد مدارک هویتی با «کارت حمایت تحصیلی» صادره از فرمانداریها و مطابق ضوابط قانونی ثبتنام میشوند.»
اتباع خارجی؛ مدارک معتبر، لازمه ثبتنام
معاون آموزش ابتدایی استان در خصوص ثبتنام اتباع خارجی نیز اظهار کرد: «این دانشآموزان فقط با شناسه ده رقمی یکتای وزارت کشور و ارائه مدارک معتبر اقامتی یا تحصیلی امکان ثبتنام خواهند داشت.»
اکبری با تأکید بر رعایت حقوق خانوادهها، یادآور شد: «دریافت هرگونه وجه خارج از موارد قانونی شامل بیمه حوادث دانشآموزی، بهای کتابهای درسی و لباس کار هنرستانها ممنوع است و تمامی پرداختها باید از طریق حساب رسمی مدرسه و درگاههای مجاز انجام شود.»
وی همچنین از مدیران مدارس ابتدایی خواست تا فرآیند ثبتنام دانشآموزان پایه ششم برای ورود به پایه هفتم را به صورت مستمر رصد کرده و در صورت مشاهده دانشآموز بازمانده از ثبتنام، موضوع را برای پیگیری به اداره آموزش و پرورش منطقه گزارش کنند.
متوسطه؛ هدایت تحصیلی و سن ورود به مقاطع
عباس ممقانی، معاون آموزش متوسطه ادارهکل آموزش و پرورش آذربایجان شرقی، جزئیات ثبتنام دورههای متوسطه را تشریح کرد: «ثبتنام پایه هفتم از ۱ تیرماه ۱۴۰۵ و ثبتنام پایه دهم با اولویت الف درنمون برگ هدایت تحصیلی از ۲۷ تیر ماه و با اولویت ب از ۱۱ مردادماه ۱۴۰۵ آغاز خواهد شد و دانشآموزان پایه نهم از ۲۵ تیرماه میتوانند نمونبرگ هدایت تحصیلی خود را در سامانه "سیدا" مشاهده کنند.»
وی در خصوص حداکثر سن ورود به دورههای متوسطه گفت: «حداکثر سن ورود به دوره اول متوسطه در مناطق شهری ۱۵ سال و در مناطق روستایی و عشایری ۱۶ سال و حداکثر سن ورود به دوره دوم متوسطه ۱۸ سال تمام است.»
ممقانی در خصوص مدارس خاص نیز توضیح داد: «ثبتنام در مدارس استعدادهای درخشان (سمپاد) فقط از طریق آزمون ورودی انجام میشود و در مدارس نمونه دولتی نیز پذیرش پایه دهم فقط از طریق آزمون ورودی است. ثبت نام مدارس شاهد طبق مقررات و ضوابط تعیین شده بوده و پیش ثبت نام اولیه آن از طریق سامانه ثبت نام مدارس شاهد انجام خواهد شد.»
وی با اشاره به اولویت رشتههای فنی و حرفهای و کار و دانش، بیان کرد: «هنرستانهای فنی و حرفهای و کار دانش، ثبتنام خود را بر اساس نیازسنجی و آمایش سرزمینی و آموزشی رشتهها و نیاز بازار کار و کارآفرینی مناطق و نواحی، انجام خواهند داد.»
ثبتنام الکترونیکی و قراردادهای شهریه
بر اساس دستورالعمل ابلاغی، ثبتنام تمامی دانشآموزان به صورت حضوری و الکترونیکی از طریق پنجره واحد خدمات الکترونیک آموزش و پرورش به نشانی my.medu.ir انجام میشود و مدارس غیردولتی نیز موظف هستند قراردادهای مربوط به شهریه را فقط در سامانه مشارکتهای مردمی ثبت و منعقد کنند.
حسین خباز، رئیس اداره انجمن اولیا و مربیان آموزش و پرورش استان، در خصوص نحوه ثبت درخواست سرویس مدارس به پانا گفت: «هرگونه دخالت مدیران مدارس یا ادارات آموزش و پرورش در انعقاد قرارداد سرویس مدارس ممنوع بوده و والدین باید درخواست خود را صرفاً از طریق شرکت های مجاز حمل و نقل اقدام نمایند و مدارس نیز موظفند اطلاعرسانی لازم را در این زمینه به خانوادهها انجام دهند.»
وی در خصوص لباس فرم مدارس نیز افزود: «مسئولیت انتخاب واحد تولیدی و انعقاد قرارداد، بر عهده شورای مدرسه و انجمن اولیا و مربیان هر واحد آموزشی است و این فرآیند باید صرفاً با تولیدیهای دارای مجوز رسمی و معرفی شده از طرف اداره کل انجام شود و شورایی مدرسه به منظور عدم تحمیل هزینههای اضافی به خانوادهها با در نظر گرفتن شرایط موجود از تغییر در نوع و رنگ لباس فرم مدرسه خودداری نمایند.»
نظارت هوشمند و رسیدگی به شکایات؛ ابزاری برای ارتقای کیفیت
صمد علیزاده، دبیر ستاد پروژه مهر استان و رئیس اداره ارزیابی عملکرد و رسیدگی به شکایات اداره کل آموزش و پرورش آذربایجان شرقی، بر اهمیت نظارت بر فرآیند ثبتنام تأکید کرد و گفت: «نظارت فعال، مستمر و هوشمندانه بر فرآیند ثبتنام مدارس در دستور کار قرار دارد. یکی از مهمترین محورهای نظارتی در سال جاری، جلوگیری از دریافت هرگونه وجه غیرمجاز و اجباری در زمان ثبتنام و صیانت از حقوق اولیا و دانشآموزان است.»
وی با تشریح روند اجرایی نظارت، اظهار کرد: «برنامه جامع نظارت بر ثبتنام مدارس تدوین شده و تیمهای نظارتی ستادی، استانی و منطقهای بر اجرای دقیق دستورالعملها نظارت خواهند کرد.»
علیزاده همچنین از پیشبینی سازوکار دریافت بازخوردهای مردمی در فرآیند ثبتنام خبر داد و گفت: «فرم نظرسنجی ویژه ثبتنام دانشآموزان با هدف دریافت دیدگاهها و ارزیابی عملکرد مدارس، از طریق سامانه «مای مدیو» در اختیار اولیا قرار گرفته و علاوه بر آن، مدیران مدارس موظف هستند نسخه قابل مشاهده این فرم را در محل ثبتنام و در معرض دید مراجعهکنندگان نصب کنند.»
با نگاهی به جزئیات دستورالعمل ثبتنام سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵ در آذربایجان شرقی، میتوان دریافت که این فرآیند با هدف ارتقای سطح عدالت آموزشی، تضمین حقوق دانشآموزان و خانوادهها و تسهیل دسترسی به خدمات آموزشی تدوین شده است. تأکید بر شفافیت، الکترونیکی شدن فرآیندها، نظارت مستمر و رسیدگی به شکایات، همگی در راستای ایجاد فضایی امن و اطمینانبخش برای اولیای دانشآموزان و ارتقای کیفیت کلی نظام آموزشی استان گام برمیدارد. مشارکت فعال خانوادهها در فرآیند نظارت و ارائه بازخورد، به عنوان یکی از شاخصهای کلیدی ارزیابی عملکرد، میتواند نقش بسزایی در تحقق اهداف یاد شده ایفا کند و در نهایت به رضایتمندی حداکثری جامعه آموزشی استان منجر شود.
ارسال دیدگاه