پانا اجتماعی
یک جامعهشناس در گفتوگو با پانا بررسی کرد
آسیبشناسی افزایش خودکشیهای خودخواسته در کشور
آسیبشناسی افزایش خودکشیهای خودخواسته در کشور
خراطها: در جوامعی که گسست اجتماعی روند افزایشی دارد، خودکشی نیز به وفور دیده میشود/مشکلات عاطفی و خیانت از اصلیترین دلایل خودکشی نوجوانان است/ افزایش انزوای اجتماعی همزمان با ایپدمی کرونا گرایش به خودکشی را افزایش داده است
تهران (پانا) - یک جامعهشناس و آسیبشناس اجتماعی با تشریح چرایی خودکشیهای خودخواسته در ایران میگوید در جوامعی که گسست اجتماعی روند افزایشی دارد، خودکشی نیز به وفور دیده میشود و در مقابل در جوامعی که پیوستگی و همبستگی بیشتر باشد خودکشی نیز به همان فراخور کاهش مییابد.
سعید خراطها، جامعهشناس اجتماعی در گفتوگو با پانا درباره خودکشیها و مرگهای خودخواسته در ایران گفت: «مرگهای خودخواسته اصطلاحی است که برای اتانازیها به کار گرفته میشود که با توجه به شرایطی که دارند، درخواست مرگ میکنند تا در شرایط سخت نمانند.مبحث خودکشی متفاوت است و خودکشی خودخواسته با مرگ خودخواسته متفاوت است و مرگ خودخواسته برای اتانازیها به کار میرود.»
وی با اشاره به چرایی خودکشیهای خودخواسته گفت: «خودکشی علل و عواملی دارد، وقتی علتها و زمینههای آن افزایش پیدا میکند، خودکشیها رقم میخورد و گرایش به آن افزایش مییابد و طبیعتا آمار خودکشی نیز افزایش مییابد.»
خراطها در ادامه گفت: «بخشی از خودکشیهایی که در ایران رقم میخورد به مسایل اقتصادی مربوط است. بخشی از آن مربوط به سنت و استیلای سنت در خانواده است که در این بخش زنان در خانوادههای مردسالار خودسوزی میکنند یا به دلیل ازدواجهای اجباری دست به خودکشی میزنند.»
این جامعهشناس تصریح کرد: «خودکشیهایی که به دلیل شرایط اقتصادی رخ میدهد عمدتا به دلیل فاصله طبقاتی، احساس فلاکت و درماندگی، ناتوانی در تامین مخارج زندگی، افزایش فقر، مشکلات مسکن و درماندگی برای تامین مخارج شکل میگیرد که برخی افراد مرگ را برای خود شیرینتر میبینند.»
وی اضافه کرد: «وقتی اقتصاد به مشکل برمیخورد و سفره برخی خانوادهها کوچکتر میشود، حیثیت و آبروی افراد در معرض خطر قرار میگیرد و میل به خودکشی نیز در برخی افراد افزایش مییابد.»
وی در ادامه با اشاره به افزایش انزوای اجتماعی به عنوان عاملی برای گرایش به خودکشی گفت: «بخش جدیدی هم که منجر به افزایش گرایش به خودکشی شده است، خودکشیهایی است که بر اثر افزایش انزوای اجتماعی و فاصله اجتماعی ناشی از بیماری کرونا رقم میخورد. کرونا هم معیشت خانوادهها را تحت فشار قرار داده است و هم انزوای اجتماعی را بیشتر کرده است چون برخی خانوادهها ماهها است که والدین خود را ندیدند. افسرده شدهاند و انزوای اجتماعی شکل میگیرد که متاسفانه کسی به آن توجه نمیکند. در حالی که ضربهای که به خانوادههای افرادی که دست به خودکشی میزنند، میخورد شاید هرگز درمان نشود.»
خراطها یکی دیگر از دلایل خودکشی را مچگیریهای زوجها از یکدیگر در روابط زناشویی دانست و گفت:« بروز چنین مشکلاتی در نهایت منجر به مشکلات عاطفی و خودکشی میشود.»
خراطها ادامه داد: «در جوانان نیز شکستهای عاطفی عاملی برای گرایش به خودکشی است. برخی از جوانان به این دلیل که مهارت حل مساله را ندارند و نمیتوانند عواطف خود را کنترل کنند، به بحران کشیده میشوند و ناخودآگاه دست به رفتارهایی از جمله خودکشی میزنند.»
این جامعهشناس افزود: «همچنین یکسری برنامهها و مشوقها هم در فضای مجازی شکل میگیرد که نوجوانان را به کشتن و خشونت تشویق میکند که رکن اصلی آن مشکلات عاطفی و خیانتها در خانواده است.
خراطها گفت: « در جوامعی که گسست اجتماعی روند افزایشی دارد، خودکشی نیز به وفور دیده میشود و در مقابل در جوامعی که پیوستگی و همبستگی بیشتر باشد خودکشی نیز به همان فراخور کاهش مییابد.»
این جامعهشناس درباره راهکارهای پیشگیری از خودکشیهای خودخواسته نیز گفت: «راهکار حل این موضوع، مبحثی علمی است که معتقدم با شرایط فعلی در کشور، هیچ راهکاری وجود ندارد و من راهی برای آن نمیبینم. اگر گفته میشود شرایط اقتصادی بهتر شود اما باید پرسید چه زمانی و چگونه بهتر شود؟ میبینیم راهکارهایی برای حل مشکلات اقتصادی مطرح میشود اما اغلب سیاسی هستند و به دلیل سوءمدیریتهایی که وجود دارد، مشکلات حل نمیشود.»
